Кіріспе

Нацистік партияның жарымәскери жетекшісі Адольф Хюньлейн (12 қыркүйек 1881 – 18 маусым 1942) – неміс әскерінің офицері және нацистік партияның (НСДАП) шенеунігі. 1933 жылдан 1942 жылы қайтыс болғанға дейін ол Ұлттық-социалистік мотор корпусының (NSKK) Корпфюрері (корпус басшысы) болды.

Алғашқы жылдар

Хюньлейн Жоғарғы Франконияның Нойстадлейн қаласында мұғалімнің ұлы болып дүниеге келді. Ол 1900 жылға дейін Байройттегі халық мектебінде және гимназияда оқыды, содан кейін Бавария корольдік армиясына қабылданды. 1902 жылдың қыркүйегінде лейтенант атағын алды. 1906 жылы Паула (Дюмлинг) есімді әйеліне үйленді, олардың үш қызы болды, олардың біреуі нәресте шағында қайтыс болды. 1908 жылы оберлейтенант болып тағайындалды және 1909 жылдан 1912 жылға дейін Бавария соғыс академиясында оқыды. 1913 жылы гауптман болып тағайындалған Хюньлейн Бірінші дүниежүзілік соғыста рота және батальон командирі ретінде қызмет етті, майор шеніне жетті. 1917 жылдан бастап ол 15-ші Бавария Корольдік жаяу әскер дивизиясының бас штаб офицері болды. Екінші және бірінші дәрежелі Темір крест ордендерімен марапатталды. Соғыстан кейін 1919 жылдан 1920 жылға дейін Фрайкорпс Эппте рота командирі болды. Ол Веймар Республикасының рейхсверінде әскери қызметін жалғастырды.

Нацистік партия мен SA мүшелігі

Хюньлейн алғаш рет 1919 жылы Адольф Гитлердің Бавария Корольдік әскерінің өмірді сақтайтын полкінің казармасында сөйлегенін естіді. Ол кейін Гитлердің өзіне тигізген әсерін былайша сипаттады:

Мен оның дүниеге деген философиялық көзқарасымен әсерлендім, ол мені өзіне тартты, берік ұстады және өліммен ғана аяқталатын адалдыққа шабыттандырды. 1923 жылы ол Sturmabteilung (SA) және Эрнст Рёмнің қысқа ғұмырлы, антисемит ұлтшыл Bund Reichskriegsflagge (Императорлық соғыс туы қоғамы) мүшесі болды. Ол 1923 жылғы 9 қарашада Гитлер мен нацистік партияның Мюнхенде билікті басып алуға жасаған сәтсіз талпынысы – Пивохана төңкерісіне қатысты, осы үшін ол Қан орденімен марапатталды. Содан кейін 1923 жылдың қарашасынан 1924 жылдың наурызына дейін Стадельхайм түрмесінде, Нойдек және Ландсберг түрмелерінде тергеу изоляторында ұсталды. 1924 жылдың наурызында Рейхсверден босатылып, сәтсіз төңкеріске қатысқаны үшін Ландсбергте алты айға сотталды. Ол онда Гитлер мен басқа конспираторларға қосылды. Осы оқиға Хюньлейннің нацистік саясатқа арналған өмірін анықтады және ол түрмеден босатылғаннан кейін шендік сатыдан өтті. Хюньлейн 1925 жылдан 1930 жылға дейін шина өнеркәсібінде кәсіпкер болып жұмыс істеді. Сол жылы ол Нацистік партияға (мүшелік нөмірі 375 705) қосылды және SA-ға қайта қосылып, оның жоғарғы бас штабында (Obersten Führung) қызмет етті. 1930 жылдың 1 сәуірінде ол SA-ның моторизацияланған корпусы – Ұлттық-социалистік автомобиль корпусына (NSAK) қосылды және желтоқсан айында оның Korpsführer орынбасары болып тағайындалды. 1931 жылдың 1 мамырында NSAK Ұлттық-социалистік мотор корпусы (NSKK) болып қайта аталды. Сол күні SA Gruppenführer шеніне көтеріліп, 1932 жылдың 1 шілдесінде Хюньлейн SA-ның жабдықтаушысы (Quartermaster) және SA штаб шефінің орынбасары Эрнст Рём болып тағайындалды. 1933 жылдың 1 қаңтарында Хюньлейн SA Obergruppenführer шеніне көтерілді. 1933 жылдың қаңтар айының соңында нацистер билікті басып алғаннан кейін, 5 наурызда Хюньлейн 31 сайлау округінен Рейхстаг депутаты болып сайланды. Ол 1936 жылғы сайлауда 25-ші сайлау округіне ауысып, өмірінің соңына дейін осы органның мүшесі болып қалды.

NSKK Корпфюрер

1933 жылғы 30 сәуірде Хюньлейн НСКК-ның Корпсфюрері болып тағайындалды. 1934 жылғы 2 қыркүйекте, Ромның «Ұзын пышақ түнінде» қаза болғаннан кейін екі ай өткен соң, НСКК СС бақылауынан тәуелсіз, дербес ұйымға айналды. Бұл жартылай әскери ұйым, өзінің жартылай әскери шендер жүйесімен және нацистік партияның жартылай әскери ұйымдарының ішіндегі ең кішісі болды. Хюньлейннің басшылығымен НСКК мүшелерінің саны 1933 жылғы сәуірде 30 000-нан 1933 жылғы қыркүйекте 350 000-ға дейін өсті, бұл Германияның барлық жеке автоклубтарын сіңіріп алғаннан кейін болды. 1939 жылы НСКК-ның 500 000 мүшесі болды. Корпустың басты мақсаты – мүшелерін автокөлік жүргізу дағдыларымен тәрбиелеу және НСДАП және СС қызметкерлерін/мүшелерін тасымалдау болды. Хюньлейн көптеген үгіт-насихаттық жарыстарды ұйымдастырып, бақылады, мысалы, 2000 шақырымдық «Германия арқылы жарыс». Барлық жарыс жүргізушілері НСКК мүшесі болуға міндетті болды. Хюньлейн Германия Гран-при жарыстарында жиі жүлделерді табыс етіп, жеңіс тұғырларын нацистік тулармен және ленталармен безендірді. Хюньлейнге бағынуға тиіс ең танымал жарыс жүргізушісі – Auto Union Silver Arrow көлігін жүргізген Бернд Роземайер болды. 1935 жылдан бастап НСКК неміс армиясының танк экипаждары мен жүргізушілерін оқытты. Хюньлейнмен бірге жұмыс істеген Хайнц Гудериан, Германияның танк құралымдарының архитекторi, Германияның болашақ танк және жүк көлігі жүргізушілерін даярлауды қамтамасыз етті, 1933 жылдан 1939 жылға дейін шамамен 187 000 адам оқытылды. 1933 жылғы маусымда Хюньлейн Германияның автокөлік тасымалы қауымдастығының басшысы болып тағайындалды. 1933 жылғы қыркүйекте ол неміс автомобиль клубын құрып, неміс автоспорттың ұлттық спорттық басқармасының президенті болды. 1935 жылғы желтоқсанда Хюньлейн Рейхтің көлік кеңесінің мүшесі болды, ал 1936 жылы – неміс құқығы академиясының мүшесі болды. 1936 жылғы 19 мамырда ол Вермахтта генерал-майор (қызметтен шығарылған) шеніне көтерілді, ал сол жылдың желтоқсан айында Рейхсаутобан қауымдастығының директорлар кеңесінің мүшесі болып тағайындалды. Сонымен қатар, 1938 жылғы 8 қыркүйекте ол нацистік партияның екінші ең жоғары саяси шені – НСДАП рейхслидері болып тағайындалды. Екінші дүниежүзілік соғыс басталғаннан кейін, ол Рейхмаршал Герман Герингтің тапсырмасымен, төрт жылдық жоспардың басшысы ретінде, 1940 жылғы 22 ақпанда «Соғыс экономикасының моторлы көлігі жөніндегі өкілі» болып тағайындалды. Хюньлейн 1933 жылғы 30 сәуірден 1942 жылғы 18 маусымда Мюнхенде қатерлі ісіктен қайтыс болғанға дейін НСКК Корпсфюрері қызметін атқара берді. Оған 21 маусымда мемлекеттік жерлеу рәсімі өткізілді, онда Йозеф Геббельс сөз сөйледі және Гитлер табынға гүл шоғын қойды. Ол қайтыс болғаннан кейін 1942 жылғы 22 маусымда партияның ең жоғары наградасы – Германия орденімен марапатталды.