Кіріспе

GopherVR – ресурстар жинақтарын 3D көріністер ретінде қарастыруға мүмкіндік беретін 3D визуализация құралын қамтитын, күшейтілген Internet Gopher клиенті. Ол ресми ғылыми-зерттеу зертханаларынан тыс адамдар ақпаратқа қол жеткізу үшін кеңістіктік метафораларды қалай пайдалана алатынын зерттеді. 3D көрініс сол кездегі Spectre сияқты 3D ойындарға ұқсас болуы тиіс еді. Авторларды осы кеңістіктік бейнелеу дәстүрлі Gopher клиенттерін пайдаланатын адамдар кейде сезінетін "гиперкеңістікте адасып қалған" сезімін қалай жеңуге болатыны қызықтырды. 1995 жылы Миннесота университетінің Gopher әзірлеушілері GopherVR-ді жариялады. Gopher+ протоколының кеңейтімдерін пайдалану арқылы Gopher ресурстарының кеңістіктік орналасуы көрсетіледі, ал GopherVR клиенттері дәстүрлі Gopher иерархиялық шолуын 3D көріністе навигациямен біріктіреді. Оны негізінен Марк П. Маккахилл, Пол Линднер және Неофитос Якову жасады. Бұл бастапқы нұсқа Unix (Motif және X11 қолданыспен) және классикалық Mac OS үшін қолжетімді болды; толық болмаса да, олар сынақтар үшін ішінара жұмыс істейтін альфа нұсқалары ретінде ұсынылды. Godot – тағы бір GopherVR клиенті. Ол кітапханаларға Z39.50 интерфейсі арқылы қол жеткізіп, кітапхана мазмұнын 3D-де қарауға мүмкіндік берді. Маккахиллдің сөзіне сәйкес, GopherVR мақсаттарына "ұйымды мазмұннан бөлетін" құрылымдардың мүмкіндіктерін көрсету кірді, сондықтан "ұйымдық құрылымды әртүрлі тәсілдермен көрсетуге болады", ал сол кезде World Wide Web мұндай мүмкіндіктерге ие болған жоқ. GopherVR қолжетімді болған кезде World Wide Web қарқынды дамып, Gopher бұрынғыдан гөрі аз қолданылатын еді.

Жаңғыру

GopherVR бағдарламалық пакеттері UMN Boombox FTP серверінде сақталған. Бәлкім, ақаулы сақтық көшірмесі мен қалпына келтіру салдарынан, осы сервердегі 96к-тан асатын барлық Gopher бағдарламалық жасақтамасы бұзылып, бастапқы кодтың барлық қолжетімді көшірмелері жоғалып кеткен. 2008 жылдың маусым айында Марк Маккахилл оны қайта тауып, жария еткенге дейін олар жоғалған еді. 2009 жылдың желтоқсанында Камерон Кайзер GopherVR-ді Mac OS X, Linux және басқа платформалар үшін жаңартылған күйде қайта шығарды, бірақ ол әлі де толық емес деп есептеледі.