Кіріспе

Хорватия королі I Стефан (; шамамен 988 – 1058) – 1030 жылдан 1058 немесе 1060 жылы қайтыс болғанға дейін Хорватия королі және Трпимирович әулетінің Крешимирович тармағының мүшесі. Стефан I – «Степан» («Стьепан») деген есіммен танымал болған Хорватияның алғашқы королі, себебі Джислав таққа отырғанда Стефан есімін қосып алған. Оның баны Стефан Праска болған.

Өмірбаян

Стефан I патша Крешимир III-нің ұлы болған, бірақ көбінесе оның құрбысы, Светослав Суроняның ұлы Стефанмен шатастырылып келеді. Ол Венеция дожы Пьетро II Орсеолоға кепіл ретінде жіберілген және, көрінетін болса, оның қызы Хицела Орсеолоға үйленген. Стефан I-нің ұлы Петр Крешимир IV Крешимир III-ні әкесінің әкесі деп атайды, демек Стефан I-нің әкесі – Крешимир III.

Патша ретінде билік ету

1030 жылы Стефан әкесі Крешимир III-нің орнын ресми түрде басып алды, бірақ 1028 жылдан бері онымен бірге билік жүргізген болуы мүмкін. Патша, өзінің ізашарларының жағалау қалаларына билік етуді кеңейту ниеттерін жалғастырып, осы бағытта көп күш сарп етті, бірақ барлық әрекеттері ақырында нәтижесіз болды. 1035 жылы Стефан басқарған Хорватия көршілес Киелі Рим империясының ішкі істеріне араласты, Каринтия графы Адальберо мен Киелі Рим императоры Конрад II арасындағы шиеленіске қатысты. Адальберо 1035 жылдың 18 мамырында Бамберг жиынында хорваттардың көмегімен императорға қарсы құлық жасады деген айып тақты. Осы оқиғадан кейін император Хорватиямен шектесетін мемлекетінің оңтүстік-шығыс бөлігін күшейтті. Стефан уақытша Каринтияның бір бөлігін басып алып, Книн епископының құзыретін Драваға дейін кеңейтті. 1038 және 1041 жылдар аралығында Стефан әскери-теңіз күштерін арттырып, венеттіктерден Задарды қысқа мерзімге жаулап алды, мүмкін, жаңадан таққа отырған венгр патшасы Петр Орсеолоның, оның әйелінің немере інісінің көмегімен. Книн епискобының «хорват епископы» (лат. *episcopus Chroatensis*) деген номиналдық атағы да болды. Стефан I тұсында сауда мен коммерция гүлденді. Задар, Биоград, Книн, Сплит және басқа да жағалау қалаларында жаңадан пайда болған аристократия қалыптасты. Дәстүр бойынша, Стефан I 1058 жылға дейін билік етті, содан кейін оның ұлы Петар Крешимир IV таққа отырды. Алайда, тарихи деректерге сәйкес, ол 1060 жылдардың басына дейін билік еткен және папалық реформалармен жақсы қарым-қатынаста болған, тіпті папа Лео IX-қа попугай сыйлаған. Оның ізбасарлары оның жерленген жерін «Элизий далалары» (Elisio campo) деп атады. 1920 жылдары, Hollow Church қазбалары кезінде, романтикалық ұлтшылдар бұл атауды «Клистің далалары» (Clisio campo) деп түсіндірді.