Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Сербия және Югославия патшалық отбасы
Serbian and Yugoslav royal family
Карађорђевићтер әулеті (, Карађорђевићи / Karađorđevići, ) – Сербияның бұрынғы билеген және Югославияның құлатылған патшалық отбасының атауы. Отбасы 1804-1813 жылдардағы Бірінші серб көтерілісі кезінде Сербияның Великий Вожді Караджордже Петрович (1768-1817) құрған. 19 ғасыр бойында салыстырмалы түрде аз ғасыр өмір сүрген бұл әулетті Ресей империясы қолдады, ал Австрия қолдауымен құрылған Обреновичтер әулетіне қарсы болды. Екі әулет бірнеше буын бойы тақ үшін күресті. 1903 жылы Сербия королі Александр I-нің қазасынан кейін, Сербия Парламенті Сербия Корольдігінің тағына отыру үшін Караджордженің немересі Петр I Караджорджевичті таңдады. Ол ресми түрде Петр I патша ретінде таққа отырғызылды, ал 1918 жылы Бірінші дүниежүзілік соғыс аяқталар алдында үш халықтың өкілдері Петр I-нің билігімен сербтер, хорваттар және словендер Корольдігін жариялады. 1929 жылы корольдік Петр I-нің ұлы Александр I басқарған Югославия деп аталды. 1945 жылдың қараша айында Петр II билік еткен кезде Югославия Коммунистер Лигасы билікті басып алғандықтан, отбасы тағынан айырылды.
The House of Karađorđević or Karađorđević dynasty (, Карађорђевићи / Karađorđevići, ) is the name of the former ruling Serbian and deposed Yugoslav royal family. The family was founded by Karađorđe Petrović (1768–1817), the Veliki Vožd of Serbia during the First Serbian uprising of 1804–1813. In the course of the 19th century the relatively short lived dynasty was supported by the Russian Empire and was opposed to the Austrian supported House of Obrenović. The two houses subsequently vied for the throne for several generations. Following the assassination of the Obrenović King Alexander I of Serbia in 1903, the Serbian Parliament chose Karađorđe's grandson, Peter I Karađorđević, then living in exile, to occupy the throne of the Kingdom of Serbia. He was duly crowned as King Peter I, and shortly before the end of World War I in 1918, representatives of the three peoples proclaimed a Kingdom of the Serbs, Croats and Slovenes with Peter I as sovereign. In 1929, the kingdom was renamed Yugoslavia, under Alexander I, the son of Peter I. In November 1945 the family lost their throne when the League of Communists of Yugoslavia seized power during the reign of Peter II.
Атауы
Ағылшын тілінде, отбасылық аты Karageorgevitch (мысалы, Принц Боджидар Karageorgevitch және Принц Филип Karageorgevitch) немесе Karadjordjevic деп латын әрпімен жазылуы мүмкін. Бұл атаудың шығу тегі – 18 ғасырдың соңында отбасының негізін қалаушы Дьордже Петровичке берілген Караджордже деген лақап атының тегінен туындайды. 1796 жылы Осман Пазвантоғлы, Османдық Видин санджағының қарсыласы, Жоғарғы Портаның билігін мойындамай, 1793 жылдан бері Хаджи Мустафа Паша басқаратын Белград пашалығына шабуыл жасады. Мустафа Пашаның күші жетпей, серб ұлттық жасағын құрып, шабуылды тоқтатуға тырысты. Дьордже Петрович жасаққа қосылып, 100 адамдық ротаға басшылық ететін болукбаши болды. Серб жасақтары Мустафа Пашаның жағынан соғысқа қосылғаннан кейін, Пазвантоғлы бірнеше жеңіліске ұшырады. Ол Видинге шегінді, кейін қамалға алынды. Пазвантоғлына қарсы соғыс Петровичтің османдықтар алдында өзін таныстырған алғашқы жағдайы болды, олар оған "Қара Георгий" (Кара Йорги) деген лақап атты, бұл оның қара шашымен және жаман даңқымен байланысты болды.
In English, the family name can be anglicized as Karageorgevitch (e. g., as with Prince Bojidar Karageorgevitch and Prince Philip Karageorgevitch) or romanised as Karadjordjevic. Its origin is as a patronym of the sobriquet Karađorđe, bestowed upon the family's founder, Đorđe Petrović, at the end of the 18th century. In 1796, Osman Pazvantoğlu, the renegade governor of the Ottoman Sanjak of Vidin, who had rejected the authority of the Sublime Porte, launched an invasion of the Pashalik of Belgrade, governed by Hadji Mustafa Pasha since 1793. Overwhelmed, Mustafa Pasha formed a Serbian national militia to help stop the incursion. Đorđe Petrović joined the militia and became a boluk bashi , leading a company of 100 men. After the Serb militias joined the war on Mustafa Pasha's side, Pazvantoğlu suffered a string of defeats. He retreated to Vidin, which was subsequently besieged. The war against Pazvantoğlu marked the first time that Petrović had distinguished himself in the eyes of the Ottomans, who bestowed upon him the sobriquet "Black George" (; Kara Yorgi), partly because of his dark hair and partly because of his sinister reputation.
Сербия мен Югославия
Караджорджиевичтер отбасы бастапқыда серб патшалық үйі, кейін сербтер, хорваттар және словендердің патшалық үйі, содан соң Югославия патшалық үйі болды. Соңғы рет таққа отырғанда олар Югославия патшалық әулеті деп аталды. Мұрагер Александр Лондонда, бірақ Ұлыбритания үкіметі уақытша мойындаған, югослав тәжінің билігіне бағынышты деп есептелген жерде дүниеге келді. Осы оқиғада мұрагер принцтің, болашақта билейтін жердің туған топырағында туғаны ресми түрде жарияланды.
The Karađorđević family initially was a Serbian Royal House, then the Royal House of the Serbs, Croats and Slovenes and then the Royal House of Yugoslavia. When they last reigned they were called the Royal House of Yugoslavia. Crown Prince Alexander was born in London but on property temporarily recognized by the United Kingdom's government as subject to the sovereignty of the Yugoslav crown, on which occasion it was publicly declared that the Crown Prince had been born on the native soil of the land he was expected to eventually rule.