Сицилия жұмысшыларының бірігуі: 1889-1894 жылдардағы қозғалыс
Fasci Siciliani
Сицилиядағы халық қозғалысы: 1889-1894 ж. жұмысшылардың талаптары, шаруалардың наразылығы, жер иелерімен қақтығыстар. Тарих, саясат, әлеуметтік өзгерістер.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Сицилиядағы халықтық қозғалыс
Popular movement in Sicily
Сицилиялық фашистер, Fasci Siciliani dei Lavoratori ("Сицилиялық жұмысшылар лигалары") дегеннің қысқаша атауы, 1889 және 1894 жылдар аралығында Сицилияда пайда болған демократиялық және социалистік идеяларға негіделген халықтық қозғалыс болды. Фашистер аралдың ең кедей және ең зорлық-зомбылыққа ұшыраған топтарының қолдауын алды, олардың наразылығы мен ашуын жаңа құқықтарды орнатуға бағытталған нақты бағдарламаға бағыттап, біріктірді. Қозғалыс дәстүрлі көзқарастар, діни сенімдер және социалистік сананың үйлесімінен құралды. 1893 жылдың жазында қозғалыс өршіп, Сицилияның жер және кен иелеріне жалдамалы және жалға алу шарттарын жаңару туралы талаптар қойылды. Бұл талаптар қабылданбағандықтан, бүкіл аралға тез тараған ереуілдер басталып, зорлық-зомбылыққа толы әлеуметтік қақтығыстарға ұласты, көтеріліс деңгейіне жеткісіз қалды. Қозғалыс басшылары жағдайды бақылаудан шығармауға тырысты. Жер иелері үкіметтен араласуды сұрады, ал премьер-министр Франческо Криспи 1894 жылдың қаңтарында төтенше жағдай жариялап, ұйымдарды таратып, көшбасшыларын қамауға алып, күш қолдану арқылы тәртіпті қалпына келтірді. Кейін жұмысшыларға өтемақы төлеу және зейнетақы жүйесі сияқты реформалар жүргізілді. Ереуілдерді басу эмиграцияның өсуіне де себеп болды.
The Fasci Siciliani , short for Fasci Siciliani dei Lavoratori ("Sicilian Workers Leagues"), were a popular movement of democratic and socialist inspiration that arose in Sicily in the years between 1889 and 1894. The Fasci gained the support of the poorest and most exploited classes of the island by channeling their frustration and discontent into a coherent programme based on the establishment of new rights. Consisting of a jumble of traditionalist sentiment, religiosity, and socialist consciousness, the movement reached its apex in the summer of 1893, when new conditions were presented to the landowners and mine owners of Sicily concerning the renewal of sharecropping and rental contracts. Upon the rejection of these conditions, there was an outburst of strikes that rapidly spread throughout the island, and was marked by violent social conflict, almost rising to the point of insurrection. The leaders of the movement were not able to keep the situation from getting out of control. The proprietors and landowners asked the government to intervene, and Prime Minister Francesco Crispi declared a state of emergency in January 1894, dissolving the organizations, arresting its leaders and restoring order through the use of extreme force. Some reforms followed, including workmen's compensation and pension schemes. The suppression of the strikes also led to an increase in emigration.
Сипаттамалары
Фашистік қозғалысты ауыл шаруашылығы жұмысшылары, жалға алып егіншілік ететіндер, шағын шаруалар, сондай-ақ қолөнершілер, зиялылар және өнеркәсіп қызметкерлерінен құралған ондаған бірлестіктер біріктірді. Қозғалыстың негізгі талаптары – әділ жер жалға алу төлемдері, жалақыны көтеру, жергілікті салықтарды төмендету және заңсыз алынған жалпы иелік жерлерді тарату болды. 1889 және 1893 жылдар аралығында Сицилияда 170-ке жуық Фаши құрылды. Кейбір деректерге сәйкес, 1893 жылдың соңына қарай қозғалысқа 300 000-нан астам мүше жиналды. Оларды Фаши деп атады (fascio сөзінің тікелей мағынасы – «будақ», яғни таяқтардан жасалған шоғыр, сонымен қатар «одақ») себебі бір таяқты кез келген адам сындыра алады, бірақ таяқтардан жасалған шоғырды ешкім сындыра алмайды. Көптеген көшбасшылары социалистік немесе анархистік көзқарастарға ие болғанымен, олардың қолдаушыларының азазы революционерлер емес еді. Дегенмен, Фашиге жиналған шаруалар әлеуметтік әділдікке ұмтылып, жаңа әлемнің тууына сенімді болды. Олардың көптеген жиналыс орындарында қызыл тудың қасында крест ілінген, ал революционерлер Гарибальди, Маццини және Маркстің портреттері король портретімен бірге қойылған. Олардың шерулерінде патшаға деген құрмет жиі естілді, бұл шерулерге ұқсас діни процессиялар сияқты атмосфера болды. Әсіресе ауылдық Фаши ерекше құбылыс болды: бір жағынан ежелгі, екінші жағынан заманауи. Олар мыңжылдық үміттерін қалалық зиялылардың жетекшілігімен біріктірді, олар көбінесе Солтүстік Италияның өнеркәсіптік дамыған аймақтарындағы жұмысшылар ұйымдарымен және идеяларымен байланыста болды. Марксистік тарихшы Эрик Хобсбаумның пікірінше, Фаши мыңжылдықтар болды, себебі қозғалыс уағыздаған социализм сицилиялық шаруалар үшін жаңа дін ретінде қарастырылды, нағыз дін – Мәсіхтің діні, байлардың жағында болған дін қызметкерлерінен сатқындық көрген, бұл дін Құдайдың еркімен кедейлік, аштық және суық жоқ жаңа әлемнің тууын болжады. Фаши, оның ішінде көптеген әйелдер, әділдіктің жаңа дәуірінің басталуына деген мессиандық сеніммен жігерлендірілді және қозғалыс эпидемия сияқты тарады.
The Fasci movement was made up of a federation of scores of associations that developed among farm workers, tenant farmers, and small sharecroppers as well as artisans, intellectuals, and industrial workers. The immediate demands of the movement were fair land rents, higher wages, lower local taxes and distribution of misappropriated common land. Between 1889 and 1893 some 170 Fasci were established in Sicily. According to some sources the movement reached a membership of more than 300,000 by the end of 1893. They were called Fasci (fascio literally means "faggot", as in a bundle of sticks, but also "league") because everyone can break a single stick, but no one can break a bundle of sticks. While many of the leaders were of socialist or anarchist leanings, few of their supporters were revolutionaries. Nevertheless, the peasants who assembled into the Fasci were eager for social justice and convinced that a new world was about to be born. A crucifix hung beside the red flag in many of their meeting places, and portraits of the King beside those of the revolutionaries Garibaldi, Mazzini and Marx. Cheers for the King were often heard in their marches that almost resembled quasi religious processions. The rural Fasci in particular were a curious phenomenon: both ancient and modern. They combined millenarian aspirations with urban intellectual leadership often in contact with workers’ organizations and ideas in the more industrialized Northern Italy. According to the Marxist historian Eric Hobsbawm, the Fasci were millenarian insofar as the socialism preached by the movement was seen by the Sicilian peasantry as a new religion, the true religion of Christ – betrayed by the priests, who were on the side of the rich – that foretold the dawn of a new world, without poverty, hunger and cold, in accordance with God’s will. The Fasci, which included many women, were encouraged by the messianic belief that the start of a new reign of justice was looming and the movement spread like an epidemic.
Негізгі іргетасы мен жылдам өсуі
Фашистер Сицилия шаруаларының 1880-жылдардағы ауыл шаруашылығындағы әлемдік депрессияға байланысты ауыл шаруашылығына капиталистік қатынастарды енгізуге қарсы көтерілісінің нәтижесі болды. 1888-1892 жылдардағы аграрлық дағдарыс бидай бағасының күрт төмендеуіне әкелді. Аралдың негізгі байлық көздері – шарап, жеміс-жидектер және күкірт – ауыр соққыға ұшырады. Басымдық құрған жер иелері экономикалық ауыртпалықтың көп бөлігін шаруаларға жоғары жалға алу ақысы және кемсітушілік жергілікті салықтар арқылы жүктеді. Әлеуметтік шиеленіс күшейгенде, жас және бұрын танылмаған социалистік зиялылар – олардың көпшілігі Палермо университетінің жақында бітірушілері – мүмкіндіктерін пайдаланды. Бұл қозғалыс премьер-министр Франческо Криспинің (1887–1891) бірінші үкіметі кезінде өсті және таныс емес салықтардың өсуімен және жеке бостандықты шектейтін бірқатар заңдардың бекітілуімен бірге жүрді. Италия экономикасы 1880-жылдардың соңынан бері терең дағдарысқа ұшырады. 1887 жылы ауыл шаруашылығы және өнеркәсіп тауарларына жаңа қорғау тарифтері енгізілді, одан кейін Франциямен сауда соғысы болды, бұл Италия саудасына зиян келтірді және Оңтүстік Италияның жалғыз дамуға қабілетті экономикалық секторы – Италияның ауыл шаруашылығы экспортына әсер етті. Көптеген шаруалар ауыр қиындықтарға тап болды. Бірінші ресми Фашио 1891 жылдың 1 мамырында (Еңбек күні) Катанияда Джузеппе де Феличе Джуффрида құрды (алғашқы Фашио 1889 жылдың 18 наурызында Мессинада құрылған, бірақ оның негізін қалаушы Никола Петрина сол жылдың шілдесінде тұтқындалғаннан кейін тоқтап, 1892 жылға дейін босатылмады). Мессинадағы алғашқы Фашионың (1871 жылдан бастап Орталық және Солтүстік Италияда құрылған «Жұмысшылар лигасы» үлгісінде құрылған) дамуына кедергі келтірген тағы бір себеп – ол жеке жұмысшыларды емес, қаланың жұмысшылар бірлестіктерін біріктіргені, олар өз тәуелсіздігін, мәртебесін және экономикалық бағытын сақтап қалды. Қозғалыс жыл бойына жалғасты. Фашиолар қолөнершілермен жанданған қалалық қозғалыстар ретінде басталды, күкірт кеншілерінің, кейін шаруалар мен жарымжаншарлардың қатысуымен халыққа кеңірек танылып, күшті күреске ұласты. 1893 жылдың күзінде қалалар мен кен орындарындағы еңбек даулары фермерлердің наразылықтарымен және талаптарымен бірікті. Қозғалыс салықтарға қарсы наразылықтарда ең үлкен деңгейге жетті, онда қала мен ауылдың ең төменгі топтары қатысты, оны басқару қиын, тіпті мүмкін емес болды.
The Fasci were the result of the revolt of the Sicilian peasants against the introduction of capitalist relationships into the rural economy aggravated by the world depression in agriculture of the 1880s. The agrarian crisis between 1888 and 1892 led to a steep decrease in wheat prices. The island’s main sources of wealth – wine, fruit and sulphur – suffered a heavy blow. The dominant landowning class channeled most of the economic burden on to the peasantry, in the form of higher rents and discriminatory local taxation. As social tension rose, a handful of young and hitherto quite unknown socialist intellectuals – many of them recent graduates of Palermo University – seized their opportunity. The movement grew under the first government of Prime minister Francesco Crispi (1887–1891) and coincided with unpopular tax increases and ratification of a series of laws curtailing personal freedom. The Italian economy had been sliding into a deep recession since the late 1880s. New protective tariffs had been introduced in 1887 on agricultural and industrial goods, followed by a trade war with France, which badly damaged Italian commerce and affected Italy’s agricultural exports, the only potentially dynamic economic sector of Southern Italy. Many farmers suffered severely. The first official Fascio was founded on May 1 (Labour Day), 1891, in Catania by Giuseppe de Felice Giuffrida (an earlier Fascio was set up in Messina on March 18, 1889, but was dormant after its founder, Nicola Petrina, was arrested in July of that year and not released until 1892. Another reason why the first Fascio of Messina – formed after the example of the Fasci operai ("Workers leagues") constituted in Central and North Italy from 1871 – did not develop was that it brought together not individual workers but the workers' associations of the city, which retained their independence, their status and economic orientation Disturbances continued throughout the year. The Fasci started out as urban movements, animated by artisans, which evolved into a more popular and combative mass movement with the adherence of sulphur miners, and in a later stage with the involvement of peasants and sharecroppers. In the autumn of 1893, labour conflicts in the cities and the mines came together with the protests and claims of the farmers. The movement reached its greatest breadth in the manifestations against taxes, involving the lowest tiers of the city and the countryside, becoming difficult, if not impossible, to control by its leaders.
Бастапқы табыстар
Шығыстағы Сицилияда, әсіресе Катанияда бастау алған бұл қозғалыстың нағыз күші 1892 жылдың 29 маусымында Палермодағы Фассио құрылғанда сезілді. Лигалар жылдам түрде бүкіл Сицилияға тарады. Осы сәттен бастап қозғалыстың динамикасы өзгерді; енді қала орталықтарындағы жұмысшылар мен шеберлер емес, шаруалар ұйымды итермелейтін күшке айналды. Салмақ орталығы қаладан ауылға жылды. 1893 жылдың 21-22 мамырында Палермода 90 лига мен социалистік үйірмелерден 500 делегат қатысқан съезд өтті. Тоғыз мүшеден тұратын Орталық комитет сайланды: Трапани провинциясы үшін Джакомо Монталто, Мессина провинциясы үшін Никола Петрина, Катания провинциясы үшін Джузеппе Де Феличе Джуффрида, Сиракуза провинциясы үшін Луиджи Леоне, Агридженто провинциясы үшін Антонио Ликата, Кальтанисетта провинциясы үшін Агостино Ло Пиано Помар, Палермо провинциясы үшін Розарио Гарибальди Боско, Никола Барбато және Бернардино Верро. Съезде барлық лигалар Италия жұмысшы партиясына (Partito dei Lavoratori Italiani) қосылуға міндетті деп шешілді. Қыркүйекте мемлекеттік билік араласып, кейбір жер иелері мойынсұнуға көндірілді. Басқа жерлерде ереуіл 1893 жылдың қарашасына дейін жалғасты. Катания мен Палермоның теміржолшылары, күкірт кеншілері және көптеген басқа жұмысшылар олардың үлгісін алып, жоғары жалақы немесе жақсы жұмыс жағдайларын жеңіп алды. Осы сәтті күрес Сицилияның үстем элитасын "төңкерісті" тоқтату қажеттігіне көндірді. Олар қорқынышқа беріліп, тіпті кейбір мектептерді жабуды талап етті. Қорқып қалған префекттер мен жергілікті кеңестер Римге фашистерді бірден тарату туралы өтініштер жіберді. Алайда, корольдің, әскердің және Римдегі консервативті топтардың қатты қысымына қарамастан, Джолитти заңсыз емес ереуілдерді қылмыс ретінде қарастырмады, фашистерді таратуға бармады және халықтық демонстрацияларға қарсы қару қолдануға рұқсат бермеді. Оның саясаты "бұл экономикалық күрес жұмысшылардың жағдайын жақсарту арқылы өзінен-өзі шешілсін" және процеске араласпау болды. 1893 жылдың желтоқсанында Джолитти үкіметінің қоғамдық тәртіпті қалпына келтіре алмауы Криспидің билікке қайта оралуын талап етті. Джолитти Banca Romana дауының салдарынан 1893 жылдың 24 қарашасында отставкаға кетті. Сицилиядағы тәртіпсіздіктерге қоса, 1893 жылдың тамызында Италияда көптеген көшіп-қонушы жұмысшылардың Францияның оңтүстігіндегі Эг Морт тұздығында өлтірілуінен бастау алған тәртіпсіздік толқыны Рим мен Неапольде анархистердің қолдауымен жұмысшы сыныбының кеңінен көтерілісіне ұласты. Италия революцияға құлай жаздағандай көрінді. 1893 жылдың желтоқсанында Криспи билікке оралғанда, көптеген адамдар Италия құлдыраудың алдында тұрғандай сезінді. Криспи жақын арада жер реформасының маңызды шараларын жүзеге асыруға уәде берді. Ол халықтың қиын жағдайын және әлеуметтік реформаның қажеттілігін көрді. 1891 жылға дейін ол Сицилия жұмысшы сыныбының қамқоршысы болды және олардың көптеген бірлестіктері оның атымен аталатын. Джолиттидің Банка Романа дауынан құлауына себепкер болған Колаянниге алдымен Ауыл шаруашылығы министрлігі ұсынылды, ол одан бас тартты, содан кейін Сицилияға татуластыру миссиясымен жіберілді. Криспидің жақсы ниеттері қатаң шаралар талабында жоғалып кетті. Үкімет құрылғанға дейін үш апта бойы беймәлімдік сақталып, зорлық-зомбылық тез таралып, көптеген жергілікті билік өкілдері Джолиттидің қару қолдануға тыйым салған бұйрығына қарсы шықты. 1893 жылдың желтоқсанында 92 шаруа полиция мен әскермен болған қақтығыста қаза тапты. Мемлекеттік ғимараттар, сондай-ақ, салықтар төмендетілген немесе жойылған кезде бағаларын төмендетуден бас тартқан ұн диірмендері мен нан пісіру орындары өртелді. 1893 жылдың 10 желтоқсанында Гиардинеллода азық-түлікке салынатын салықтарды жоюды және жергілікті дала күзетшілерін (guardie campestri) таратуды талап еткен митингтен кейін он бір адам қаза тапты. Митингке қатысушылар қала әкімшілігінен алынған корольдің суретін алып шығып, салық құжаттарын өртеп жіберді. 1893 жылдың 17 желтоқсанында Монреальде демонстрация кезінде жасақтардың атысы көптеген адамдарды жарақаттады. 25 желтоқсанда Леркара Фриддиде тағы 11 наразылықшы қаза тапты. 1894 жылдың 1 қаңтарында Гибеллина мен Пьетраперзияда 20 адам қаза тауып, көптеген адам жарақат алды. 2 қаңтарда Бельмонте Меццаньода екі адам қаза тапты, ал келесі күні Маринеода 18 адам қаза тауып, көптеген адам жарақат алды. Екі күннен кейін, 5 қаңтарда Санта-Катеринадағы серияны он үш адам өлтіріп, көптеген адамдар жарақат алды. Тәртіпсіздіктер революциялық қастандық нәтижесі емес, бірақ Криспи олай ойлады. Күмәнді құжаттар мен хабарламалар негізінде Криспи Сицилияны Италиядан бөліп алуға ұйымдасқан қастандық болғанын мәлімдеді; Фассионың басшылары дін қызметкерлерімен сөз байласып, француз алтынымен қаржыландырылды, соғыс пен басқыншылық қаупі туды.
From its initial origins in Eastern Sicily, especially in Catania, the movement got its real impetus with the establishment of the Fascio of Palermo on June 29, 1892. The Leagues rapidly radiated over all Sicily. From that moment on the dynamics of the movement started to change; no longer the workers and craftsmen in the urban centres, but rather the peasants became the driving force behind the organisation. The centre of gravity moved from the city to the countryside. On May 21–22, 1893, a congress was held in Palermo attended by 500 delegates from nearly 90 leagues and socialist circles. A Central Committee was elected, composed of nine members: Giacomo Montalto for the province of Trapani, Nicola Petrina for the province of Messina, Giuseppe De Felice Giuffrida for the province of Catania, Luigi Leone for the province of Siracusa, Antonio Licata for the province of Agrigento, Agostino Lo Piano Pomar for the province of Caltanissetta, Rosario Garibaldi Bosco, Nicola Barbato and Bernardino Verro for the province of Palermo. The Congress decided that all Leagues were obliged to join the Italian Workers' Party (Partito dei Lavoratori Italiani), the predecessor of the PSI. In September, the state authorities intervened and some of the landowners were persuaded to capitulate. Elsewhere the strike continued until November 1893. Railwaymen of Catania and Palermo, the sulphur miners and many other workers followed their example winning higher wages or better working conditions. The successful struggle convinced the Sicilian ruling elite that the "upheaval" had to be stopped. They were seized by panic and some even demanded the closing of all schools to halt the spread of subversive doctrines. Prefects and frightened local councils bombarded Rome with requests for the immediate suppression of the Fasci. Despite the heavy pressure from the King, the army and conservative circles in Rome, however, Giolitti would neither treat strikes – which were not illegal – as a crime nor dissolve the Fasci nor authorise the use of firearms against popular demonstrations. His policy was "to allow these economic struggles to resolve themselves through amelioration of the condition of the workers" and not to interfere in the process. In December 1893, the failure of the Giolitti government to restore public order gave rise to a general demand that Crispi should return to power. Giolitti had to resign on November 24, 1893, as a result of the Banca Romana scandal. In addition to the unrest in Sicily, a wave of rioting spread through Italy in August 1893, triggered by the killing of a number of migrant workers in the salt pans of Aigues Mortes in southern France escalated into a more generalized working class revolt supported by anarchists and violent riots in Rome and Naples. Italy seemed to be slipping to a revolution. By the time Crispi returned to power in December 1893, Italy appeared to many to be on the brink of collapse. Crispi promised important measures of land reform for the near future. He was not blind to the misery and the need for social reform. Before 1891 he had been the patron of the Sicilian working class and many of their associations had been named after him. Colajanni, the chief architect of Giolitti’s fall by exposing the Banca Romana scandal, was first offered the Ministry of Agriculture, which he refused, then sent to Sicily on a mission of appeasement. Crispi's good intentions got lost in the outcry for strong measures. In the three weeks of uncertainty before the government was formed, the rapid spread of violence drove many local authorities to defy Giolitti’s ban on the use of firearms. In December 1893, 92 peasants lost their lives in clashes with the police and army. Government building were burned as well as flour mills and bakeries that refused to lower their prices when taxes were lowered or abolished. Eleven people were killed on December 10, 1893, in Giardinello after a rally that asked for the abolition of taxes on food and disbandment of the local field guards (guardie campestri). The protestors carried the portrait of the King taken from the municipality and burned tax files. On December 17, 1893, many people were wounded when troops fired on a manifestation in Monreale. Another 11 protestors were killed in Lercara Friddi on December 25. On January 1, 1894, 20 people were killed and many wounded in Gibellina and Pietraperzia. On January 2, there two dead in Belmonte Mezzagno and the next day 18 dead and many wounded in Marineo. Two days after, on January 5, thirteen dead and many wounded closed the series in Santa Caterina. The disorders were not the product of a revolutionary plot, but Crispi chose to believe otherwise. On the basis of dubious documents and reports, Crispi claimed that there was an organised conspiracy to separate Sicily from Italy; the leaders of the Fasci conspired with the clerics and were financed by French gold, and war and invasion were looming.
Қиындықтар
1894 жылдың 3 қаңтарында Криспи бүкіл Сицилияда қоршау күйін жариялады. Армия резерві шақырылды және генерал Роберто Морра ди Лавриано 40 000 әскермен жіберілді. Ескі тәртіп жойылды, оның ішінде шұғыл өкімдермен жазалаулар қолданылып, күшпен қалпына келтірілді. 1894 жылдың қаңтар айының басында Палермода Фашилердің Орталық Комитетінің отырысы өтіп, қозғалыстың жағдайы талқыланды. Екі түбегейлі түрленуші ұстаным қалыптасты. Анархистік көзқарастарымен белгілі Де Феличе Джуффрида, аралда төңкеріс жасау үшін жағдайдың тұрақсыздығын пайдалану қажеттігін жақтады. Дегенмен, көпшілік кері пікір білдіріп, бейбіт жолмен ілгерілеу қажеттігін айтты. Көтеріліс орынсыз ғана емес, қозғалысқа зиян келтіруі мүмкін еді. Отырыс аралдың әртүрлі аймақтарындағы зорлық-зомбылық оқиғаларын айыптады және сабырлы болуға, кек алудан бас тартуға шақырды. Соңында Де Феличе Джуффрида көпшіліктің ұстанымын қабылдады. Бірақ бұл билік үшін Де Феличе, Монтальто, Петрина және басқаларды тұтқындауға жағдай жасады. Гарибальди Боско, Барбато және Верро Туниске бағыт алған «Багнара» кемесінде ұсталды. 1894 жылдың 28 ақпанында Криспи парламентте кең ауқымды қастандықтардың «дәлелдерін» ұсынды: Франция үкіметі, Ресей императоры, Джузеппе Де Феличе, анархистер және Ватикан қол қойған, Сицилияны елден бөліп, оны француз-ресейлік протекторатқа қою мақсатындағы «Бисаккино халықаралық шарты» деп аталатын құжат. Радикал депутат Феличе Каваллотти Криспинің қастандығын әжуалай сөздермен сынап, «Ресей императоры, Франция Республикасының президенті және мырза Де Феличе арасындағы танымал келісім» деп қысым жасады. «Бисаккино шарты» деп аталуының себебі – оның Сицилия қаласында қол қойылғаны емес, оны Бисаккиноның қоғамдық қауіпсіздік директоры, неаполитандық Сесси ойлап тапқаны болды.
On January 3, 1894, Crispi declared a state of siege throughout Sicily. Army reservists were recalled and General Roberto Morra di Lavriano was dispatched with 40,000 troops. The old order was restored through the use of extreme force, including summary executions. In the early days of January, 1894 a meeting of the Central Committee of the Fasci took place in Palermo to discuss the position of the movement. Two sharply contrasting positions emerged. De Felice Giuffrida, known for his anarchist tendencies, supported the need to take advantage of the situation of unrest to provoke a revolution on the island. However, the majority took an opposite view, arguing the need to proceed peacefully. A revolt was not only inappropriate, but it would be detrimental to the movement. The meeting condemned the violent incidents in various parts of the island, and launched an appeal to stay calm and not to retaliate. In the end De Felice Giuffrida accepted the position of the majority. But the die was cast for the authorities to arrest De Felice, Montalto, Petrina, and others. Garibaldi Bosco, Barbato and Verro were arrested on board the steamship Bagnara that was about to leave for Tunis. On February 28, 1894, Crispi presented the "evidence" for a widespread conspiracy in parliament: the so called "International Treaty of Bisacquino", signed by the French Government, the Czar of Russia, Giuseppe De Felice, the anarchists and the Vatican, with the goal to detach Sicily from the rest of the country and put it under a Franco Russian protectorate. The Radical deputy Felice Cavallotti ridiculed the conspiracy of Crispi, poking fun at "the famous treaty between the Emperor of Russia, the President of the French Republic, and Mr De Felice". The so called "Treaty of Bisacquino" was so named not because it was signed in the Sicilian town, but because it had been invented by the Director of Public Safety of Bisacquino, the Neapolitan Sessi.
Палермодағы сот
1894 жылдың сәуір және мамыр айларында Палермода өткен Фашистердің орталық комитетінің сот процестері қозғалысқа соңғы соққы болды. Өте әсерлі қорғанысқа қарамастан, ол сотты саяси трибунаға айналдырып, елдегі әр социалистің рухын көтеріп жіберді, олар ауыр түрме жазасына кесілді. Барбато судьяларға: «Сіздердің алдарыңызда біз өзінің кінәсіз екенін дәлелдейтін құжаттар мен айғақтарды ұсындық. Менің достарым заң аясында қорғануды қажет деп ойлады, ал мен солай істемеймін. Сіздерге сенімсіздік білдірмеймін, керісінше, мен заңға бағынуымды білдіреді. Сондықтан мен өзімді қорғамаймын. Сіздер үкім шығаруға тиіссіздер: біз – сіздердің қасиетті институттарыңызды құртатын элементтерміз. Сіздер үкім шығаруға тиіссіздер: бұл логикалық, адамгершілік. Мен сіздердің адалдығыңызға әрқашан құрмет көрсетемін. Бірақ біз сырттағы достарымызға айтамыз: кешірім сұрамаңыздар, рақымшылық сұрамаңыздар. Социалистік өркениеттің бастауы – қорқыныш емес. Біз жаза тартуды талап етеміз, мейірімділік сұрамаймыз. Қасиетті мақсат үшін шейіттер кез келген насихаттан да пайдалы. Бізді айыптаңыздар!» деді. Ауыр үкім Италия мен АҚШ-та күшті резонанс тудырды. Палермода студенттер тобы Театро Беллиниге барып, оркестрден Гарибальди гимнін орындауды сұрады. Театр да қолдау көрсетті. Бірақ Ди Рудини Фашистердің қайта ұйымдастырылуына жол берілмейтінін мәлімдеді. Де Феличе, Барбато және Боско түрмеден босатылғаннан кейін Римде көптеген жақтастары зор шумен қарсы алды, олар аттарды шанадан босатып, қонақ үйге сүйреп әкетті, социализмге құрмет көрсетіп, Криспиді айыптады.
The trials of the central committee of the Fasci, that took place in Palermo in April and May 1894, were the final blow to the movement. In spite of an eloquent defence, which turned the Court into a political platform and thrilled every socialist in the country, they were condemned to heavy sentences of imprisonment. "In front of you", Barbato told the judges, "we provided the documents and evidence of our innocence. My friends thought it necessary to support their defence legally; I will not do so. Not because I have no confidence in you, but it is the law that does not concern me. So I do not defend myself. You have to sentence: we are the elements that destroy your sacred institutions. You have to sentence: it is logical, human. I will always pay tribute to your loyalty. But we say to our friends outside: do not ask for pardon, do not ask for amnesty. Socialist civilization should not begin with an act of cowardice. We demand a condemnation, we do not ask for mercy. Martyrs are more useful to the holy cause than any propaganda. Condemn us!". The heavy sentence aroused strong reactions in Italy and in the United States. In Palermo, a group of students went to the Teatro Bellini and asked the orchestra to perform the hymn of Garibaldi. And the theatre applauded. Di Rudinì made it clear though that a reorganization of the Fasci would not be tolerated. After their release, De Felice, Barbato and Bosco were met by a large crowd of supporters in Rome, who released the horses form their carriage and dragged them to the hotel, cheering for socialism and denouncing Crispi.
Салдары
Жәбірлі репрессия белгілі бір дәрежеде кері соқты. Фашистік көшбасшылар әскери трибуналдарды өздерін қорғау үшін құмарлықпен және жақсы жарияланған сөздер жасау үшін пайдаланды. Трибуналдар тым қатал болды және көптеген Солтүстік Италиялықтардың либералдық санасын ашуландырды. Бұрынғы «сол қанатын» қайтаруға тырысқан Криспи 1894 жылдың шілдесінде ірі меншіктер мен өңделмеген жерлерді иелену туралы заң жобасын ұсынды. Бұл жерді орташа көлемдегі шаруашылықтарға ұзақ мерзімге жалға беру идеясын қамтыды, ал жалға алушыларға жеңілдетілген несиелер мен салық жеңілдіктері беріледі. Заң жобасы радикалдар мен демократтарды Криспидің жақсы ниетіне көндіре алмаса да, сицилиялық жер иелерін ашуландырды. Фашистерді басып жапқаннан кейін олар енді ешқандай жеңілдіктер жасауға дайын емес еді. Ди Рудини басшылығымен олар заң жобасына қарсы күресті. 1896 жылдың наурыз айында Адвадан кейін Криспи биліктен құлағанда, оның қолдаушысы Ди Рудини премьер-министр болды және сицилиялық жер иелері қауіпсіздікке қол жеткізді. Гобсбаумның пікірінше, фашистер социализм мен коммунизммен бірігіп, қазіргі заманға айналған алғашқы аграрлық қозғалыстың көрнекті мысалы болды. Оның көптеген көшбасшылары Социалистік партияда қалды және босатылғаннан кейін жер құқығы мен жер реформасы үшін күресті жалғастырды. 1894 жылғы жеңіліске қарамастан, Сицилияның кейбір аймақтарында қазіргі заманғы социалистік ұйымдастыру үлгілерін пайдалана отырып, тұрақты қозғалыстар құрылды. Фашистер таратылғаннан кейін Сицилиядағы наразылық басылмады. 1898 жылдың қаңтарында жұмыс және нан талап еткен шаруалар Сикулиана қалалық әкімшілігін тонады. 1901 жылдың күзінде сицилиялық шаруалар – бүкіл Италияға әсер еткен көптеген аграрлық ереуілдердің үлгісін еліктеп – аграрлық наразылықтың жаңа толқынын қозғады, олар бір жағынан «Фашистердің репрессиясымен 1894 жылы күрт тоқтатылған науқанды» қайта бастады. 1901 жылғы ереуілдердің басты мақсаты, фашистік қозғалыстың мақсатындай, жерді жалға беру шарттарын қайта қарап, габельоттилердің экономикалық бигін әлсірету болды. Бірінші дүниежүзілік соғыстан кейін коммунистік қозғалыс Сицилияда, мысалы, Biennio Rosso кезінде, фашистердің бастапқы ұйымдық құрылымдарына сүйенді. Фашистер Сицилиядағы әлеуметтік күреске 1950 жылдарға дейін үлкен әсер етті, бірақ тарихи есептерде көбінесе ескерілмейді. Әйелдер жиі демонстрациялар мен ереуілдердің алдыңғы қатарында болды, қоғамдық жиналыстар мен конференцияларда сөз сөйледі. Олар муниципалитет сайлауларында ер адамдардың дауыс беруіне көз жеткізді (сол кезде әйелдерге дауыс беру құқығы болмады). Олар мейрамханаларды бақылады, ер адамдардың шараптың құмарлығына бойын салуына жол бермеді. Олар сонымен қатар көптеген ұйымдастырушылық мәселелермен айналысты және қозғалыс үшін жақтаушылық жасауға, митингтердің сахнасын безендіруге, фашистердің туын ашу сияқты рәсімдерді дайындауға және қалаларға гүлдермен келген көшбасшыларды қарсы алуға белсенді қатысты. Әйелдер ең құштар жандардың бірі болды. Кейбір муниципалитеттерде әйелдер әйелдер бөлімдеріне, ал басқаларында тіпті әйелдерден ғана құралған фашистерге бірікті. Әйелдердің ең күшті және ең көп саны Пьяна-дель-Альбанесидегі фашистерде болды, онда 9000 тұрғыны бар қалада 3500 мүшесінің мыңнан астамы әйелдер болды. Фашистер үшін әйелдер шіркеуден бас тартты, бірақ діни сезімдерін жоймады, оларды қорқытуға тырысқан дін қызметкерлеріне наразылық білдірді және оларды қауымнан шығарумен қорқытты. 1893 жылдың мамырында Палермодағы конгресте Сицилиядағы барлық фашистердің бірігуі туралы шешім қабылданды, Мария Каммарата, Пьяна фашисі, қатысушылардан әйелдерді тіркеуді қамтамасыз етуге шақырды.
The brutal repression backfired to some extent. The Fasci leaders used the military tribunals to make impassioned and well reported speeches in their defence. The tribunals were too repressive and revolted the Liberal consciences of many Northern Italians. In an attempt to regain his former 'left wing', Crispi introduced a bill in July 1894 to take over large estates and uncultivated land. The idea was to rent out the land on long leases in medium sized holdings and leaseholders would be given reduced credit and tax concessions. While the bill failed to convince the Radicals and democrats of Crispi's good intentions, it angered the Sicilian landowners. After the suppression of the Fasci those were now unwilling to make any concessions. Under the leadership of Di Rudiní, they battled against the bill. When Crispi fell from power after Adwa in March 1896, their proponent Di Rudiní became Prime Minister and the Sicilian landowners were safe. According to Hobsbawm, the Fasci were a prime example of primitive agrarian movement that became modern by aligning itself with socialism and communism. Many of its leaders continued in the Socialist Party and continued the struggle for land rights and land reform once they were released. Despite the 1894 defeat, permanent movements were set up in some areas of Sicily using modern socialist models of organisation. With the dissolution of the Fasci, the unrest on Sicily did not subside. In January 1898, peasants demanding work and bread ransacked the town hall in Siculiana. In the fall of 1901, Sicilian peasants – following the example of numerous agrarian strikes that were affecting the whole of Italy – again set off a wave of agrarian unrest, conscious of the fact that in a way they resumed "the march abruptly interrupted in 1894 by the repression of the Fasci". Just as the Fasci movement, one of the main goals of the 1901 strikes and was a revision of the land leases to undermine the economic power of the gabellotti. After the First World War the communist movement In Sicily built on the incipient organisational structures of the Fasci, such as during the Biennio Rosso. The Fasci inspired social struggle in Sicily well into the 1950s. but is regularly overlooked in historical accounts. Women were often at the forefront of demonstrations and strikes, speaking in public meetings and conferences. During municipal elections they made sure that men were going to vote (women did not have the right to vote at the time). They patrolled the taverns to prevent the men from betraying the duty of militancy with bottles of wine. They also took care of many organizational aspects and were particularly active in proselytizing for the movement, decorating the stage of the rallies, preparing ceremonies such as the inauguration opening of the flag of the Fasci, and welcoming the leaders who came to the towns with flowers. Women were among the most ardent. In some municipalities the women organized themselves into women's sections and in others even in exclusively female Fasci. The strongest and most numerous presence of women was in the Fascio of Piana degli Albanesi, where over a thousand of the 3,500 members were women in a town of 9,000 inhabitants. For the Fasci the women abandoned the Church, but not the religious sentiment, to protest against the priests, who had tried to frighten them and isolate them with the threat of excommunication. At the congress in Palermo in May 1893 where the union of all the Fasci in Sicily was decided, Maria Cammarata, of the Fascio of Piana, urged the audience to ensure the registration of women.
Әдебиет пен кинода
Луиджи Пиранделлоның 1913 жылғы "I vecchi e i giovani" романы 1893-94 жылдар аралығындағы Сицилиялық халық фашистерінің (Fasci Siciliani) күйреуі мен қудалау тарихын көрсетеді. Пиранделло бұл қозғалыстың белсенді мүшесі болмаса да, оның жетекші идеологтарымен – Розарио Гарибальди Боско, Энрико Ла Лоджия, Джузеппе Де Феличе Джуффрида және Франческо Де Лукамен жақын достық байланыста болды. Паскуале Шимеканың 1993 жылы түсірген "Иль диего ди Сан Себастьяно" (Сан-Себастьян күні) фильмі 1893 жылғы 20 қаңтарда Калтавутурода болған қырғынға негізделген. Сан-Себастьян мерекесі кезінде мемлекеттік жерге құқығы бар деп талап еткен 15 шаруа атқыштар отрядынан қаза тапты. Фильм "Алтын глобус" сыйлығын жеңіп алды және Венеция кинофестивалінде көрсетілді. Розарио Гарибальди Боско жазған пьеса – Кальтавутуро оқиғасында күйеуі қаза тапқан шаруа әйелінің монологі. Ол 1893 жылғы 2 ақпанда Палермода құрбандарға көмектесу үшін қойылды.
Luigi Pirandello's 1913 novel I vecchi e i giovani (The Old and the Young) retraces the history of the failure and repression of the Fasci Siciliani in the period from 1893–94. Although Pirandello was not an active member of this movement, he had close ties of friendship with some of its leading ideologists: Rosario Garibaldi Bosco, Enrico La Loggia, Giuseppe De Felice Giuffrida and Francesco De Luca. The film Il giorno di San Sebastiano (Saint Sebastian's Day) (1993), directed by Pasquale Scimeca, is based on the Caltavuturo massacre on January 20, 1893, when during the celebration of Saint Sebastian, a firing squad killed 15 peasants who claimed their right to state owned land. It won a Golden Globe and was presented at the Venice film festival. The play, a monologue depicting a peasant woman whose husband was killed in the events at Caltavuturo, was written by Rosario Garibaldi Bosco and first performed on February 2, 1893, in Palermo to raise money for the victims.