Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Кіріспе
Лю Хэ (310 жылы қайтыс болған), әдебі Сюантай, Хюнну басқарған Қытай Хан Жао әулетінің екінші императоры болды, бірақ қысқа ғана уақыт билік құрды. 310 жылы 7 күн патшалық етті.
Liu He (died 310), courtesy name Xuantai, was briefly the second emperor of the Xiongnu led Chinese Han Zhao dynasty. He reigned for seven days in 310.
Өмір
Лю Хэ – император Лю Юаньның (Император Гуанвэнь) бірінші әйелі, император Хуяннан туған ұлы, мүмкін, ағасы. "Цзинь кітабында" Лю Хэнің әсерлі, сұлу және денелі келбеті болғаны, ал бойы шамамен 1,96 метрге жететіні айтылады. Ол білімді болғанмен, күдікшіл және қисық болған. 308 жылы Лю Хэ Лиан патшасы (梁王) титулымен марапатталды, сондай-ақ ол қайтыс болғаннан кейін осы атаумен танылды. 310 жылдың басында Лю Юань оны тақ мұрагері етіп тағайындады. 310 жылы Лю Юань қайтыс болғанға дейін, ол өз ұлдарын және Лю Хэнің бауырларын – Лю Юйді (劉裕) Ци патшасы, Лю Лонгты (劉隆) Лу патшасы және Лю Айды (劉乂) Бейхай патшасы – едәуір әскермен қамтамасыз етті, бұған қоса, тағы бір ұлы Лю Конг, Чу патшасының үлкен әскері де болды. Олардың мақсаты – үкімет және әскери істерде оған көмектесу еді. Сяньби және ханьдық шенеуніктердің бір тобы Лю Хэге көмектесу үшін түрлі міндеттерді атқарды. Алайда, үш шенеунік назардан тыс қалды: Лю Хэнің інісі Хуян Ю (呼延攸), Лю Конгпен бұрынғы ескі реніштері бар Лю Чэн (劉乘) және Сичан патшасы Лю Жуй (劉銳). Олар наразылық білдіріп, бұрыннан күдікшіл Лю Хэге оның бауырлары астанада немесе оның жанында үлкен күштерді сақтап тұрса, қауіпсіздігіне кепілдік беруге болмайтынын жеткізді. Лю Юань қайтыс болғаннан кейін үш күн өткен соң, Лю Хэнің бұйрығымен бұл шенеуніктер Лю Хэнің төрт бауырына күтпеген шабуыл жасады: Лю Жуй Лю Чонға, Хуян Ю Лю Юйге, Лю Чэн Лю Лонгқа, ал Тянь Ми (田密) мен Лю Гуй (劉璿) Лю Айға қарсы. Алайда, Тянь мен Лю Гуй жолға шыққаннан кейін, олар Лю Айға шабуыл жасамай, оның орнына Лю Конгты ескертіп, оны қарсыласуға дайындады. Лю Жуй әскерін кері қайтарды. Келесі екі күнде Лю Юй және Лю Лонг жеңіліп, қаза тапты. Екі күннен кейін Лю Конг сарайды қоршап алып, Лю Хэ, Лю Чэн, Лю Жуй және Хуянды өлтірді. Бастапқыда Лю Айға тақ ұсынғаннан кейін, Лю Конг өзі таққа отырды.
Liu He was the founding emperor Liu Yuan (Emperor Guangwen)'s son, likely oldest son, by his first wife Empress Huyan. According to the Book of Jin, Liu He was described as having an imposing, handsome and sturdy look, and was about 1.96 meters tall. he was studious, but suspicious and miserly. Liu He was created the Prince of Liang (梁王), a title that he was posthumously known by as well, in 308. In early 310, Liu Yuan created him crown prince. Before Liu Yuan died later in 310, he commissioned his sons and Liu He's brothers Liu Yu (劉裕) the Prince of Qi, Liu Long (劉隆) the Prince of Lu, and Liu Ai (劉乂) the Prince of Beihai with substantial troops at the capital, in addition to the large army that another son, Liu Cong the Prince of Chu, already had, with intent that they assist him with governance and military matters. A group of officials, both Xiongnu and Chinese, were given various responsibilities in assisting Liu He. However, three officials were left out—Liu He's uncle Huyan You (呼延攸), Liu Cheng (劉乘) who had prior grudges with Liu Cong—and Liu Rui (劉銳) the Prince of Xichang. They were disgruntled, and they persuaded the already suspicious Liu He that he could not be safe if his brothers maintained large forces in or near the capital. Three days after Liu Yuan's death, under Liu He's orders, these officials commenced surprise attacks on Liu He's four brothers—Liu Rui against Liu Chong, Huyan You against Liu Yu, Liu Cheng against Liu Long, and Tian Mi (田密) and Liu Gui (劉璿) against Liu Ai. Once Tian and Liu Gui got on the way, however, they did not attack Liu Ai but instead escorted him to alert Liu Cong, who then prepared for the confrontation. Liu Rui withdrew his troops. Over the next two days, Liu Yu and Liu Long were defeated and killed. Two days later, Liu Cong besieged the palace and killed Liu He, Liu Cheng, Liu Rui, and Huyan. After initially offering the throne to Liu Ai, Liu Cong then assumed the throne himself.