Кіріспе

1934 жылғы 2-санаттағы Атлантикалық дауылы 1934 жылғы Орталық Америка дауылы (метеоролог Иван Рэй Таннехилл оны Сальвадор дауылы деп атаған) – 1934 жылғы Атлантикалық дауыл маусымында болған, кем дегенде 506 адамның қаза болуына себеп болған қауіпті тропикалық циклон. Мексика шығанағындағы ең жоғары күші Саффир-Симпсон шкаласы бойынша 2-санаттағы дауылға тең болды. Дауылдың жолы тұрақсыз болды, ол 4 маусымда Гондурас шығанағынан басталып, Британдық Гондурасқа тропикалық дауыл ретінде алғаш рет соғылғанға дейін. Содан кейін Гватемала арқылы айналып өтіп, 8 маусымда Гондурас шығанағына қайта оралды. 9 маусымда дауыл Солтүстік-Шығыс Юкатан түбегіне соғып, кейін Мексика шығанағының батысына өтіп, тағы бір айналым жасады. 16 маусымда Луизиана жағалауына жылдам солтүстікке қарай бағытталды. 18 маусымда құрлықта әлсіреп, экстратропикалық циклонға айналды, содан кейін солтүстік-шығысқа қарай Канаданың теңіз жағалауына қарай жылдамдады. 5-8 маусым аралығында Орталық Америкадағы дауылдың баяу жылжуы мол жаңбырға және қауіпті су тасқынына әкелді; Орталық Америка елдері арасында Сальвадор мен Гондурас ең көп зардап шекті. Кейбір аймақтарда жауын-шашын мөлшері рекордтық деңгейге жетті. Сальвадордағы 14 өзен арналарынан асып кетті. Елдің ішкі аймақтары мен Тынық мұхиты жағалауындағы елді мекендер су тасқынынан қирады. Сальвадормен байланыс 36 сағатқа үзілді. Сан-Сальвадор және оның айналасындағы егістіктер мен инфрақұрылымға ауыр зиян келтірілді, нәтижесінде кем дегенде 2000 адам қаза тапқан болуы мүмкін; қаладағы мүліктік зиян 2 миллион долларды құрады (1934 жылғы АҚШ доллары). Дауыл Гондураста, әсіресе Тегусигальпаның батысы мен солтүстігінде ерекше қауіпті болды. Окотепекеде нөсерлі жаңбырдан жер көшкіні болды, ол табиғи бөгетті құрады, соның салдарынан су тасқыны жиналды. 7 маусымда бөгет бұзылып, одан ағылған қалдықтар Окотепекенің көп бөлігін қиратып, шамамен 468 адамның өмірін қиды. 9 маусымда Куинтана-Роо штатына дауыл соққанда, Юкатан түбегіндегі сирек халық тығыздығы салдарынан елеулі зиян болған жоқ, бірақ Прогрессо мен Пайо-Обиспо арасындағы егістіктерге әсер етті. Дауылдың тұрақсыз жолы салдарынан Мексика шығанағының жағалауының көп бөлігі зардап шекті. Дауылдан туындаған қатты жел мен жағалаудағы су тасқыны Мексика шығанағының батысындағы Тамаулипас пен Бразос аралына жетті, ал стационарлық фронт дауылдан ылғалды тартып алып, Оңтүстік Джорджия мен Флоридада қатты жаңбыр жаудырды. Луизианаға соққан дауылдың ең ауыр салдары Луизиана мен Миссисипи арқылы дауылдың орталығынан бұрын өткен жаңбырлы аймақтардан туындады. Луизианада алты адам, Миссисипиде төрт адам қаза тапты. Луизиана штатында шамамен 3000-нан 7000-ға дейін үй зақымдалды. Дауыл Атлантиканың орталық штаттары мен Канадаға қарай солтүстік-шығысқа жылжуын жалғастырды, нәтижесінде электр қуаты үзіліп, мүліктерге зиян келді.

Солтүстік Мексика және Солтүстік Америка

АҚШ-тың Мексика шығанағы жағалауында, дауыл алдында, оңтүстік Джорджия мен солтүстік Флоридадағы жартылай тұрақты ауа райы фронты, ғылыми деректерге сүйене отырып, дауылдан ылғалды ауа тартып, Орталық және Солтүстік Флоридада күшті жаңбырға себеп болды; штаттағы ең көп жауын-шашын мөлшері Сент-Леода тіркелді. Тампикода ауруханалар, полиция және Қызыл Крест дауылға дайындық жүргізді. Автобус парктері ықтимал эвакуацияға дайындалды. 15 маусымда АҚШ-тың Мексика шығанағының Флорида штатының Пенсаколасы мен Луизиана штатының Морган-Ситисі арасындағы жағалауында солтүстік-шығыс дауыл туралы ескертулер шығарылды. 16 маусымда Луизиана жағалауындағы Гранд-Айл мен Вермильон шығанағы арасында дауыл туралы ескертулер шығарылды. Дауыл 16 маусымда 2-санатты күшпен Луизианаға жетіп, Морган-Ситисінің батысындағы Жанереттіден өтті. Жағалаудағы креветка кептіру платформалары мен мұнай бұрғылаулары 105 000 долларлық зиянға ұшырады. Морган-Ситисінде дауыл құрлыққа тиген кезде желдің күші артты. Лафайеттеде жауын-шашынның ең жоғары мөлшері тіркелді. Луизианада алты адам қаза тауып, мүліктік зиян 2,605 миллион долларға бағаланды. Дауыл өткеннен кейін жүгері мен мақта егістері жақсы жағдайға келді. Миссисипиде дауылға байланысты төрт адам қаза тауып, көптеген адамдар жарақат алды. Миссисипи егістері 3 миллион долларлық зиянға ұшырады. Тропикалық дауыл Жаңа Англия және Атлантиканың орталық штаттарында күшті жел мен жаңбыр әкелді. Атлантикаға шыққан кезде Атлантик-Ситиде (Нью-Джерси) желдің күші өлшенді.