Кіріспе

El Presidio Real de San Diego (Сан-Диего Корольдік Президиосы) – Калифорния штатының Сан-Диего қаласында орналасқан тарихи бекініс. Ол 1769 жылдың 14 мамырында, сол кезде Жаңа Испанияның зерттелмеген солтүстік-батыс шекаралық аймағы болған Альта-Калифорнияның алғашқы еуропалық құрлықтық саяхатының жетекшісі Гаспар де Портола құрды. Президио қазіргі АҚШ-тың Тынық мұхиты жағалауындағы алғашқы тұрақты еуропалық елді мекені болды. Калифорниядағы алғашқы президио және испан миссиясы ретінде, ол Калифорнияны испан отарлау операцияларының базасы болды. Алғашқы Президио орны қазіргі Президио паркіндегі төбеде жатыр, бірақ жер бетінде тарихи құрылыстар жоқ. Сан-Диего президиосы 1932 жылы Калифорнияның тарихи ескерткіші ретінде тіркелді.

1821 жылы Мексика тәуелсіздік алғаннан кейін президио мексикалықтардың бақылауына өтті және испандықтар 1822 жылдың 20 сәуірінде оны ресми түрде тастап кетті. 1825–1829 жылдары ол мексикалық губернатордың резиденциясы қызметін атқарды. Президио 1835 жылға қарай тасталып, қирады, себебі қоныс аударушылар Президио төбесінің іргесінде дамыған, қол жетімді қалаға (қазіргі Ескі қала Сан-Диего мемлекеттік тарихи паркі) көшуді жөн көрді.

Сақтау

1907 жылы бай дүкен иесі Джордж Марстон Пресидио төбесін сатып алды, осы орынды сақтап қалу ниетімен. Мемлекеттік қаржыландыруды тартуға мүмкіндік таппағандықтан, Марстон 1925 жылы архитектор Джон Ноленнің көмегімен жеке саябақ салды. Ол сондай-ақ Уильям Темплтон Джонсон жобалаған және 1928–1929 жылдары испандық жаңғыру стилінде салынған Джуниперо Серра мұражайын Сан-Диего тарихи қоғамының (қазіргі Сан-Диего тарих орталығы) коллекциясын сақтау және көрсету үшін қаржылады. Серра мұражайы кейде қате түрде Пресидио деп аталады, бірақ шындығында түпнұсқа Пресидиодан ештеңе қалмаған. Марстон 1929 жылы саябақ пен мұражайды қалаға сыйға берді. Пресидио паркі әлі де Сан-Диего қаласына тиесілі, ал Серра мұражайын Сан-Диего тарих орталығы басқарады. Бүгінгі таңда Пресидио паркінде тарихи құрылыстар жоқ. Пресидио орны кейде археологиялық қазба жұмыстары үшін қолданылады. Қосымша фотосуреттер қолжетімді.