П. Г. Вудхаус: «Келген Білл» романы — Мақалалармен ағылшынша

Кіріспе

1919 жылғы П. Г. Водхаус романы.

«Биллдің келуі» – П. Г. Водхаус романы. Ол 1919 жылдың 5 тамызында АҚШ-та Boni & Liveright, Нью-Йорк баспасында «Their Mutual Child» деген атпен, ал 1920 жылдың 1 шілдесінде Ұлыбританияда Herbert Jenkins Ltd, Лондон баспасында «The Coming of Bill» деп жарияланды. Бұл оқиға алғаш рет 1914 жылдың мамыр айында «Ақ үміт» деген атаумен Мунси журналында (АҚШ) жарияланған. Роман Кирк Уинфилд, оның әйелі Рут және олардың кішкентай ұлы Билл туралы айтады. Биллдің тәрбиесіне Руттың тым көпке араласатын әпкесі, халықтың санасын жақсартуға бағытталған кітаптардың авторы Лора Делан Портер бұрын-соңды араласады. Вудхаус романдарының көпшілігінен өзгеше, бұл комедиялық роман емес. Penguin Books баспасының мәлімдемесіне сәйкес, «Биллдің келуі» – «Водхаус ең жақын келген маңызды роман, бірақ сол кезде ол жазған музыкалық комедиялардың ықпалы да әрқашан сезіледі».

Сюжет

Нью-Йоркте евгеника және микробтар туралы кітаптар жазған билеуші Лора Делан Портер ханым тым жылдам жүріп, аяғы жараланған Джордж Пенникутты қағып алады. Джордж – Кирк Уинфилдтің барлық жұмыстарын атқаратын адамы, ол қарапайым жеке табысымен өмір сүретін, бірақ жақсы мінезді суретші. Кирк Джорджты пәтеріне алып кіріп, дәрігер шақырады. Джордж бірнеше күннен кейін толыққанды жазылып кетеді. Миссис Портер Кирктің дені сау және денесі жетілгенін байқап, оның бай қаржыгер Джон Баннистердің қызы Рут Баннистерге үйленуі керек деп шешім қабылдайды. Рут евгеникаға қатысты тәтесінің көзқарасын қолдайды, ал оның інісі Бейли Баннистер, Джон Баннистердің ұлы және кіші серігі, миссис Портердің Рутқа жаман әсер ететінін ойлайды. Миссис Портер Рутты Киркпен таныстырады, олар бір-біріне ғашық болады. Жұмыссыз актер Перси Шенклин Кирктен қарыз алады, бірақ оның Рутқа үйленуін қаламайды, сондықтан Бейлиге Кирк пен Рут туралы айтады. Бейли миссис Портердің араласуын күдіктенеді. Ол миссис Портер мен Рутқа Кирктің ешкім емес және сырттан келген адам екенін айтады. Сондай-ақ ол Киркке қарсы шығады, бірақ оған Руттың да сезімі бар екенін жаңсақтан айтады. Кирктің досы Стив Дингл, өзін қарапайым және зейнеткер боксшы деп сипаттайды, ол Баннистерлердің дене шынықтыру нұсқаушысы болып жұмыс істейді, оған Рутпен бірге қашып кетуді кеңес береді, бұл оның бақылаушы әкесімен қиындықтар тудырмайды. Мистер Баннистер Рут Киркке үйленгеннен кейін оны қабылдамайды. Бірнеше айдан кейін Кирк Рутпен бақытты некеде тұр, бірақ ол оған модельдерді жұмысқа алуға тыйым салады. Ол Киркке бір рет поза беруге шешім қабылдайды, бірақ есінен танып, жүкті екені анықталады. Уақыт өте келе, Кирк пен Руттың "Билл" деген ұлы туады, яғни Уильям Баннистер Уинфилд. Стив, Биллдің құдасы, баланың ауыр салмақтағы бокс әлем чемпионы болуын қалайды және оны "Ақ үміт" деп атау арқылы осыған шақырады. Стив сондай-ақ Биллдің медбикесі Мамиді жақсы көреді. Миссис Портер Биллдің микробтарға ұшырамауы керек және оның балалар бөлмесі стерильденуі керек деп санайды, бірақ Рут мұны жоққа шығарады. Билл үш жасқа толғанда, Кирктің жеке табысы, ол инвестициялаған акциялар құлдыраған кезде төмендейді. Бейлидің нике қызметкері Сибил Уилбур, Руттың досы, Кирктің оның портретін салуын қалайды. Кирк жұмыс істемегендіктен шеберлігін жоғалтқан, портрет нашар болып шығады. Бейли Киркті бекершілікпен уақытын өткізетін адам деп айыптайды. Кирк мұның шындық екенін көріп, досы Хэнк Джардинге қосылып, алтын өндіруге кетеді. Бір жылдан кейін Кирк Нью-Йоркке оралады, Колумбияға сапары сәтсіз аяқталады. Ол Колумбияда қызбадан жартылай өлген, ал Хэнк Джардин де қайтыс болды. Кирк Рутты қайтадан көргеніне қуанышты. Олардың қазір бай болғанына таңғалады, өйткені Джон Баннистер қайтыс болды және Рут оның ақшасының жартысын мұра етті. Бірде Билл қатты ауырып қалғандықтан, Рут микробтар туралы Портер ханымның пікірін қабылдай бастады. Билл стерильденген ортада өмір сүреді және құшақтауға болмайды, бұл Кирктің ойынша абсурд. Стив Миссис Портердің рұқсатысыз Биллдің балалар бөлмесіне Мамиге барады, бірақ оған деген сезімдерін мойындауға үлгермейді және Миссис Портер дәрігермен бірге оған санитариядан өткен балалар бөлмесін көрсетуге келгенде, ол оған қашып кетуіне көмектеседі. Кирк пен Рут бір-бірінен алыстады, өйткені Рут әкесінің ақшасына айналып, өзін жоғары қоғамның өміріне арнады. Кирк Руттың микробтар туралы шынымен уайымдамайтынын байқап, ол Биллден қашықтық жасап отырғанын, өйткені ол онымен шаршағанын ойлайды. Кирк өзінің ескі танысын, суретші Роберт Дуайт Пенвейді сурет салуды үйрету үшін жалдап алады және иллюстрацияларды сата бастайды. Бейли әлі де Киркті ұнатпайды, бірақ ол Бэзил Милбанкті жек көреді, ол бір кезде Рутпен үйленуге жақын болған адам, және Киркті Рут Бэзилмен араласып жүргендігі туралы ескертеді. Кирк Рутқа Биллмен бірге Коннектикуттағы Кирктің шатырына баруды ұсынады, бірақ Рут бас тартады. Кирк Руттың алыстағаны және миссис Портердің араласуына жол бергені үшін ренжіді, кетеді. Стив Кирк пен Рутты қайтадан біріктіргісі келіп, Биллді ұрлауды шешеді. Билл қуана-қуана онымен бірге Коннектикутқа барады. Стив Мамиге хат қалдырады. Ол Киркке айтып, олар Стивтің соңынан жүреді. Осы арада Кирктің дұрыс айтқанын түсінген Рут Бейлиге барады. Ол жұмыстан алған стресстен қатты ауырып қалды. Бейли сауығып келеді, бірақ оның қаржылық тәуекелдері сәтсіз болды, ал ол және Рут ақшаларын жоғалтты. Рут ақшаның жоғалып кеткеніне қуанышты, және Бейлиге жаңаша құрмет көрсетеді, өйткені ол оның әйелі Сибил оған қаншалықты қамқорлық танытатынын көреді. Рут Сибилге Бейли қайтадан табысқа жететініне сендіреді. Миссис Портер Кирктің Мамимен қашып кеткенін ойлап, Рутты табады және оны Коннектикутка алып келеді. Коннектикутта Миссис Портер Стив Мамидің никелес екенін айтқанда жеңіліске ұшырайды, ал Рут Киркпен қайта табысады. Кирк оның және Биллдің бақытты, қарапайым өмір сүруіне үміттенеді.

In New York, Mrs. Lora Delane Porter, domineering writer of books about eugenics and germs, drives too fast and hits George Pennicut, whose leg is injured. George is a man of all work employed by Kirk Winfield, an amiable though unsuccessful artist who lives on modest private means. Kirk carries George into his apartment and calls in a doctor. George will recover completely after a couple of days. Mrs. Porter notices that Kirk is healthy and physically fit, and decides he should marry her niece Ruth Bannister, daughter of wealthy financier John Bannister. Ruth believes in her aunt's views on eugenics, in contrast to her brother Bailey Bannister, John Bannister's son and junior partner, who thinks Mrs. Porter is a bad influence on Ruth. Mrs. Porter introduces Ruth to Kirk, and they fall in love. Percy Shanklyn, an unemployed actor who borrows money from Kirk, does not want him to marry Ruth, so he tells Bailey about Kirk and Ruth. Bailey suspects Mrs. Porter's interference. He objects to Mrs. Porter and Ruth that Kirk is a nobody and an outsider. He also confronts Kirk, but inadvertently reveals to him that Ruth returns his feelings. Kirk's friend Steve Dingle, self described roughneck and retired boxer who is employed as physical instructor for the Bannisters, advises him to elope with Ruth to avoid trouble with her controlling father. Mr. Bannister rejects Ruth after she marries Kirk. Some months later, Kirk is happily married to Ruth, though she forbids him from employing models. She decides to pose for Kirk once but faints, and it is revealed that she is pregnant. Time passes, and Kirk and Ruth have a son, "Bill", William Bannister Winfield. Steve, Bill's godfather, wants the baby to become heavyweight boxing champion of the world and encourages this by calling him the "White Hope". Steve is also in love with his old friend Mamie, Bill's nurse. Mrs. Porter feels that Bill must not be exposed to germs and his nursery should be sterilized, though Ruth dismisses this. When Bill is three years old, Kirk's private income drops when a stock he invested in fails. Bailey's fiancée Sybil Wilbur, a friend of Ruth's, wants Kirk to paint her portrait. Kirk has lost his skill due to not working and the portrait turns out badly. Bailey accuses Kirk of being an idle waster. Kirk sees the truth in this and joins his friend Hank Jardine mining gold in Columbia. A year later, Kirk returns to New York, his trip to Columbia a failure. He nearly died of fever in Columbia, and Hank Jardine did die. Kirk is glad to see Ruth again. He is surprised that they are now rich, because John Bannister died and Ruth inherited half his money. Ruth now agrees with Mrs. Porter about germs, since Bill became extremely ill once. Bill lives in a sterilized environment and is not supposed to be hugged, which Kirk finds absurd. Steve visits Mamie in Bill's nursery without permission from Mrs. Porter, but does not manage to confess his feelings for her and she helps him escape when Mrs. Porter comes with a doctor to show her the sanitized nursery. Kirk and Ruth drift apart, since Ruth has been changed by her father's money and has devoted herself to high society life. Kirk notices that Ruth is not really concerned about germs and thinks that she is keeping her distance from Bill because she is bored with him. Kirk hires an old acquaintance, artist Robert Dwight Penway, to teach him painting, and starts selling illustrations. Bailey still dislikes Kirk but he hates Basil Milbank, a man who once came close to marrying Ruth, and warns Kirk that Ruth has been associating with Basil. Kirk suggests to Ruth they go with Bill to Kirk's shack in Connecticut, but Ruth refuses. Kirk, upset with Ruth for being distant and allowing Mrs. Porter to interfere, leaves. Steve, hoping to reunite Kirk and Ruth, decides to kidnap Bill. Bill happily goes with him to Connecticut. Steve leaves a note for Mamie. She tells Kirk, and they follow Steve. Meanwhile, Ruth, who has realized Kirk was right, goes to see Bailey. He is very ill due to stress from work. Bailey recovers, but his financial risks have failed and he and Ruth have lost their money. Ruth is glad the money is gone, and has new respect for Bailey, since she sees how much his wife Sybil cares about him. Ruth assures Sybil that Bailey will be successful again. Mrs. Porter, thinking Kirk has run off with Mamie, finds Ruth and brings her to Connecticut. In Connecticut, Mrs. Porter is defeated when Steve says Mamie is his fiancée and Ruth reconciles with Kirk. Kirk looks forward to living a happy, simple life with her and Bill.

Стиль

Вудхаустың көптеген шығармалары романтика мен юмор немесе фарс элементтерін біріктіреді, тіпті "Биллдің келуі" және "Кішкентай наггет" сияқты салыстырмалы түрде маңызды туындыларында да. "Биллдің келуі" романынан "типикалық Вудхаус" фарсқа жататын бір мысал – миссис Портердің тұқым қуалау туралы пікірлерін әжуалайтын цитата, ол тым жылдам айдап, Джордж Пенникутты машинасымен қағып алады (I.1-тарауда): "Ол көлігінің алдына лақтырған осы ақымаққа ашуланып, ыстыққанда ол, бұл нәрсеге туа біткен бейімділігі болуы мүмкін екенін ойлаған жоқ, мүмкін ол Лондонда хансом кабиналарының алдында "соңғы болып өту" ойыны ойнаған ата-бабасынан мұра еткен шығар".

Өмірбаян

"Биллдің келуі" романында Кеггс есімді уәзір Баннистерлер, кейін Винфилдтерге қызмет етеді. Кеггс есімді уәзір Водхаустың басқа да бірнеше туындыларында пайда болады, бірақ олардың қайсысы бір адам екені белгісіз. Мұндай кейіпкерлер бар 1909 жылғы "Зергер" повесі мен 1910 жылғы "Жақсы періште" әңгімесі ("Жоғары қабаттағы адам" жинағынан). "Балықтай бір нәрсе" (1957) және "Жатын бөлмедегі мұз" (1961) туындыларында Аугуст Кеггс есімді жер иесі және зейнеткер уәзір кездеседі, ол 1919 жылғы "Қауіпті қыз" романында уәзір болған. 1914 жылы Вудхаус Этельге үйленді және Леонораны өгей қызы ретінде алды; Вудхаус 1915 жылы Леонорамен алғаш танысқанда, олар бірден жақын дос болып, сол жылдың соңында оны ресми түрде асырап алды. Жазушы Софи Ратклиффтің сөзіне қарағанда, бұл "Вудхаустың 1914 жылғы евгеникалық отбасылық жоспарлау үрдісін сатиралық бейнелеген «Ақ үміт» туындысы керемет алдын ала болжауға ие болды. Вудхаус үшін отбасы – генетика емес, махаббатпен құрылады. Леонора – немесе «Снорки» – оған көп ұзамай жақын болды, ол Вудхаусқа оның барлық туыстарынан да қымбат болды."

Жариялану тарихы

Вудхаус 1964 жылы жазған хатында осы әңгіменің сюжетін Munsey's Magazine редакторы Боб Дэвистен алғанын мәлімдеді. Вудхаус хатында әңгіме туралы былай деп жазды: "Бұл 1910 жылы Боб Дэвис Munsey's журналының арзан басылымдарын редакциялаған кезде жазылған, сонда біз, жас авторлар, сюжеттерді алу үшін оның көмегіне жүгінетінбіз. Ол бөлмеде бір айналып, бірден сериал үшін толық сюжет ойлап табатын, көбінесе қорқынышты, бірақ әрине Munsey's журналына сатуға жарамды болатын! Ол маған осы сюжетті берді, мен оны жаздым, бірақ оны ешқашан жоғары бағаламадым".

Бейімделулер

1920 жылы «Ортақ балалары» атты нұсқасы үнсіз фильм ретінде шықты.