Кабуки театрының танымал туындысы – "Қанжинчо". Намики Гохей III жазған, Атака пьесасы негізіндегі би-драма. Бенкей, Тогаши, Ёсицунэ рөлдері, тарихы мен актерлері.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Кандзиньчо (勧進帳, Жазылу тізімі) – Намики Гохей III-нің «Атака» но пьесасы негізінде жазылған кабуки би-драмасы. Бұл қазіргі кабуки репертуарындағы ең танымал пьесалардың бірі. Наритая және Коритая гильдияларының репертуарына жататын бұл пьеса алғаш рет 1840 жылғы наурыз айында Эдодағы Каваразаки за-да қойылған. Ичикава Эбизо V, Ичикава Кузо II және Ичикава Данжуро VIII сәйкесінше Бенкей, Тогаши және Ёсицунэ рөлдерін ойнады. Ичикава Данжуро мен Мацумото Коширо есімдері «Кандзиньчо» пьесасында Бенкей рөлін орындағаны үшін ерекше атаққа ие болды. «Кандзиньчо» – но театрынан тікелей бейімделген алғашқы кабуки пьесасы. 1702 жылғы пьесамен бір аталы болғанымен және ортақ сюжеттік желісі бар болғанымен, 1840 жылға дейінгі «Кандзиньчоның» қазіргі нұсқасы «Кабуки Жюхачибан» пьесасынан тікелей алынған немесе байланысты емес деп саналады. Акира Куросаваның «Тігердің құйрығын басып жүргендер» фильмі шала «Кандзиньчоға» негізделген. «Кандзиньчо» пьесасы жиі қойылатындықтан, тәжірибелі кабуки актерлері оны репетициялауды сұрауды өте қорлаушылық деп есептейді.
Kanjinchō (勧進帳, The Subscription List) is a kabuki dance drama by Namiki Gohei III, based on the Noh play Ataka. It is one of the most popular plays in the modern kabuki repertory. Belonging to the repertories of the Naritaya and Kōritaya guilds, the play was first performed in March 1840 at the Kawarazaki za, in Edo. Ichikawa Ebizō V, Ichikawa Kuzō II, and Ichikawa Danjūrō VIII played the leading roles of Benkei, Togashi, and Yoshitsune, respectively. The lines of Ichikawa Danjūrō and Matsumoto Kōshirō have come to be particularly celebrated for playing the role of Benkei in Kanjinchō. Kanjinchō was the first kabuki played adapted closely from the Noh theater. Though bearing the same name and general narrative concept as a 1702 play, one of the Kabuki Jūhachiban, the modern version of Kanjinchō, going back to 1840, is believed to not be directly derived from or connected to this earlier aragoto piece. Akira Kurosawa's film The Men who Tread on the Tiger's Tail is partly based on Kanjinchō. Kanjinchō is performed so often that it is said that seasoned kabuki actors consider it an insult to be asked to rehearse it.
Қорытынды
12 ғасырдың ортасынан соңына дейін созылатын бұл пьеса жергілікті ақсүйек Тогаши Саймонмен басталады, оған жол бойындағы белгілі бір қақпаны қорғау міндеті жүктеледі. Ол өзінің адамына сақ болуды ескертеді, себебі Минамото кланының ұлы жауынгері Минамото но Йошицуне жолмен келе жатыр, ямабуси кейпінде жасырынып жүр деген қауесет бар. Йошицуне мен оның серігі Бенкей музыкамен бірге кіріседі, ал Тогашидің адамы тоқтатқанда, олар қарапайым дін қызметкерлері екенін айтады. Олар солтүстік провинцияларды аралап, Нарадағы Тодай-дзи үшін садақа жинап жүр. Тогаши олардан дін қызметкері екендерін дәлелдеуді және бұрын садақа бергендердің тізімі – кандзинчоны көрсетуді сұрайды. Бенкей тау аскеті (ямабуси) болғандықтан, буддалық дәстүрлі ілімдерді жақсы біледі және дін қызметкері ретінде өтуде қиындық көрмейді. Бірақ оның кандзинчосы жоқ. Сондықтан, кабукидегі ең танымал сәттердің бірінде, ол бос паршаны алып, оны нақты тізімдей оқи бастайды. Тогаши бірден бос параққа көз тастаса да, Бенкейдің шеберлігі мен батылдығына таңғалады. Буддизм және дін қызметкерінің өмірі туралы бірнеше қиын сұрақтар қойғаннан кейін, Бенкей олардың барлығына дұрыс жауап береді, содан кейін оларды босатады. Қашып кетуге асығысқанда, Тогашидің күзетшілерінің бірі қақпашының Йошицунеге ұқсағанын байқайды. Бенкей жылдам ойланып, Йошицуне оның жеке жүкті тасушысы екенін айтады және күдік тудырғаны үшін оны ұрып-сабалай бастайды. Қақпа күзетшісі жүкті тасушының Йошицуне емес екенін тексермегенше, оларды өткізбейтінін талап етеді, ал Бенкей оларды жүктерінен ұрлық жасауға тырысқаны үшін айыптайды. Ұрысқа дайын тұрғанда, Бенкей өзінің жүкті тасушысы Йошицуне емес екенін көрсету үшін оны өлтіретінін айтады (сол кезде өз қожайынын ұрып-сабалау – патшаға қарсы қылмыс саналатын). Тогаши бұл айла-шарғыны түсінеді, бірақ Бенкейдің қожайынына деген адалдығына қызыққандықтан, оған қарсы шықпайды. Есік алдынан өте бергенде, Йошицуне досына алғыс айтады, ол оны ұрып-сабалағаны үшін кешірім сұрайды және ересек болғаннан кейін алғаш рет көздерінен жас шығарады. Тогаши қайта оралады. Ол Бенкейді өзімен бірге саке ішуге шақырады. Ол келіседі, бірақ ішімдікті шамадан тыс ішіп, мас болады. Ол жастық шағынан естеліктерін айта бастайды, оған шамисен ансамблі қосылады, содан кейін Тогашиден тағы саке сұрайды. Тогаши Бенкейден өзі үшін би билеуін сұрайды. Содан кейін Бенкей "ұзақ өмір биін" орындай бастайды. Бір сәтте ол күзетшілерге көрінбей қалғанда Йошицунеге кетуге белгі береді. Бенкей кетіп бара жатқанда, ол Тогашиге соңғы рет бұрылады, ол жауға көмектескені үшін өмірімен төлейтінін біледі. Перде түскенде, Бенкей ханмичиде жалғыз тұрып, қожайынының қауіпсіз өтуіне мүмкіндік бергені үшін құдайларға алғыс айтады. Пьеса Бенкейдің сахнадан шығудың ерекше кабуки әдісі – роппо, атақты Тобироппомен аяқталады, ол ханмичиге секіріп түседі.
Taking place in the mid to late 12th century, the play begins with Togashi Saemon, a local noble, just having been charged with defending a particular gate along the road. He warns his men to be vigilant, for Minamoto no Yoshitsune, the great warrior of the Minamoto clan, is said to be traveling on the road, disguised as a yamabushi. Yoshitsune and his follower Benkei enter to music, and when stopped by Togashi's men, claim that they are simple priests journeying around the northern provinces, seeking donations for the Tōdai ji in Nara. Togashi thus asks that they prove themselves to be priests and asks for a kanjinchō, a subscription list of those who have donated already. Benkei, having been a mountain ascetic (yamabushi), is educated in traditional Buddhist teachings and has little trouble passing as a priest. But he does not have a kanjinchō; so, in a particularly famous moment in kabuki, he pulls out a blank scroll and begins reading from it as if it were a real subscription list. Though Togashi soon gets a look at the blank sheet, he admires Benkei's skill and daring, and after asking a series of difficult questions about Buddhism and the life of a priest, all of which Benkei answers correctly, lets the pair pass anyway. About to escape entirely, the pair are stopped when one of Togashi's guards notices that the porter looks like Yoshitsune. Benkei, thinking quickly, pretends that Yoshitsune is simply his personal porter and begins to beat him for arousing suspicion and causing trouble. The barrier guard insists that they won't pass unless he checks that the porter is not Yoshitsune, and Benkei accuses him of trying to steal from their baggage. On the verge of starting to fight, Benkei states that, to demonstrate that his porter is not Yoshitsune, he will beat him to death (at the time, beating one's own master was a lèse majesté crime). Togashi sees through the ruse, but pretends not to, on account of his admiration for Benkei's devotion to his master. Continuing on past the gate, Yoshitsune thanks his friend, who apologizes for beating him and bursts into tears—for, supposedly, the first time in his adult life. Togashi returns. Asking forgiveness for his manners, he invites Benkei to drink some sake with him. He accepts, but exaggerates with the alcohol and gets drunk. He starts describing some of his memories from his youth, accompanied by the shamisen ensemble, and then asks Togashi for more sake. Togashi asks instead that Benkei dance for him. Benkei then starts to perform the "dance of longevity." At one point, he signals Yoshitsune to depart while the barrier guards are not watching. As Benkei leaves, he turns one last time to Togashi, whom he knows now has to pay with his own life for helping the enemy. As the curtain falls, with Benkei alone on the hanamichi, he thanks the gods for allowing his master to pass. The play ends with Benkei performing a special roppō, a Kabuki technique for leaving the scene, called Tobiroppō, jumping on the hanamichi.
Аударма
Пьеса 1966 жылы Джеймс Р. Брэндон мен Тамако Нива тарапынан "Кабуки пьесалары" ("Зен орнына және жазылу тізімі") жинағында ағылшын тіліне аударылды. "Кабуки пьесалары" ("Зен орнына және жазылу тізімі"). (1966) Нью-Йорк: Сэмюэл Френч, .
The play was translated into English by James R. Brandon and Tamako Niwa in Kabuki Plays (The Zen Substitute and The Subscription List), published in 1966. Kabuki Plays (The Zen Substitute and The Subscription List). (1966) New York: Samuel French, .