Кіріспе
Аргентиналық футболшы (1981 жылы туған)
Хавьер Педро Савиола Фернандес (xaˈβjeɾ ˈpeðɾo saˈβjola feɾˈnandes; 1981 жылдың 11 желтоқсанында туған) – Аргентинаның бұрынғы кәсіби футболшысы, шабуылшы ретінде ойнаған. Ол «Барселона» және «Реал Мадрид» клубтарында да өнер көрсеткен, сондай-ақ «Бенфика» мен «Олимпиакос» клубтарында да көзге түскен. 2004 жылы Пеленің «ФИФА 100» тізіміндегі 125 ең ұлы футболшының ішіндегі ең жас ойыншы атанды. 2004 жылдан бері испандық азаматтығы да бар. Ол сегіз маусым бойы Ла Лигада 196 ойын өткізіп, 70 гол соқты. Савиола футболшылық карьерасында Аргентина, Испания, Португалия және Грекия лигаларында жеңіске жетті, сондай-ақ УЕФА кубогын ұтты. Жеті жыл бойы Аргентина құрамасының құрамында ойнаған ол 2006 жылғы әлем чемпионатына және 2004 жылғы Америка кубогына қатысты, онда Аргентина финалға жетті. 2004 жылы Афинада өткен Олимпиадада ол алтын медаль жеңіп алды.
Плата өзені
"Эль Конехо" (Қоян) лақап атымен танымал Буэнос-Айрес тумасы Савиола 16 жасында "Ривер Плейт" сапында дебют жасады және клубтың өнімді гол соққан ойыншысы болды. Ол "Ривер" клубының 1999 жылғы Апертура және 2000 жылғы Клаузура чемпионаттарын жеңіп алуына көмектесті, сондай-ақ 1999 жылы Оңтүстік Американың үздік футболшысы атағын жеңіп алды. Әлі 18 жасқа толмаған Савиола өте талантты ойыншы ретінде танылды, тіпті Диего Марадонаның ізбасары деп есептелді, әсіресе ол 1978 жылғы Марадонаның рекордын жаңарып, "Алтын бутсы" сыйлығын ең жас ойыншы ретінде жеңіп алғаннан кейін.
Барселона
2001 жылы 19 жасында Савиола 15 миллион фунт стерлингке Барселона клубына ауысты. Савиоланың «Камп Ноудағы» екінші жылы сәтті басталмады, ол маусымның бірінші жартысында бар болғаны екі гол соқты. Луи ван Галь қызметтен босатылғаннан кейін Радомир Антич жаңа бапкер болып тағайындалды, ол маусымның екінші жартысында он бір гол соқты. Содан кейін Франк Рийкаард 2003–04 жылғы маусымға жаңа бас тренер болып тағайындалды, ал ойыншы тек лигада 14 гол соқты, бірақ ол клуб үшін қажет емес деп есептелді, сондай-ақ ұзақ жылдар бойы шабуылдағы серігі Патрик Клюйверт те артық саналды. Ол лигадағы 18 ойынға қатысып, 6 ойында негізгі құрамда ойнап, 5 гол соқты. Ол әріптестерінің, әсіресе Самуэль Этуоның жарақаттарынан үлкен пайда көрді және сол маусымдағы Испания Кубогындағы бес матчта бес гол соқты, оның ішінде Алавеске қарсы хет-трик жасады (үйде 3–2 есебімен жеңіс, жалпы есеп бойынша 5–2).
Реал Мадрид
2007 жылдың 10 шілдесінде "Реал" клубы Савиоламен, "Барселона" клубымен келісімшарты бітіп қалғаннан кейін, үш жылдық келісімшартқа қол қойды. Қаржылық жағынан тиімді келісімшартқа ие болғанына қарамастан, ол "Реалда" қиын уақытты бастан кешірді, көбінесе кубок ойындарына және лига мен УЕФА Чемпиондар Лигасында сирек-сирек (көбінесе қосалқы құрамда) алаңға шықты. Клаас Ян Хунтелардың келуі Савиоланың мүмкіндіктерін одан әрі шектеді, ол "Реал Мадридтегі" өнер көрсетуін 28 матчта бес голмен аяқтады.
Бенфика
2009 жылдың 26 маусымында «Бенфика» мен «Реал Мадрид» 5 миллион еуролық келісімге келді, осыған сәйкес Савиола келесі үш жыл Португалияда ойнайтын болды, сондай-ақ бір жылға ұзарту опциясы қарастырылды; 30 миллион еуролық талап қойылды. 16 шілдеде ол екі гол соғып, командасын «Гуадиана Трофи» финалына шығарды, олар «Атлетик Бильбао» командасын жеңді. Савиола 2009 жылдың 22 қазанында екі гол соғып, «Эвертонды» 5:0 есебімен жеңіске жеткізді («УЕФА Еуропа Лигасы», ол екінші ойында Ливерпульде 2:0 есебімен жеңіске жеткен кезде де гол соқты). 2009 жылдың 6 желтоқсанында Савиола «Академика де Коимбра» қақпасына шайбамен гол соғып, 4:0 есебімен жеңіске жетті. 20 желтоқсанда ол ойынның жалғыз голын соғып, «Бенфика» өз алаңындағы қарсыласы «Портуды» жеңді; осы жеңісті науқанда ол парагвайлық Оскар Кардозомен керемет шабуылдық серіктестік құрды, олар екеуі барлығы 50-ден астам гол соқты. 2010 жылдың 3 қаңтарында, «SJPF айдың үздік ойыншысы» сыйлығын алуға аздай қалғанда, Савиола «Насьоналға» қарсы тағы да жеңіс голын соқты, бұл жолы «Taça da Liga» үшін, ал «Рио Аве» командасын сырт алаңда жеңген кезде ойынның жалғыз авторы атанды, 48-ші минутта гол соқты. 7 наурызда «Пасос де Феррейраға» қарсы өткен ойында ол жалпы соққан 19-шы голын соқты, ал лиссабондық клуб әбден жеңіске жетіп, лига чемпионы атанды.
Малага қаласы
2012–13 жылғы жазғы трансферлік терезенің соңғы сағаттарында Савиола «Малагаға» өтуге келісім берді. Ол алғашқы ойынында 45 минут ойнады, 1 қыркүйекте «Реал Сарагосаны» 1:0 есебімен ұтты. 2012 жылдың 15 қыркүйегінде Савиола «Левантеге» қарсы өткен үйдегі матчта 3:1 есебімен жеңіске жетіп, бір гол соғып, бір нәтижелі пас берді. Ол келесі ойында да сәтті өнер көрсетті, «Малага» Чемпиондар лигасының топтық кезеңінде алғаш рет «Зенит Санкт-Петербургты» 3:0 есебімен ұтты.
Олимпиакос
2013 жылдың 25 шілдесінде Савиола грек чемпионы "Олимпиакос" клубымен екі жылдық келісімшартқа қол қойды. 25 тамызда ол Суперлигадағы алғашқы голын соқты. Ол ойынның екінші жартысында алаңға түсіп, командасына "Атромитосқа" қарсы үйінде 2:1 есебімен жеңіске жетуге көмектесті. 10 желтоқсанда ол "Андерлехт" клубына қарсы өткен матчта екі гол соқты, сонымен қатар пенальтиді мүлтіді, нәтижесінде "Караискакис" стадионындағы топтық кезеңнің соңғы турында 3:1 есебімен жеңіске жетті. Бұл "Пирей" командасына екінші орынды алып, бұрынғы клубы "Бенфиканың" есебінен іріктеуге мүмкіндік берді.
Верона
2014 жылдың 2 қыркүйегінде Савиола «Серия А» клубы «Геллас Веронаға» қосылды. Ол 22 қыркүйекте «Генуямен» 2:2 есебімен тең түскен ойында ресми тұңғыш рет алаңға шықты, ал 2 желтоқсанда «Перужаға» қарсы өткен «Италия кубогы» матчындағы жалғыз голды соқты, нәтижесінде команда үйде жеңіске жетті. Лигадағы маусымның жалғыз голын ол 2015 жылдың 25 қаңтарында «Аталантамен» өткен үйдегі ойында соқты.
Өзенге қайта оралу
2015 жылдың 30 маусымында «Ривер Плейт» клубы Савиоланың қайтадан командаға оралғанын хабарлады. Ол екінші рет доп соға алмағандықтан, келесі жылдың қаңтар айында клубтан кетіп, 34 жасында кәсіби футболдан қанағаттанды.
Зейнетақы, жаттықтырушылық және футзал мансабы
Зейнеткерлікке шыққаннан кейін Савиола отбасымен бірге Андорраға қоныстанды және Primera Divisió-дағы Ordino клубының бас жаттықтырушысының көмекшісі болып тағайындалды. 2018 жылдың ақпан айында ол жергілікті Encamp футзал командасына қосылды.
Халықаралық мансап
Савиола 2001 жылы Аргентинада өткен FIFA U-20 әлем чемпионатында жарқын өнер көрсетті. Ол турнирдің үздік мергені атанды және ұлттық құрама жеңіске жеткендіктен, турнирдің үздік ойыншысы деп танылды; жеті ойында 11 гол соққан ол турнир тарихындағы ең көп гол соққан ойыншы болды. Үш жылдан кейін Савиола 2004 жылғы Олимпиада ойындарында ойнап, алтын медаль жеңіп алды. Бапкер Марсело Биелса басшылығымен ол негізгі құрамда аз ғана мүмкіндік алды, бірақ 2004 жылы ол отставкаға кеткеннен кейін, жасөсперімдермен де жұмыс істеген жаңа бапкер Хосе Пекерман, ойыншының бағына бұрды; ол сондай-ақ 2004 жылғы Копа Америка және 2005 жылғы ФИФА Конфедерациялар кубогының финалына шыққан құрамалардың құрамында болды, алғашқысында үш гол, екіншісінде бір гол соқты. Савиола 2006 жылғы әлем чемпионатына Аргентина құрамасына шақырылды – Лучано Фигероа мен Лучано Галлетти де құрамға ілесуге талпынды, бірақ Севильядағы тамаша формасы оның құрамдағы орнын сақтап қалды. Ол елдің ашылу ойынында Кот-д'Ивуарға қарсы гол соқты және топтық кезеңде Сербия мен Черногорияға қарсы 6:0 есебімен жеңіске жетіп, екі нәтижелі пас берді. Савиола 2009 жылдың 5 желтоқсанында халықаралық футболдан кетуін жариялады, әлі 28-ге толмаған болатын. Ол Аргентина құрамасындағы карьерасының аяқталғанын сезінгенін және енді клубтық футболға назар аударғысы келетінін мәлімдеді.
Ойын стилі
Савиола жылдамдығымен, ептілігімен, допты жүргізу шеберлігімен және алаңдағы кез келген шабуыл позициясынан гол соғу қабілетімен танымал болды. Ол бойшақ, талантты және нәтижелі шабуылшы, жіңішке дене бітімімен, шабуылшы, екінші шабуылшы ретінде немесе тіпті шабуылдық жартылай қорғаушы ретінде де ойнай алатын. Мансабы бойы Савиола сыртқы түріне байланысты "Эль Конехо" (испан тілінде "Қоян") деп, ал "Эль Пибито" (испан тілінде "Кішкентай бала") деп атады. Бұл атау оның елдесі Диего Марадонаға, "Эль Пибе де Оро" (испан тілінде "Алтын бала") деп аталған, жанындағы жас ойыншы ретінде жасалған, және Савиола жастық шағында көбінесе оған теңеуші еді.
Медиа
Савиоланы Nike спорттық киім компаниясы демеушілік етті және брендтің жарнамаларында көрінді. 2002 жылы Корея мен Жапонияда өткен әлем чемпионатына дейінгі жаһандық жарнамалық науқанда ол Терри Гиллиам түсірген "Құпия турнир" ("Scopion KO") жарнамасында басты рөлде ойнады. Ол Луис Фиго, Тьерри Анри, Хидетоши Наката, Роберто Карлос, Роналдиньо, Роналду және Франческо Тотти сияқты футболшылармен бірге, бұрынғы ойыншы Эрик Кантона турнирдің "төрешісі" рөлінде болды.