Кіріспе
Plongeur (француз тілінде "Су тамшысы" деген мағына береді) – 1863 жылдың 16 сәуірінде суға түсірілген француз суасты кемесі. Ол әлемдегі алғашқы, механикалық (адам күші емес) қуатпен жүретін суасты кемесі болды. Жобаны жасаған капитан Симеон Буржуа және кеме құрылысшысы Шарль Брун 1859 жылы Рошфор қаласында жобалау жұмыстарын бастады.
Plongeur (French for "Diver") was a French submarine launched on 16 April 1863. She was the first submarine in the world to be propelled by mechanized (rather than human) power. Captain Siméon Bourgeois, who made the plans, and naval constructor Charles Brun began working on the design in 1859 at Rochefort.
Дизайн
1859 жылы Құрылыс кеңесі (Conseil des travaux) теңіз инженерлерін су асты кемесі жобаларын ұсынуға шақырды және үш жобаны қарастырып, Симеон Буржуа (кейін адмирал) мен Чарльз Брун ұсынған жобаны таңдады, жобаны Q00 кодымен Plongeur деп атады. Су асты кемесі қысылған ауамен жұмыс істейтін қозғалтқышты пайдаланды, ол сақталған қысылған ауа арқылы поршеньді қозғалтқышты қозғалтты. Ауа 23 резервуарда 12,5 бар (1,25 МПа, 180 пси) қысымда сақталды, бұл үлкен көлемді (153 м³/5,403 фут³) алып, су асты кемесінің бұрын-соңды болмаған үлкен болуын талап етті. Қозғалтқыштың қуаты 60 кВт (80 а.к.) болды және ол су асты кемесін 5 теңіздік шақырым (9 км) қашықтыққа 4 түйін (7,2 км/сағ) жылдамдықпен қозғалта алды. Балласттық резервуарларды (53 м³ көлемді) босату үшін де қысылған ауа қолданылды. Баластың салмағы 212 т (234 тонна) болды, оның ішінде 34 т (37 тонна) қауіпсіздік баласты құрады. Су асты кемесінде жау кемелерінің корпусына тесік жасауға арналған тарау және полюстің ұшына бекітілген электрмен оқталатын торпеда қару ретінде орнатылған, бірақ кейін адмирал Буржуа (1871 жылдан кейін Су асты кемелерінен қорғану комиссиясының төрағасы болған) сауда соғысында торпедаларды негізгі қару ретінде қолдануға қарсы болды. Су асты кемесінің ұзындығы 43 м, ал сусыруы 381 т (420 тонна) болды. "Кашалот" атты қолдау кемесі оның қозғалтқышына қажетті қысылған ауаны толықтыру үшін одан ілесіп жүрді. 12 адамдық экипажға арналған кішкентай құтқару қайығы (8 × 1,7 м; 26 × 5,6 фут) берілді.
Пайдалану тарихы
Су асты қайығының командирі - лейтенант де Вейсо Мари Жозеф Камиль Доре болды. 1863 жылғы 6 қазанда «Плонжур» өзінің алғашқы сынақтарын Шаренте өзенінен Кабане Карре портына дейін жүзіп өтті. 1863 жылғы 2 қарашада «Плонжур» Порт-де-Баркке сүйретіліп әкелінді, онда оның алғашқы су асты сынақтары жоспарланды. Қауа райының нашар болуына байланысты, су асты қайығы Ла-Палиске, содан кейін Ла-Рошель портының (Bassin à flot) құрғақ докқа сүйретілді.
On 14 February 1864, during trials in the Bassin à flot, the engine raced due to an excessive admission of compressed air, and the submarine bumped into the quay. Trials were stopped. On 18 February 1864, Plongeur was towed to La Pallice and dived to
Stability problems due to its length limited the submarine to dives to a maximum depth of 10 m (33 ft). The front of the submarine would tend to dive first, hitting the bottom, so that the submarine would glide forward. Pumps were installed to compensate for the tilt, but proved too slow to be effective. The installation of longitudinal rudders would have improved stability as later demonstrated by the submarines Gymnote and Gustave Zédé
A model of Plongeur was displayed at the 1867 Exposition Universelle, where it was studied by Jules Verne, who used it as an inspiration for his novel Twenty Thousand Leagues Under the Sea. After various experiments, she was stricken by the French Navy on 2 February 1872.
1864 жылғы 14 ақпанда, құрғақ докта жүргізілген сынақтар кезінде, қозғалтқыш қатты жылдамдыққа ие болды, себебі қысылған ауа тым көп мөлшерде жіберілді, және су асты қайық кемежайға соқтығысты. Сынақтар тоқтатылды. 1864 жылғы 18 ақпанда «Плонжур» Ла-Палиске сүйретіліп, теңгерімсіздік проблемаларына тап болды. Су асты қайықтың алдыңғы бөлігі бірінші болып суға батып, түбіне тиеді, сондықтан су асты қайық алға жылжитын. Бұрылысты теңгеру үшін сорғылар орнатылды, бірақ олар тиімді болу үшін тым баяу болды. Ұзындық рульдерді орнату тұрақтылықты жақсартар еді, бұл кейіннен «Гимнота» және «Густав Зеде» су асты қайықтарымен дәлелденді.
On 14 February 1864, during trials in the Bassin à flot, the engine raced due to an excessive admission of compressed air, and the submarine bumped into the quay. Trials were stopped. On 18 February 1864, Plongeur was towed to La Pallice and dived to
Stability problems due to its length limited the submarine to dives to a maximum depth of 10 m (33 ft). The front of the submarine would tend to dive first, hitting the bottom, so that the submarine would glide forward. Pumps were installed to compensate for the tilt, but proved too slow to be effective. The installation of longitudinal rudders would have improved stability as later demonstrated by the submarines Gymnote and Gustave Zédé
A model of Plongeur was displayed at the 1867 Exposition Universelle, where it was studied by Jules Verne, who used it as an inspiration for his novel Twenty Thousand Leagues Under the Sea. After various experiments, she was stricken by the French Navy on 2 February 1872.
«Плонжур» моделі 1867 жылғы Универсалды көрмеде көрсетілді, онда оны Жюль Верн зерттеді және «Жібіңіздің астында жиырма мың шақырым» романы үшін шабыт көзі ретінде пайдаланды. Әртүрлі тәжірибелерден кейін, 1872 жылғы 2 ақпанда француз флотынан алынып тасталды.
On 14 February 1864, during trials in the Bassin à flot, the engine raced due to an excessive admission of compressed air, and the submarine bumped into the quay. Trials were stopped. On 18 February 1864, Plongeur was towed to La Pallice and dived to
Stability problems due to its length limited the submarine to dives to a maximum depth of 10 m (33 ft). The front of the submarine would tend to dive first, hitting the bottom, so that the submarine would glide forward. Pumps were installed to compensate for the tilt, but proved too slow to be effective. The installation of longitudinal rudders would have improved stability as later demonstrated by the submarines Gymnote and Gustave Zédé
A model of Plongeur was displayed at the 1867 Exposition Universelle, where it was studied by Jules Verne, who used it as an inspiration for his novel Twenty Thousand Leagues Under the Sea. After various experiments, she was stricken by the French Navy on 2 February 1872.
Қайта құру
Су асты кемесі 1873 жылдың 1 қаңтарынан бастап су тасымалдаушы ретінде пайдаланылды. Ол Рошфор портына бекітілді. 1927 жылы Рошфор арсеналы жабылған соң, ол Тулонға, Жерорта теңізіне ауыстырылды. 1935 жылдың 25 желтоқсанында қызметтен босатылды және 1937 жылдың 26 мамырында сатылды.