Кіріспе
Жаңа Зеландияның астанасы Веллингтондағы Маунт-Виктория туннелі 623 метр (бір шақырымнан сәл кем) ұзын, 5 метр (16.4 фут) биіктікте. Ол Хатаитайды Веллингтон қаласының орталығымен және сол аттас таудың астынан Маунт-Виктория шағын ауданымен байланыстырады. Бұл 1-ші мемлекеттік тас жолдың бір бөлігі.
The Mount Victoria Tunnel in the New Zealand capital city of Wellington is 623 metres (slightly more than a third of a mile) long and 5 metres (16.4 ft) in height, connecting Hataitai to the centre of Wellington and the suburb of Mount Victoria, under the mount of the same name. It is part of State Highway 1.
Тарих
Туннель 15 айда салынды, маршрут бойынша ұзақ мерзімді көлік тасымалының мүмкіндіктерін зерттеу мақсатында. Зерттеу нәтижесінде жаңа туннельдің құны шамамен 170 миллион NZ долларын құрауы мүмкін екендігі анықталды. Екінші дүниежүзілік соғыс кезінде үкімет Веллингтонға шабуыл жасалған жағдайда туннельді бомбалаудан қорғануға арналған жай ретінде пайдалануды жоспарлаған. Бірақ, туннельдің екі жақтан да жау әскерлерінің шабуылына тым осал болуы мүмкін деген ойға байланысты бұл жоспардан бас тартылды.
Өлтіру
Жергілікті халық арасында кең таралған оқиға Виктория тауы тоннелі салынысы кезінде болған кісі өлтіруге байланысты. 17 жастағы Филис Авис Саймонс атты жас қызды 29 жастағы Джордж Эррол Коутс өлтіріп, тоннельдің топырағына тірілей көмген. Қыздың сүйіктісінен жүкті болғаны күдіктелген, ал оқиға кейін Веллингтон газеттерінде жарияланған. Полиция кісі өлтіру туралы хабар алғаннан кейін жұмысшыларға құрбанның денесін табу үшін тоннельдің топырағын қазуға бұйрық берді. Филис Саймонс Карори зиратында жерленген.
Phyllis Symons was buried in Karori Cemetery.
Қолданылуы
Күн сайын Виктория тауы арқылы шамамен 45 000 көлік өтеді. Түннель жаяу жүргіншілер мен велосипедшілерге де арналған, олар жолдың солтүстік жағындағы көтерілген пандустан пайдаланады. 1970 жылдардың соңында болған бірқатар қылмыстық оқиғалар нәтижесінде жаяу жүргіншілер пандусының бойында орналасқан батырмаларға негізделген дабыл жүйесі орнатылды; бірақ, ол тиімсіз болғандықтан бірнеше жылдан кейін алынып тасталды. Жақында жаңа жарықтандыру, бейнебақылау камералары, тазаланатын жақ панельдері және ластануды бақылау жүйелері қосылды. Бұл өзгерістер туннельдегі қауіпсіздікті едәуір арттырды. Қазіргі уақытта туннель, Хатаитай жағынан таңғы сағат 7:30-дан 9:00-ға дейін қозғалыс кептелісін тудырады, көлік кейде 1 км-ден астам қашықтыққа дейін тоқталып қалады, ал қала жағынан кешкі сағат 17:00-ден 18:00-ге дейін кезек 0,5 км-ге дейін созылады. Шығыс елді мекендеріне қатынайтын автобустар бұл кептелісті ескі, бір қатарлы Hataitai автобус туннелі арқылы айналып өтеді.
Жағдайдың жақсаруы
2016 жылы тоннель қауіпсіздік жағынан толық жаңартылды. Бұл жұмысқа интерьерді қайта бояу, шамдарды LED шамдарына ауыстыру және желдету жүйесін жақсарту кірді. Бақылау бөлмелері де жөнделді және қосымша бақылау бөлмесі салынды.
Екінші туннель
1959 жылы Веллингтон әуежайы ашылғаннан кейін, оның қызметін арттыру нәтижесінде екінші туннельдің қажеттігі туындады. Бірақ 1974 жылға дейін ғана 12 айдың ішінде диаметрі шамамен 2,5 метрлік сынақ туннелі төбенің астынан қазылды. Алдағы үш жылда туннельді 10 метрге дейін кеңейту жоспарланған, алайда бюджеттік шектеулерге байланысты жоспарлар тоқтатылып, кіреберісі 1981 жылы кірпішпен жабылды. NZTA әлі де туннельге қол жеткізу үшін арналған 31 мүліктің иесі болып табылады. Соңғы кезде Жаңа Зеландия үкіметі екінші туннель салуды ұсынды. Бұл бастапқыда 2022 жылы «Веллингтонды қозғалайық» жобасы аясында қоғамдық көліктің туннелі ретінде ұсынылған. 2023 жылғы жалпы сайлаудан кейін жаңа үкімет бұл бастамадан бас тартып, жоспарларды жалпы көлік үшін туннельге өзгертті.