Кіріспе

Дупница (бұрын Дубница), – Батыс Болгариядағы қала. Ол Балқан түбегіндегі ең биік тау – Рила тауларының етегінде және София астанасынан оңтүстікке қарай орналасқан. Дупница – Кюстендил облысының екінші ірі қаласы.

Тарих

Қала ежелгі заманнан бері сақталған. Неміс саяхатшысы Арнольд фон Харф Дупницаға келген.

Қалаға қарайтын төбеде Балқан соғыстары мен Бірінші дүниежүзілік соғыста қаза болған болгарлардың құрметіне үлкен крест орнатылған. Сол төбеде ортағасырлық бекіністің қираған қалдықтары жатыр. Екінші дүниежүзілік соғыс кезінде Болгарияға қосылған Грекия және Югославия аймақтарынан 4 мыңнан астам еврей 1943 жылдың 4 наурызында тұтқындалып, депортацияланды, олардың бір бөлігі Дупницадағы тұтқын лагеріне жіберілді. Олардың көп бөлігі Комотини және Ксанти қалаларынан келген. Дупница лагерінде 11-12 күн болғаннан кейін, 18-19 наурызда олар Треблинкада жою үшін Дунайдағы Лом қаласына пойызбен тасымалданды. Болгарияның еврейлер ісі жөніндегі комиссариатының еврейлерді депортациялау саясаты аясында Дупница 1943 жылдың маусымынан 1944 жылдың қыркүйегіне дейін Софиядан қуылған 1624 еврейге гетто ретінде қызмет етті, бірақ Болгарияның соғысқа дейінгі шекарасында тұратын еврейлерді жою болған жоқ. Христов пен Галев 5 және 4 жылға сотталып қашқан, бірақ олар әлі де қаланы бақылап отыр деген сенім бар.

Халық саны

2021 жылғы халық санауы мәліметтері бойынша, Дупница қаласының халқы 28 333 адамды құрайды.

Спорт

Марек Дупница – қаланың футбол клубы. Марек 1970-ші жылдардың ортасы мен соңында болгар футболында үстемдік құрды, отандық лигада 3-орынды алып, Ұлттық кубокты жеңіп алды. Команда Еуропада сәтті ойын көрсетіп, өз алаңында «Бавария», «Абердин» және «Ференцварос» сияқты мықты командаларды жеңді. Волейбол клубы «Марек Юнион Ивкони» да осы қаладан. Дупница шахмат, кикбоксинг, бейсбол бойынша да мықты дәстүрлерге ие.

Атауы

Тобиница, Дупла және Дубница атаулары оның тарихы бойы қолданылып келген. Дубница Болгария азат етілгенге дейін сақталды, содан кейін ресми атауы Дупница болып өзгертілді. 1948 жылы қала Станке Димитров деп аталды; 1949 жылы Марек деп аталды; 1950 жылы қайтадан Станке Димитров деп өзгертілді. "Демократиялық өзгерістерден" кейін Дупница атауы қайта орнатылды. Дупница төбелермен қоршалған аңғарда, 500 метр биіктікте орналасқан. Оның орны, жоғарыдан қарағанда, шұңқырға (дупка, болгар тілінде "дупка") ұқсайды, сондықтан осы қаланың аты Дупница деп қойылған. Маңынан бес өзен ағып өтеді. Дупница "Жасыл және көлеңкелі қала" деп аталады, себебі оның орналасқан жері жазда салқын көлеңкелі және қалада көптеген ағаштар бар. Дупницаны "Болгарияның Кішкентай Италиясы" деп те атайды. Бұл лақаптың себебі, жылдар бойы көптеген тұрғындары Италияда жұмыс істеуге және тұруға кетіп, әр жазда туған қалаларына оралады (қараңыз: Италиядағы болгарлар). Қаланың тағы бір аты – "Фармация қаласы".

Құрмет

Оңтүстік Шетланд аралдарындағы Смит аралындағы Дупница нүктесі Дупница қаласының құрметіне аталған.