Кіріспе

Византиялық монах Афанасий Афондық (шамамен 920 – 1003 жылдары, Ἀθανάσιος ὁ Ἀθωνίτης) – Афон тауы түбегіндегі монастырлық қауымды құрған Византиялық монах, ол кейіннен Шығыс православиесінің ең ірі орталығына айналды.

Өмірбаян

Оның ата-анасы Антиохия қаласынан шыққан. Ол Трапезундта дүниеге келді және Михаил Малеиноспен тәрбиеленіп, Константинопольде білім алды. Михаилдың немересі Никифор Фокамен бірге үлкен беделге ие болған, құлшыныспен уағыз айтқан Ыбырайым ретінде танылды. Фока императорлық таққа отырған кезде, астанадағы монахтардың босаңсыған әдеп-ғұрпына наразы болған Ыбырайым есімін Афанасий деп өзгертті және Кіші Азиядағы Вифиниядағы Киминас тауындағы монахтар қатарына қосылды. 958 жылы ол Афон тауына көшті. Саррацендерден скиттерді қорғауға көмектесті, сондай-ақ сол жердегі скиттерді Никифордың қаржылық көмегімен салған Ұлы Лавраға біріктіруді бастады. Бұл монастырь 963 жылы салтанатты түрде ашылды. Ол бүгінге дейін қолданылып келеді және жергілікті халық оны көбінесе "Лавра" немесе "Монастырь" деп атайды. Одан кейін үш іргетас қаланды, олардың барлығы қазірге дейін сақталған. Афанасий монастырьларын салғанда Афон тауындағы шөлділерден қатты қарсылық көріп, олар оның араласуына және өмірлеріне тәртіп орнату әрекеттеріне наразы болды. Никифордың қайтысынан кейін Афанасийдің жаулары үстемдікке ие болды және ол Афонды тастап Кипрге кетіп, жаңа император Иоанн Цимисцес Ұлы Лавраға қайта қамқорлық жасап, 972 жылы монастырьға алғашқы жарғысын бергенге дейін онда тұрды. Бұл жарғы бүгін Кариестегі Протатонда сақталады. Ол сонымен қатар "Трагос" (ешкі) деп те аталады, өйткені ол ешкінің терісінен жасалған парққа жазылған. Афанасий құдайдан болған көрістен кейін бірден Афонға игумен ретінде оралып, Теодор Студит және Кесариялық Василий жинақтаған үлгілерге негізделген кенобиттер үшін типтік ережелерді енгізді. Ол апат кезінде, шіркеуінің күмбезі құлап, құлаған тасқа ілігіп қайтыс болды. Афанасий қайтыс болғаннан кейін қасиетті кісі ретінде даңқталды. Оның мерекесі 5 шілдеде тойланады.

Сайттар

Светиатанасов мост (Γεφύρι του Αγίου Αθανασίου του Αθωνίτη) – Ұлы Лавраның басты кешенінен шамамен 5-6 км қашықтықта орналасқан тарихи көпір. Оның салынуы дәстүр бойынша Афанасий Афондыққа жатқызылады.