Жаңа Зеландияның мұра және ескерткіштер қоры

Кіріспе

Жаңа Зеландия мемлекеттік ұйымы

Heritage New Zealand Pouhere Taonga (алғашқыда Ұлттық тарихи орындар қоры, кейін 1963 жылдан 2014 жылға дейін Жаңа Зеландия тарихи орындар қоры) – Жаңа Зеландиядағы ата-бабалардың қасиетті жерлері мен мұралық ғимараттарды қорғауды қолдайтын, шамамен 20 000 мүшесі бар мемлекеттік ұйым. Ол 1954 жылғы Тарихи орындар заңы арқылы құрылды, оның мақсаты – «Жаңа Зеландияның тарихи және мәдени мұрасын анықтау, қорғау, сақтау және нығайтуға көмектесу» болып табылады және автономды мемлекеттік ұйым мәртебесіне ие. Қазіргі күштегі заңнамасы – Heritage New Zealand Pouhere Taonga заңы (2014 жыл).

Тарих

Чарльз Батурст, 1-ші виконт Бледислоу 1932 жылы Уайтанги шартына қол қойылған жерді елге сыйға тартты. Кейіннен Уайтанги трасты арқылы басқару Жаңа Зеландияда мұраны ресми түрде қорғаудың бастауы ретінде қарастырылады. Мұраны қорғау мәселесі жөніндегі қоғамдық талқылау 1940 жылы Уайтанги шартына қол қоюдың жүз жылдығымен бірге өтті. 1943 жылы үкімет Помпальер үйін сатып алғаннан кейін тарихи ғимараттарды қалай күту керектігі туралы мәселе одан әрі көтерілді. Сайлау округін өкілдік ететін депутат Дункан Рей мұраны қорғау ұйымын құруды ұсынды және осы ұсынысты жеке мүшелік заң жобасына енгізді. Бұл жоба қабылданбаса да, Жаңа Зеландияның бірінші Ұлттық үкіметі (оның құрамында болған) бұл мәселеге жауапкершілікті алды және 1954 жылғы Тарихи орындар заңы қабылданды. Бұл заң Үкіметтік емес ұйым (ҮЕҰ) ретінде Ұлттық тарихи орындар трастын құрды. Траст 12 мүшеден тұратын кеңес және төрағасымен басқарылды, ал олар алғаш рет 1955 жылы кездесті. Ұлттық тарихи орындар трасты Ішкі істер министрінің басқаруында болды. Кеңестің құрамы заңнамада белгіленген және кеңес мүшелері министрдің ұсынысы бойынша тағайындалды. 1963 жылы ұйымның атауы Жаңа Зеландия тарихи орындары трасты болып өзгертілді. Трасттың алғашқы жұмыстарына маори тас суреттерін тіркеу кірді, себебі кейбір орындар су астында қалуы мүмкін болды, мысалы, Вайпапа және Бенмор су тоғандарының құрылысынан. 1961 жылы траст Жаңа Зеландиядағы екінші ескі ғимарат – Те Ваймат миссиясын сатып алды. Акароада траст Акароа округтік кеңесіне үлкен грант беру арқылы Этевено коттеджін сатып алуға көмектесті, ол Акароаның француздық тарихымен байланысты. 2004 жылы Жаңа Зеландия тарихи орындары трасты тәуелсіз мемлекеттік мекемеге айналды. 2014 жылдың 14 сәуірінде ұйымның атауы Жаңа Зеландия мұрасы болып өзгертілді. Сол жылы «Жаңа Зеландия мұрасы» заңы қабылданды. Жаңа заңнама басқару жүйесінде өзгерістер енгізді, мысалы, филиалдық комитеттер таратылды. 2014 жылдың 20 мамырында күшіне енген заңнама сонымен қатар ҮЕҰ-дан мемлекеттік мекемеге өтуді аяқтады.

Charles Bathurst, 1st Viscount Bledisloe gifted the site where the Treaty of Waitangi was signed to the nation in 1932. The subsequent administration through the Waitangi Trust is sometimes seen as the beginning of formal heritage protection in New Zealand. Public discussion about heritage protection occurred in 1940 in conjunction with the centenary of the signing of the Treaty of Waitangi. The purchase of Pompallier House in 1943 by the government further raised the issue of how historic buildings should be cared for. Duncan Rae, the MP representing the electorate, suggested that a heritage organisation should be set up and put in a private member's bill. Whilst this did not proceed, the First National Government of New Zealand (of which he was a member) took responsibility of the issue and the Historic Places Act 1954 was passed, which established the National Historic Places Trust as a non governmental organisation (NGO). The trust was governed by a 12 member board plus a chairman, and they first met in 1955. The National Historic Places Trust came under the responsibility of the Minister of Internal Affairs. The composition of the board was defined in the legislation and the board was appointed on the recommendation of the minister. The name of the organisation was changed to New Zealand Historic Places Trust in 1963. Early work undertaken by the trust included the recording of Māori rock paintings, as some sites were to be submerged, e. g. through the Waipapa Dam and Benmore Dam. In 1961, the trust bought Te Waimate mission, the second oldest building in New Zealand. In Akaroa, the trust enabled the Akaroa County Council via a significant grant to buy the Eteveneaux cottage, which serves as a link to Akaroa's French past. In 2004, the New Zealand Historic Places Trust became an autonomous crown entity. On 14 April 2014, the organisation's name changed to Heritage New Zealand. Later that year, the enabling legislation—Heritage New Zealand Pouhere Taonga Act 2014—was passed. There were changes in governance introduced by the new legislation, e. g. the branch committees were dispensed with. The legislation, which came into effect on 20 May 2014, also finished the transition from an NGO to a crown entity.

Басқару

Оны өнер, мәдениет және мұра министрі тағайындайтын кеңес және қазіргі уақытта оның төрағасы Мариан Хоббс ханым басқарады. Сонымен қатар, Маори мұра кеңесі де бар, оның төрағасы қазіргі уақытта сэр Джон Кларк. Бұрынғы төрағалардың ішінде Анна Салмонд ханым да болған. Бас кеңсе Веллингтон қаласындағы Антрим Хаус ғимаратында орналасқан, ал аймақтық кеңселер Керикери, Окленд, Тауранга, Веллингтон, Крайстчерч және Дунедин қалаларында жұмыс істейді.

Жарияланым

Ол "Heritage New Zealand" журналын тоқсан сайын жариялайды.

Тізімдер

Жаңа Зеландия мұрасының меншігіндегі ғимараттарға Керикери миссиясының үйі, Тас дүкен, Хурворт коттеджі және Те Ваймат миссиясының үйі жатады.