Кіріспе

Британдық биолог

Мансап және зерттеу

Докинз 1977 жылы зоология пәнінің лекторы болып тағайындалды, ал 1998 жылы жануарлар мінез-құлқының профессоры атанды. Қазіргі уақытта (2014) Жануарлар мінез-құлқы зерттеу тобының жетекшісі және Джон Кребс далалық зертханасының директоры қызметін атқарады. Докинз жануарлардың әл-ауқаты – жануарлардың сезімдерімен байланысты деген тұжырымды қолдады. Бұл көзқарас жануарларды сезімтал тірі организмдер ретінде қарастыру қажеттігін көрсетеді. Докинс: «Жануарлардың әл-ауқатын қорғау жануарлардың субъективті сезімдерін қамтиды, сөзді ұзақ созбастан айтайық», – деп жазды. 1990 жылы ол жануарлардың әл-ауқатын бағалау үшін жануарлардан сұрақтар қою арқылы әзірлеген идеяларын жариялаған мақалаға үлес қосты. Ол жануарлардың неге қызығуын анықтау үшін (мысалы, кеңістік, әлеуметтік байланыс) және олардың мұндай нәрселерге қаншалықты құштар екенін білу үшін басымдықтарды тексеру және тұтынушыларға қатысты зерттеулер жүргізуді ұсынды. Ол жануарларға олардың қызығушылығын тудыратын ресурстар берілмесе, олардың көбірек қиналуы мүмкін екенін айтты. Оның жануарлардың әл-ауқаты туралы соңғы (2012) көзқарасының негізгі бөлігі – ғылымның жануарлардың санасы бар екенін анықтай алатыны және осылайша жануарлардың әл-ауқатын және олардың қиналуын анықтаудағы рөліне күмән тудыру. Оның пікірінше, жануарлардың жақсы әл-ауқаты жануарлардың қажеттіліктері мен тілектерін анықтауға байланысты, бұл олардың саналы болуын міндетті түрде талап етпейді. Бұл тезистер оның «Why Animals Matter: Animal Consciousness, Animal Welfare, and Human Well being» (2012) атты кітабында баяндалған. Эволюциялық биолог Марк Бекофф жануарлардың санасына қатысты оның көзқарасын сынға алды, ол жануарлардағы антропоморфты зерттеулерді тым оңай қабылдамайды деп мәлімдеді. Ол сынға «менің позициям қате түсінілді» деп жауап берді және «Менің мақсатым жануарлардың сезімдеріне қатысты мүмкіндігінше сенімді дәлелдер келтіру және осылайша оны нығайту. Ғылым осылай дамиды және әрқашан да солай болды», – деді.

Таңдалған жарияланымдар

Жануарлардың зардап шегуі: Жануарлардың игілігі туралы ғылым. Чэпмен мен Холл. 1980 жыл. Жануарлардың мінез-құлқын түсіндіру. Лонгман. 1986 жыл. Тинберген мұрасы. Мариан Стамп Доукинс, Тим Р. Холлидей және Ричард Докинс редакциялаған. Лондон: Чэпмен және Холл. 1991 жыл. Тек өз көзімізбен көру керек пе?: Жануарлар санасын іздеу. Оксфорд: Оксфорд университетінің баспасы. 1993 жыл. Өзімшіл генмен өмір сүру. Ричард Докинстің жинақталған эсселерінің бірі: Бір ғалымның ойлау жолымызды қалай өзгерткені. Редакторлар: Алан Графен, Марк Ридли. Оксфорд университетінің баспасы. 2006 жыл. Жануарлардағы зардапты бағалаудың ғылыми негізі. PDF нұсқасы. Питер Сингердің кітабынан: Жануарларды қорғау: Екінші толқын. Малден, Массачусетс: Блэкуэлл. 2006 жыл. Жануарлардың мінез-құлқын бақылау: сандық деректерді жобалау және талдау. Оксфорд: Оксфорд университетінің баспасы. 2007 жыл. Мал шаруашылығының болашағы: ежелгі келісімді жаңарту. Мариан Стамп Доукинс және Роланд Бонни редакциялаған. Малден, Массачусетс: Блэкуэлл. 2008 жыл. Жануарлардың мінез-құлқына кіріспе. Обри Мэннингпен бірге. Кембридж: Кембридж университетінің баспасы. 2012 жыл. Жануарлардың маңыздылығы: Жануарлар санасы, жануарлардың игілігі және адамның денсаулығы. Оксфорд: Оксфорд университетінің баспасы. 2012 жыл.

Марапаттар мен құрметтер

Докинс 1991 жылы RSPCA / Британдық жануарларды қорғау қоғамы сыйлығын, 2009 жылы Жануарлар мінез-құлқын зерттеу қауымдастығының Нико Тинберген медалін және 2011 жылы Дүниежүзілік құс шаруашылығы ғылым қауымдастығының Роберт Фрейзер Гордон медалін алды. Жануарлар әл-ауқатын жақсартуға қосқан қызметі үшін 2014 жылы Жаңа жылдық құрмет көрсетулерде Британ империясы орденінің командирі (CBE) дәрежесіне ие болды. 2014 жылы ол "табиғаттану ғылымын дамытуға елеулі үлес қосқаны үшін" Корольдік қоғамның мүшесі (FRS) болып сайланды. 1967 жылдың 19 тамызында Ирландияның Уотерфорд графтығындағы Энестаун қаласындағы протестант шіркеуінде әріптес этолог Ричард Докинске үйленді. Олар 1984 жылы ажырасты. Ол Мариан Стамп Докинс есімімен танымал.