Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Қибия (قبية) – Батыс жағалаудағы палестиналық ауыл, Рамалланың солтүстік-батысында және ірі израильдік Модиин қаласының тікелей солтүстігінде орналасқан. Рамалла және әл-Бирех облысының құрамына кіреді. Палестинаның Орталық статистика бюросы мәліметінше, 2017 жылы халық саны шамамен 6 090 адамды құрады.
Qibya (قبية) is a Palestinian village in the West Bank, located northwest of Ramallah and exactly north of the large Israeli city of Modi'in. It is part of the Ramallah and al Bireh Governorate, and according to the Palestinian Central Bureau of Statistics, it had a population of approximately 6,090 in 2017.
Орналасқан жері
Қибия Рамалланың солтүстік-батысында орналасқан. Оның шығысында Ни’лин, солтүстігінде Шуқба, батысында Жасыл сызық, ал оңтүстігінде Будрус және Ни’линмен шектеседі.
Qibya is located (horizontally) northwest of Ramallah. It is bordered by Ni'lin to the east, Shuqba to the north, the Green line to the west, and Budrus and Ni'lin to the south.
Тарих
Бұл ауылдың жанындағы Карст үңгірінен Бар-Кохба көтерілісіне (134-136 жылдар аралығы) жататын монета табылды, бұл Рим империясына қарсы көтерілген еврейлер осы үңгірде паналаған болуы мүмкін екенін көрсетеді. Ауылда Рим/Византия, Византия империясы, Мамлюк және ерте Осман кезеңдеріне қатысты сынықтар табылған. Сонымен қатар, мұнда крестшілер дәуіріне жататын ғимараттың іздері де анықталған.
A Bar Kokhba Revolt coin dated to between 134 and 136 was found in a Karst cave near this village, suggesting that Jews who rebelled against the Roman Empire had found refuge in this cave. Potsherds from the Roman/Byzantine, Byzantine Empire, Mamluk and early Ottoman period have been found in the village. A building, possibly dating to the Crusader era have been found here.
Осман дәуірі
Қибия, Палестинаның қалған бөлігі сияқты, 1517 жылы Осман империясына қосылды. 1596 жылғы халық санауында ауыл Газа Ливасының Рамла Нахиясында тіркелген. Онда 29 шаңырақтың барлығы мұсылман халқынан тұрды. Олар бидай, арпа, жаздық дақылдар, зәйтүн, жеміс ағаштары, есік жақтаулары, ешкілер және/немесе ара уларына, сондай-ақ зәйтүн немесе жүзім қысуға арналған салықтарға қоса, 25% тұрақты салық төледі – барлығы 6000 акче. Маромның мәліметінше, 18-шы немесе 19-шы ғасырдың басында Қибия тұрғындары Кайс және Яман тайпалары арасындағы қақтығыстар кезінде Дейр Тариф және Байт Набала тұрғындарының бір бөлігімен бірге Яман лагеріне бірікті. Олар Дейр Әбу Машал және Джейюс елді мекендерінен келген қарсыластарымен бірнеше шайқасқа түсті. 1882 жылы Батыс Палестинаны зерттеуші PEF (Палестинаны зерттеу қоры) бұл ауылды (сол кезде Кибиях деп аталған) "биік жерде зәйтүн ағаштары бар өте шағын елді мекен" деп сипаттады.
Qibya, like the rest of Palestine, was incorporated into the Ottoman Empire in 1517, and in the census of 1596, the village was located in the Nahiya of Ramla of the Liwa of Gaza. It had an entirely Muslim population of 29 households. They paid a fixed tax rate of 25% on wheat, barley, summer crops, olives, fruit trees, lintels, goats and/or beehives, in addition of taxes for a press for olives or grapes; a total of 6,000 akçe. According to Marom, in the 18th or early 19th centuries, residents of Qibya affiliated with the Yamani camp during the Qays and Yaman conflicts, alongside residents of Dayr Tarif and part of the residents of Bayt Nabala. They fought several skirmishes against rivals from Deir Abu Mash'al and Jayyous. In 1882, the PEF's Survey of Western Palestine described the village (then named Kibbiah), as "a very small hamlet with olive trees, on high ground".
Британдық мандат кезеңі
1922 жылы Палестинада британдық мандат билігі жүргізген халық санағында Киббия ауылының халқы 694 адамды құрады, олардың барлығы мұсылмандар болған. 1931 жылғы санақта Қибия ауылының халқы 909 адамға жетті, барлығы мұсылмандар, олар 204 тұрғын үйде тұрды. 1945 жылғы статистика бойынша Қибияның халқы 1250 адамды құрады, олардың барлығы мұсылмандар, және ресми жер және халық санағына сәйкес 16 504 дунам жерге ие болды. 4788 дунам жер астық егініне пайдаланылса, 32 дунам жер құрылысқа (қалалық) кетті.
In the 1922 census of Palestine, conducted by the British Mandate authorities, the village, (named Kibbia), had a population of 694 inhabitants, all Muslims. In the 1931 census the population of Qibya was 909, still all Muslim, in 204 inhabited houses. In the 1945 statistics, the population of Qibya was 1,250, all Muslims, who owned 16,504 dunams of land according to an official land and population survey. 4,788 dunams were used for cereals, while 32 dunams were built up (urban) land.
Иордания дәуірі
1948 жылғы араб-израиль соғысынан соң және 1949 жылғы келісім шартынан кейін Қибия Иорданияның басқаруына көшті.
In the wake of the 1948 Arab–Israeli War, and after the 1949 Armistice Agreements, Qibya came under Jordanian rule.
Қазалау
1953 жылдың қазан айында Кибия Ариэль Шарон басқарған 101-ші бөлімнің Кибия қырқыны деп аталған израильдік шабуылына ұшырады, нәтижесінде 67 немесе 69 қарусыз азамат қаза тауып, ауыл кең ауқымда қиратылды. 1953 жылдың 18 қазанында АҚШ Мемлекеттік департаменті "Кибияда өмірін жоғалтқандардың отбасыларына ең терең көңіл айтамыз" деп мәлімдеме жасады, сондай-ақ осы оқиғаға кінәлілер "жауапқа тартылуы керек және мұндай оқиғалардың болашақта қайталанбауы үшін тиімді шаралар қабылдануы тиіс" деген сенім білдірді. АҚШ Израилге экономикалық көмекті уақытша тоқтатты. 1961 жылғы Иордания халық санағында Кибияда 1635 тұрғын тіркелді.
In October 1953 Qibya was the target of an Israeli raid known as the Qibya massacre by Unit 101 commanded by Ariel Sharon which resulted in the death of 67 or 69 unarmed civilians and large scale destruction of the village. On October 18, 1953, the U. S. State Department issued a bulletin expressing its "deepest sympathy for the families of those who lost their lives" in Qibya as well as the conviction that those responsible "should be brought to account and that effective measures should be taken to prevent such incidents in the future." The United States temporarily suspended economic aid to Israel. The Jordanian census of 1961 found 1,635 inhabitants in Qibya.
1967 жылдан кейін
1967 жылғы алты күндік соғыстан бері Қибия Израиль оккупациясы астында. 1995 жылғы келісімдерден кейін Қибия жерінің 21,5% Б аймағы деп, ал қалған 78,5% С аймағы деп жіктелді. Израиль Батыс жағалаудағы ізбасарды (кедергіні) салу үшін Қибиядан жерді тартып алды. 2001 жылғы Израильдің жалпы сайлауы алдында, Шарон Израильдің келесі премьер-министрі болады деген дұрыс болжам жасалғанда, Қибия тағы да бұқаралық ақпарат құралдарында жарияланды.
Since the Six Day War in 1967, Qibya has been under Israeli occupation. After the 1995 accords, 21.5% of Qibya land was classified as Area B, the remaining 78.5% as Area C. Israel has confiscated land from Qibya in order to construct the Israeli West Bank barrier. Qibya received media coverage again in the run up to the 2001 Israeli general election when it was correctly forecast that Sharon would become the next Israeli Prime Minister.