Кіріспе
1917 жылғы Нью-Йорк штатының келісімшарт құқығы жөніндегі ісі Вудқа қарсы Люси, леди Дафф Гордон, 222 N. Y. 88, 118 N. E. 214 (1917), – Нью-Йорк штатының апелляциялық соты Люси, леди Дафф Гордонды өзінің атын сатуға берілген эксклюзивті құқық туралы келісімшартқа міндеттіді деп шешкен іс.
Wood v. Lucy, Lady Duff Gordon, 222 N. Y. 88, 118 N. E. 214 (1917), is a New York state contract case in which the New York Court of Appeals held Lucy, Lady Duff Gordon, to a contract that assigned the sole right to market her name to her advertising agent.
Фактілер
Арыз беруші, Отис Ф. Вуд, Нью-Йорктегі жетекші жарнама агенті болды, оның клиенттері ірі коммерциялық ұйымдармен қатар танымал тұлғаларды да қамтыды. Айыпталушы Люси, Леди Дафф Гордон, басқаша айтқанда "Люсил" (оның сәндік таңбасы), жоғары қоғамның, сахнаның және ертедегі үнсіз киноның жетекші дизайнері болды және 1912 жылы "РМС Титаник" кемесінің апаттан аман қалған жолаушысы еді. Леди Дафф Гордон Вудпен келісімшартқа қол қойды, оған 1915 жылдың 1 сәуірінен бастап АҚШ-та оның беделімен жасалған киім мен өзге де тауарларды сатудың эксклюзивті құқығын берді, мерзімі бір жыл. Бұл келісімшарт Леди Дафф Гордонға осылайша алынған табыстың жартысын берді. Вудтың келісімшарт бойынша жалғыз міндеттері – алынған қаражатты есепке алу және қажет болған жағдайда патенттерді рәсімдеу болды. Бірақ егер Вуд киімді сатуға жұмыс істемесе, қаражат түспейді және патенттер қажет болмайды. Сонымен бірге Дафф Гордон "халыққа" арналған киім желісін іске қосу идеясын ойлап тапты, ол Sears Roebuck дүкендерінде сатылатын тауарларды қолдады. Вуд сотқа шағымданып, Sears Roebuck-пен жасалған келісім олардың эксклюзивті келісімшартын бұзғанын мәлімдеді. Дафф Гордон келісімшарттың жарамсыздығын дәлелдеді. Люси Вуд ешқандай міндеттеме бермегендіктен, келісімнің күші жоқ екенін және ешқандай сыйақы болмағандықтан оны орындауға болмайды деп мәлімдеді. Бірінші сатыдағы сот оның аргументімен келіспей, Вудтың пайдасына шешім шығарды, бірақ апелляциялық сот (аралық апелляциялық сот) оны қайта қарады. Вуд содан кейін Нью-Йорк штатының жоғарғы сотына – Апелляциялық сотқа шағымданып, келісімде нақты айтылмаған міндеттеме болған жағдайда, келісімнің мән-жайына байланысты оны орындау қажеттігін қарастыруды сұрады.
Үкім
Сот, судья Бенджамин Н. Кардозоның пікірінде, тараптың мүдделерін эксклюзивті түрде өкілдік ету туралы уәде, осы уәдеге негізделген ақылға қонымды күш-жігерді жұмсау міндеттемесін орындауға жеткілікті негіз болып табылады деп шешім шығарып, жаңа заң жасады. Кардозо осы келісім туралы: «Уәде болмаса да, жазбаның өзі ‘міндеттілік сезімімен’ толған болуы мүмкін, бірақ толыққанды айтылмаған» деп жазды. Ол «эксклюзивті агенттікке келісім беру, оның міндеттерін қабылдаумен бірдей» екенін атап өтті. Сондай-ақ, «заң бұрынғы формализм кезеңінен өтті, онда нақты сөз – басты құрал болған, қазір заң көбірек перспективамен қарастырады» деді. Осы негіздемеге сүйене отырып, Апелляциялық бөлімнің шешімі күштен шығарылды және алғашқы соттың шешімі қайта күшіне енгізілді. Бұл іс, салыстырмалы түрде қысқа және айқын жазылған пікірге ие, судья Кардозоның басқа да бірнеше шешімдерімен бірге, американдық және канадалық құқық мектептеріндегі келісімшарттар бойынша оқулықтардың маңызды бөлігіне айналды.