1973 жылғы Тур де Франс: Оқаңаның жеңісі мен жаңа ережелер

Кіріспе

1973 жылғы "Тур де Франс" – велосипед спортының үлкен турларының бірі саналатын "Тур де Франс" жарысының 60-шы шығарылымы. Жарыс 30 маусым мен 22 шілде аралығында өтті, оған 20 кезең кірді. Бұрынғы төрт рет жеңімпаз атанған Эдди Меркс 1973 жылғы "Тур де Франс" жарысына қатыспады, себебі бір жағынан наразы француз жанкүйерлерінен қашуға, екінші жағынан демеушісін қуантуға тырысты; оның орнына ол 1973 жылғы "Вюльта а Испания" және 1973 жылғы "Джиро д'Италия" жарыстарын жеңіп алды. Оның қатыспамауына байланысты Луис Оканя жарысқа үстемдік етті, төрт тау кезеңінде және екі уақыттық жарыста жеңіске жетті. Бұл оның 15 минуттан асатын үлкен артықшылықпен жеңуіне әкелді. 1973 жылы жаңа командалық есептеу жүйесі енгізілді: командалық ұпайлар есептеуі, ол әр команданың үш үздік кезеңдегі көрсеткіштерін қосу арқылы анықталады; бұл жүйе 1988 жылға дейін қолданылды.

Жарыс туралы жалпы түсінік

Зоетемелк ашылу прологын жеңіп алды, Пулидордан бір секундқа озып кетті. Келесі кезеңнің бірінші бөлігінде Тирлинк жеңіске жетіп, көшбасшы болды. Оканя мен Герман Ван Спрингл жолға ит секіргенде құлап түсті, бірақ екеуі де ауыр жарақат алмады. Осы кезеңнің екінші бөлігінде Ван Спрингл қашып кеткен Катьоға қосылды. Ван Спрингл қашықта болу үшін бар күшін салды, ал Катьо команда капитанының қарсыласына көмектеспеді. Олар кезең соңына дейін қашықтықта болды, онда Катьо спринтте жеңіске жетті, ал Ван Спрингл жаңа жарыс көшбасшысы атанды. Үшінші кезеңде Гвимард пен Оканадан құралған топ қашып кетті. Ван Спрингл, Зоетемелк, Фуэнтес, Тевенет және Пулидор оларға қосыла алмады, сондықтан оларды қууға мәжбүр болды. Топ қашықтықта қалды, Гвимард спринтте жеңіп, Катьо жарыс көшбасшысы болды. Бірақ маңыздысы, Оканя Зоетемелкке екі минуттан астам, ал Фуэнтеге жеті минуттан астам озып кетті. Жетінші кезеңде, алғашқы таулар басталғанда, Оканя шабуыл жасады, және Зоетемелк ғана оның артынан еріп келе алды. Саммитқа бірнеше шақырым жеткенде, Зоетемелк Оканьяны жіберуге мәжбүр болды, ал Оканя жекелеген осымен аяқтады. Оканя жаңа жарыс көшбасшысы болды, Зоетемелкке қарағанда үш минутқа жуық алда болды. Сегізінші кезеңде Оканя мен Фуэнте екеуі де шабуыл жасады. Оканя мен Фуэнте бір-бірін ұнатпады, Фуэнте жұмысты тоқтатқанда Оканя ашуланды, әсіресе Фуэнте Изоард тауының басына дейін тау классификациясының ұпайларын жеңіп алу үшін оны өткізіп кеткенде. Фуэнте дөңгелегі тесілгенде, Оканя оны күтпеді, оны артта қалдырып, финиш сызығында бір минутқа жеңіп алды. Қалғандары шамалы артта қалды: Тевенет пен Мартинес жеті минуттан кейін, ал жарысқа үміткерлер жиырма минуттан кейін келді. Он үшінші кезеңде Пулидор құлап, тікұшақпен эвакуацияланды. Он алтыншы кезеңде велосипедшілер күтілгеннен баяу жылдамдықпен жүріп, кестеден бір сағатқа кешікті. Оларға арналған пойыз кетіп қалғандықтан, автобустарды пайдалануға мәжбүр болды. 17-ші кезеңдегі уақытқа қарсы күресте Фуэнте жалпы есепте екінші орынды Тевенетке жоғалтты. Фуэнте 18-ші тау кезеңінде қайтаруға тырысты, бірақ сәтсіз аяқтады және тіпті уақыт жоғалтты.

Zoetemelk won the opening prologue, one second ahead of Poulidor. In the first part of the next stage, Teirlinck won and took over the lead. Ocaña and Herman Van Springel fell down when a dog crossed the road, but both suffered no serious damage. In the second part of that stage, Van Springel bridged the gap to Catieau, who had escaped. Van Springel did all the work to stay away, while Catieau did not help his team captain's rival. They stayed away until the end of the stage, where Catieau won the sprint, and Van Springel became the new race leader. In the third stage, a group with Guimard and Ocana escaped. Van Springel, Zoetemelk, Fuentes, Thévenet and Poulidor were not in that group, and had to chase them. The group stayed away, Guimard won the sprint and Catieau became the race leader. More important for the final result was that Ocaña won more than two minutes on Zoetemelk, and more than seven minutes on Fuente. In stage seven, when the first mountains were climbed, Ocaña attacked, and only Zoetemelk could follow. A few kilometers from the summit, Zoetemelk had to let Ocaña go, and Ocaña finished solo. Ocaña became the new race leader, almost three minutes ahead of Zoetemelk. In the eighth stage, Ocaña and Fuente both attacked. Ocaña and Fuente did not like each other, and when Fuente stopped working, Ocaña was angry, especially when Fuente passed him just before the top of the Izoard to steal the points for the mountain classification. When Fuente had a flat tire, Ocaña did not wait for him, and left him behind, beating him by one minute at the finish line. All the others were far behind: Thévenet and Martinez followed after seven minutes, the other pre race favourites after twenty minutes. In the thirteenth stage, Poulidor crashed, and was taken away with a helicopter. In the sixteenth stage, the cyclists were slower than expected, and finished one hour after the latest time schedule. The train that they should have taken had already left, and they had to use buses. In the time trial in stage 17, Fuente lost his second place in the general classification to Thévenet. Fuente tried to take it back in the mountain stage 18, but he failed and even lost some time.

Допинг қолдану

1973 жылғы «Тур де Франс» кезінде үш велошабаншы допинг сынағында оң нәтиже көрсетті: 9-шы кезеңнен кейін Барри Хобан, 13-ші кезеңнен кейін Клод Бод және 18-ші кезеңнен кейін Мишель Рокес. Үшеуіне де 1000 швейцариялық франк көлемінде айыппұл салынды, бір айға жарыстан шеттетілді және жалпы есепте он минуттық уақыт қосылды.