Кіріспе

Kraftwerk single

2003 жылғы Тур де Франс – 5 шілдеден 27 шілдеге дейін өткен көп кезеңді велосипед жарысы және Тур де Франстың 90-шы шығарылымы. Жарыстың жалпы жеңімпазы жоқ – американдық велоспортшы Ланс Армстронг бастапқыда жеңіске жеткенімен, 2012 жылдың тамызында АҚШ-тың допингке қарсы агенттігі Армстронгты 1998 жылдан бергі барлық нәтижелерінен шеттету туралы шешім қабылдады, соның ішінде 1999 жылдан 2005 жылға дейінгі жеті Тур де Франс жеңісінен де айырылды; Халықаралық велосипед одағы бұл шешімді растады. Жарыс Парижде басталып, Парижде аяқталды, Франция айналасында жиырма кезеңді сағатымен жүріп өтті, оның ішінде алты маңызды тау кезеңі болды. Жүз жылдық мерейтойға орай, турдың бұл шығарылымы толығымен Францияда өтті және көрші елдерге кірмеді. Жарыстың жүз жылдығына арналған маршрут 1903 жылғы маршруттың бір бөлігін қайта жасады. 1903 жылғы турдың Лион, Марсель, Тулуза, Бордо, Нант және Париж қалаларындағы алты кезеңнің әрқайсысында үздік көрсеткендерге арналған ерекше «Жүз жылдық» сыйлық қоры ұйымдастырылды. Бұл сыйлықты Стюарт О'Грейди жеңіп алды, ал Тор Хушовд екінші орынды иеленді. 2003 жылғы Тур де Франс Испанияның Астурия князінің спорт саласындағы сыйлығымен марапатталды. 198 велоспортшының ішінде фаворит Армстронг болды, ол жарыс тарихында бес рет жеңіске жеткен рекордты жаңартқысы келді. Жарысқа дейін оның басты қарсыластары Ибан Майо, Айтор Гонсалес, Тайлер Гамильтон, Иван Бассо, Гилберто Симони, Ян Улрих және Хосеба Белоки болады деп есептелді, бірақ Армстронгтың жеңіске жету мүмкіндігі зор болды. Ол жарысты жеңіп алғанымен, статистикалық тұрғыдан және Армстронгтың өзінің мойындауынша, бұл оның жеті жылдық үстемдік кезеңіндегі ең әлсіз туры болды.

Жарысқа дейінгі фавориттер

Жарыстан шығарылған белгілі бір велосипедшілердің ішінде Марио Чиполлини мен Марко Пантани болды, олардың командалары іріктеуден өтпеді. Әсіресе, әлем чемпионы атанған Чиполлинидің қатыспауы көпті таңқалдырды. Тур ұйымдастырушылары Чиполлини бұл жарысты ешқашан аяқтамағанын мәлімдеді. Алғашқы кезеңде "Жағалау" командасы қатысуға іріктелді, ал 2003 жылдың қаңтар айында олар Ян Улрихпен келісім жасасты. Кейін қаржылық қиындықтар команданың бастауына бөгет болды, бірақ "Бианки" жаңа демеуші ретінде қосылғаннан кейін, "Бианки" командасына "Жағалау" командасының орнын басуға рұқсат берілді.

Жарыс туралы жалпы түсінік

Тур бұрынғы жылдарға қарағанда одан да қызу бәсекеге толы болды. Тайлер Хамильтон мен Леви Лейпхаймер Турдың басында апатқа ұшырады. Лейпхаймер жарыстан шықты, ал Хамильтон сынған жағалау сүйегімен жүріп, соңында төртінші орын алды. Альп тауларында сол жылдың басында өткен Италия турының (Giro d'Italia) жеңімпаздары Гилберто Симони мен Стефано Гарцелли Ланс Армстронг пен басқа да фавориттерге жете алмады. Өткен жылғы төртінші орын алған Сантьяго Ботеро да осы жағдайға тап болды. Жозеба Белоки бәсекеде қалып, жалпы есепте екінші орынға шықты (Армстронгтан 40 секунд қалып қойды), бірақ Col de Manse-ден Gap қаласына өткелі жатқанда Cote de La Rochette-ден жылдам түсетін кезінде апатқа ұшырады. Апатқа жолдың ыстығынан балқыған шайырдың салдарынан дөңгелектің жолмен жақсы тірелмеуі және тежегіштің істемеуі себеп болды, нәтижесінде дөңгелек дискіден шығып кетті. Белоки оң жамбас сүйегін, шынтағын және білегін сындырып, Турдан кетуге мәжбүр болды. Армстронг құлаған Белокиден қашу үшін жолдың жанындағы далаға бұрылды. Армстронг сары жейдемен жүрді, бірақ Ян Улрих бірінші уақыттық жарыста 1 минут 36 секундқа жеңіске жетті. Ол және Александр Винокуров екеуі де Армстронгтан тым жақын қашықтықта болды.