Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Гүлді өсімдік түрі
Species of flowering plant
Plectranthus verticillatus (syn. Plectranthus nummularius), швед жебесі, швед бегониясы немесе тораңғы plectranthus – ламиацеялар (Labiatae) тұқымдасы, Plectranthus туысына жататын өсімдік. Көптеген атауына қарамастан, ол Hedera туысына жақын емес.
Plectranthus verticillatus (syn. Plectranthus nummularius), Swedish ivy, Swedish begonia or whorled plectranthus is a plant in the family Lamiaceae (Labiatae), genus Plectranthus. Despite its common name, it is not close to the ivy family of the genus Hedera.
Сипаттама
Өсімдіктің иісті, жалтыраған, жасыл, дөңгелек жапырақтары бар, олардың ортасы кейде терең күлгін түсті болады және 10-дан 30 см биіктікке жетеді, ал ұзындығы 60 см-ге дейін созылады. Бұл терең күлгін түс өсімдіктің сабақтарында және жапырақтарының астыңғы жағында да кездеседі. Жапырақтары кеңінен тісті, ет тәрізді және 64-тен 90 мм аралығында дөңгелек келген, астыңғы жағы түкті және қызғылт түсті, қызғылт сессильді бездермен жабылған. Тік гүлшоғырлары ақ, ашық лаванда немесе ашық қызғылт түсті болып келеді және жыл бойында (бірақ көбінесе көктемде және күздің соңында) кездейсоқ өсіп шығады, 2-4 гүлден тұратын шашақтар мен 2-3 мм-лік гүлқалқаншаларды құрайды. Жемістері 1 мм-лік қоңыр, қырлы жаңғақтар. "Швед плюща" деген ат жаңылыстырады: өсімдік тигмотропты емес (яғни өскенде тамырларымен қабырғаларға жабыспайды), Швецияда өспейді және плющ (Hedera) туысына жақын емес. "Швед плюща" деп аталатын түрлі-түсті, күміс жапырақты өсімдіктерді ыдыстарда және аспалы себеттерде өсіреді, олар Квазулу-Наталдың жағалаулық өзен шатқаларынан шыққан Plectranthus oertendahlii түріне жатады.
The plant has aromatic glossy, green, round leaves, which show a deep purple color in the center sometimes and tend to trail, reaching a height of between 10 and 30 cm and extends around 60 cm. This deep purple can also be found on the plant stems and on the underside of leaves. The leaves, which are widely serrated, are fleshy and rounded between 64 and 90 mm, with purple and hairy undersides with reddish sessile glands. The upright racemes appear white, pale violet or pale pink and can sprout sporadically throughout the year (but more typically in spring and late autumn), which form verticillasters of 2 4 flowers and 2–3 mm bracts. The fruits are 1 mm nuts, brown in colour and wrinkled. The name "Swedish ivy" is deceptive: the plant is not thigmotropic (meaning it does not cling to walls with the roots when it grows), is not native to Sweden, and is not closely related to the genus of ivy (Hedera). Some variegated, silvery plants called Swedish Ivy grown in pots and hanging baskets are Plectranthus oertendahlii from coastal river gorges of KwaZulu Natal.
Тарату
Plectranthus verticillatus Африканың оңтүстігіне тән, ол Кейп провинцияларында, Квазулу-Наталда, Эсватиниде, Солтүстік провинцияларда және Мозамбиктің оңтүстігінде таралған. Бұл түр Эль-Сальвадорда, Гондураста, Леeward аралдарында, Венесуэла Антиль аралдарында, Виндвард аралдарында, Венесуэлада, Пуэрто-Рикода, Гавайиде, сондай-ақ Австралиядағы Квинслендтің оңтүстік-шығысында және Жаңа Оңтүстік Уэльстің жағалау аймақтарында табиғи түрде орналасқан.
Plectranthus verticillatus is native to southern Africa where it occurs in the Cape Provinces, KwaZulu Natal, Eswatini, the Northern Provinces and southern Mozambique. It is found naturalized in El Salvador, Honduras, the Leeward Islands, the Venezuela Antilles, the Windward Islands, Venezuela, Puerto Rico, Hawaii as well as south east Queensland and coastal areas of New South Wales in Australia.
Декоративтік өсімдік ретінде пайдалану
Plectranthus verticillatus – тікелей күн сәулесі түспеген жерде жақсы өсетін күшті өсімдік, көбінесе аспалы үй өсімдігі ретінде өсіріледі. Мұзды аудандарда бақшаларда немесе қабырғалардан төмен сарқып өсетін жамылғы ретінде де кездеседі. Ол ылғалды жағдайды ұнатады және жақсы кесіледі. Сабақтарынан оңай тамыр жарата алады, осалдығы төмен; бірақ әлсіз өсімдіктер кенелермен зардап шегуі мүмкін. АҚШ Президентінің Овалдық кабинетінің каминінің үстінен Plectranthus verticillatus өсімдігінің керемет мысалын табуға болады. Ол 1961 жылы Президент Джон Ф. Кеннедиге сыйлық ретінде тапсырылған және содан бері кеңседе түсірілген барлық фотосуреттерде көрінеді. Ынтымақтарға, көмекшілерге және басқа Ақ үй қызметкерлеріне осы танымал өсімдіктің кесілген бөліктері беріледі, олар оны өсіріп, достары мен туыстарына таратады.
Plectranthus verticillatus is a robust plant doing well in indirect sunlight, mostly cultivated as hanging houseplant. In frost free areas, it is also found as groundcover in gardens or sprouting down walls. It likes to stay moist and it also responds well to pruning. It can easily be rooted with cuttings and its vulnerability is low; but a weak plant can be infested with spider mites. A notable specimen of Plectranthus verticillatus can be found above the mantel in the President of the United States' Oval Office. It was a gift to President John F. Kennedy in 1961, and can be seen in photographs taken in the office during every administration since. Interns, aides, and other white house workers are often granted clippings of the famous plant which they grow and further distribute to friends and family.