Кіріспе
Iwaidjan тілі Австралияда сөйленеді. Iwaidja, фонемиялық жазуы Iwaja, шамамен 150 туған тілдес және Австралияның ең солтүстігіндегі қосымша 20-30 екінші тілдеспен Iwaidja халқының австралиялық абориген тілі болып табылады. Тарихи тұрғыдан Кобург түбегінің негізінен пайда болған, қазір Крокер аралында қолданылады. Солтүстік территориядағы балалар оны әлі де үйренуде.
Iwaidja, in phonemic spelling Iwaja, is an Australian aboriginal language of the Iwaidja people with about 150 native, and an extra 20 to 30 L2 speakers in northernmost Australia. Historically having come from the base of the Cobourg Peninsula, it is now spoken on Croker Island. It is still being learnt by children within the Northern Territory.
Әуелі дауыстылар
Иваиджа тілінде үш дауысты дыбыс бар: /a, i, u/. Келесі кестеде Пим мен Ларримор сипаттағандай, осы дауысты дыбыстардың аллофондары көрсетілген. Дауысты аллофон ортасы /i/ [iː] тіл ұшымен жасалатын дыбыстардың алдында кездеседі. [e] сөз басында кездеседі. [i] қалған барлық жағдайларда. /a/ [ai] тіл ұшымен жасалатын дыбыстардың алдында кездеседі. [æ] тіл ұшымен жасалатын дыбыстардан кейін кездеседі, бірақ сөз соңында емес. Бұл ортада [a] дыбысымен еркін ауысады. [au] /w/ дыбысының алдында кездеседі. Бұл ортада [a] дыбысымен еркін ауысады. [a] қалған барлық жағдайларда. /u/ [ui] тіл ұшымен жасалатын дыбыстардың алдында кездеседі. [o] жота дыбысынан кейін кездеседі. Бұл ортада [u] дыбысымен еркін ауысады. [u] қалған барлық жағдайларда.
Семантика
Ивайджа тілдері туыстық атаулар үшін етістіктерді қолдануда әлемдік тілдердің арасында бірегей. Тікелей сөйлесу үшін есімдер қолданылады, ал қалған жағдайларда – транзитивті етістіктер. Ағылшын тілінде де мұндай нәрсе кейбір жағдайларда кездеседі: ол балаға әке болды; ол оны тым көп аналап күтім көрсетеді. Бірақ бұл ағылшын тілінде әлеуметтік қарым-қатынастарды көрсетпейді. Мысалы, «ол балаға әке болды» деген сөз баланың әкесі кім екенін немесе бала оны «әке» деп атайтынын білдірмейді. Ал ивайджа тілінде сөйлейтін адам «Мен оны інім деп айтамын» деп, «ол менің інім» деген мағынаны білдіреді. Бұл етістіктер болғандықтан, оларды уақыт бойынша жіктеуге болады. Жеңгелер мен күйеу балалар жағдайында бұл ағылшын тіліндегі «бұрынғы әйелім» немесе «болашақ күйеуім» дегенге тең келеді. Алайда, қанағатты туыстармен байланыста өткен шақ тек қана адамның қайтыс болғанын, ал болашақ шақ – әлі дүниеге келмегенін білдіреді.
Басқа атаулар
Ибадьджа (Куньиньку экзонимі).