Кіріспе
Чоукинг – қытай тағамдарына маманданған филиппиндық тез тағамдар желісі. 1985 жылы құрылған Чоукинг 2000 жылы Jollibee Foods Corporation компаниясымен сатып алынды. Бұл елдегі ең танымал қытай мейрамханасы деп есептеледі және бір кезде Филиппиннің екінші ірі тез тағамдар желісі болған. Әлем бойынша 600-ден астам орны бар.
Chowking is a Filipino fast food restaurant chain that sells Filipino Chinese cuisine. Founded in 1985, Chowking was acquired by Jollibee Foods Corporation in 2000. It is widely considered the country's most popular Chinese restaurant and was once the second largest Filipino fast food chain. There are over 600 locations worldwide.
Басталуы (1985-1999)
Қытайлық филиппиндік отбасынан шыққан Роберт Куан 1975 жылы MBA дәрежесін алды. Ол Манила қаласындағы Бинондо ауданындағы «Линг Нам» қытай мейрамханасының бас директоры болды, оның бір бөлігі оның отбасына тиесілі еді, және оны сәтті шағын мейрамханалар желісіне дейін кеңейтті. Бірақ «Линг Нам» отбасылық дау-жанжалдарға тап болды. Куан акционерлердің оны лауазымынан алуды жоспарлап отырғанын білді. Досы Генри Сайдың кеңесімен, 1985 жылдың 19 ақпанында «Чоукинг» азық-түлік корпорациясы құрылды. Басты инвесторлар Куан, «Jollibee» негізін қалаушы Тони Тан Кактионг және Уилсон Чу болды. Екі жылдан кейін Куан мен Кактионг Чудың үлесін сатып алды, соның нәтижесінде компанияның 50% олардың меншігіне өтті. Бұл Макати сауда орталығындағы (қазіргі SM Makati) «Ротари Аркаданың» бірінші қабатында болды. 1989 жылы «Chowking» франшизалық жүйені енгізді, бұл оларға шектеулі ресурстармен жаңа нарықтарға енуге мүмкіндік берді. Оның алғашқы франшизасы Булакан провинциясының Мейкауаян қаласында ашылды. АҚШ үкіметінің бір есебі «Chowking» табысқа жететініне сенім білдірді, себебі филиппиндіктер қытай тағамдарын жақсы көреді және олар ұсынатын таза, жақсы жарықтандырылған және жылдам қызметке жаңа қызығушылық танытты. 1992 жылдың соңында 21 «Chowking» орны болды. 1997 жылы «Chowking» Сан-Фернандо (Пампанга) қаласына кеңейген кезде көптеген мейрамханалар өздерінің мәзірлерін өзгертуге мәжбүр болды; мысалы, олар «Chowking» мәзіріне ұқсату үшін «сиопаоларына» қант қоса бастады. 1999 жылдың соңында Куан «Chowking» азық-түлік корпорациясының 50% бақылау үлесін «Jollibee Foods Corporation» төрағасы Кактионгқа 600 000 песоға сатуға келісті. Қараша айында «Chowking» 162 филиалға ие болды, оның ішінде төрт АҚШ-та және үш Дубайда. Соңғы хабарлар «Chowking» 162 филиалға ие екенін, оның ішінде төрт АҚШ-та және үш Дубайда екенін көрсетеді. Кейінгі дереккөздер «Chowking» 155 филиалға ие болғанын, оның үшеуі АҚШ-та және үшеуі Таяу Шығыста болғанын мәлімдеді. 1990 жылдары «Chowking» Филиппин баскетбол лигасының (PBL) «Chowking Fastfood Kings» командасының атау құқығын иеленді. Бұл команда 1998 жылы Лео Австрияға жаттықтырушы ретінде үлкен мүмкіндік берді және Роджер Яп және Крис Калагио сияқты белгілі ойыншыларды қамтыды. «Jollibee» «Chowking» компаниясын сатып алғаннан кейін команда 2000-01 PBL маусымы алдында «Shark Energy Drink» компаниясына сатылды.
Chowking Food Corporation was incorporated on February 19, 1985. The principal investors were Kuan, Jollibee founder Tony Tan Caktiong and Wilson Chu. After two years, Kuan and Caktiong bought Chu's shares, so they both owned 50% of the company. on the ground floor of Rotary Arcade, Makati Commercial Center (now SM Makati). In 1989, Chowking started a franchise system which enabled them to enter new markets with limited resources. Its first franchise opened in the provincial city of Meycauayan, Bulacan. A U. S. government report believed that Chowking was likely to succeed because Filipinos enjoyed Chinese cuisine and had a "newly found concern for the clean, well lit and quick service they provide." At the end of 1992, there were 21 Chowking locations. When Chowking expanded to San Fernando, Pampanga, in 1997, many restaurants had to adjust their menus; for example, they now add sugar to their siopao to resemble Chowking's. In late 1999, Kuan agreed to sell his 50% controlling share of Chowking Food Corporation to Caktiong, chairman of Jollibee Foods Corporation, for ₱600,000. In November, Chowking had 162 branches, including four in the United States and three in Dubai. Efn|Contemporary news reports note that Chowking had 162 branches, including four in the U. S. and three in Dubai. Later sources claim that Chowking had 155, with three in the U. S. and three in the Middle East. In the 1990s, Chowking held the naming rights to Chowking Fastfood Kings, a Philippine Basketball League (PBL) team. The team gave Leo Austria his big break as a coach in 1998, and included notable players such as Roger Yap and Chris Calaguio. After Jollibee acquired Chowking, the team was sold to Shark Energy Drink ahead of the 2000–01 PBL season.
Жоллиби (2000 жылдан қазіргі уақытқа дейін)
Jollibee Chowking Food Corporation компаниясын оның холдинг компаниясы Antares Holdings, Inc. компаниясынан сатып алу 2000 жылдың наурыз айында аяқталды. Jollibee компаниясының вице-президенті Руфино Л. Дела Роза, бірігу Chowking компаниясының жабдықтау, маркетинг және әкімшілік шығындарын азайтатынын және қойма кеңістігін арттыратынын, әсіресе Jollibee компаниясының жанында Chowking компаниясының жаңа филиалдары салынса, атап көрсетті. 2006 жылдан 2008 жылға дейін Chowking модернизация бағдарламасына 270 миллион песо инвестициялады, осы арқылы олардың лапша ғимараты жаңартылып, екі комиссариатының тамақ өндірісі желілерінің автоматтандырылуы күшейтілді. Мунтинлупада орналасқан комиссариаттар сонымен қатар қоймалар мен таратұ орталықтар қызметін атқарады. 2010 жылы Chowking жаңа логотип пен ұранмен қайта брендтелді: "Tikman ang Tagumpay". 2023 жылдың желтоқсанында, Давао қаласындағы Еңбек және жұмыспен қамту департаменті, Chowking қызметкерінің тараған TikTok бейнесінен кейін жергілікті Chowking филиалын тексеруге кірісті. Бейнеде ол күнделікті жоспарын орындау үшін үйден-үйге барып клиенттер іздегенін айтты. Сондай-ақ ол жол ақысын өзі төлеуге мәжбүр болды. Әлеуметтік желі қолданушылары Chowking-ті сынап, мұның жеке жағдай емес екенін мәлімдеді.
In December 2023, the Department of Labor and Employment in Davao City were prompted to inspect a local Chowking after one of their employees posted a viral TikTok. In it, she said that she had go door to door looking for customers to meet her daily quota. She also had to pay her own transportation fares. Social media users criticized Chowking, with some claiming that this was not an isolated case.
Шетелдік экспансия
1996 жылы Chowking өзінің алғашқы шетелдегі орнын Калифорния штатының Сан-Диего қаласында ашты. Үш жыл өткен соң Индонезия нарығына еніп, ел астанасы Джакартада екі дүкен ашты. 2004 жылы Chowking Біріккен Араб Әмірліктеріндегі Дубай қаласында алғашқы екі дүкенін ашты. 2008 жылға қарай Chowking Филиппин, Индонезия, АҚШ және Таяу Шығыста 400-ден астам дүкенге ие болды. Дубайда Chowking-тің өндіріс орталығы он дүкенді қамтамасыз етті. 2011 жылы Jollibee Chowking USA франчайзингтік операцияларына бақылауды алды, кейіннен JFC-ге толық меншік құқығын берді. Олар сондай-ақ JFC Ayco Inc. компаниясына 25% үлесін берді. Tradeline LLC-нің Ахмет Лафир 2003 жылдың сәуір айында БАӘ-де алғашқы Chowking дүкенін ашты. Бұл елдегі дүкендері әлдеқайда кеңірек. Көбінесе эмигрант филиппиндіктерге қызмет көрсетуге баса назар бергендіктен, Chowking UAE көп ұзамай мәзіріне булало және каре-каре сияқты «филиппиндік үй тағамдарын» қосты.
Өнімдер
Човкинг филиппин шабыттанған қытай тағамдарын сатады, бұл әдеттегі фастфудтан өзгешеленеді. Матежовский Човкингтің тұтынушылар McDonald's немесе Jollibee сияқты ірі желілерде таба алмайтын тағамдарды сататынын айтады. Оның әртүрлі мәзірінде күрішпен берілетін тауық және сиыр етінен жасалған тағамдар; мами және "тәтті" сиопао сияқты филиппин тағамдары бар; сондай-ақ Матежовский "Човкингтің ең танымал ұсыныстарының бірі" деп атаған филиппиннің гало-гало десерті де бар.