Кіріспе
Pettkus v Becker [1980] 2 S. C. R. 834 Канада Жоғарғы Сотының отбасылық құқық саласындағы маңызды шешімі болды. Сот профессор Донован Уотерстің идеяларына сүйене отырып, әділетсіз байып кету үшін конструктивті сенімді жаңаша қарастырып, оның жалпы құқық қатынастарындағы тараптардың бөлісуі кезіндегі талаптарын белгіледі. Петткустың конструктивті сенім туралы ұстанымы кейіннен ортақ құқық жүйесінде кеңінен қабылданды.
Өмірбаян
1955 жылы Канадаға көшіп келген Роза Беккер мен Лотар Петкус екеуі танысты. Олар үйленбегенімен, балалары болмағанына қарамастан, бірге тұрып, күйеу-әйелдей өмір сүрді. 1960 жылға дейін Беккер үй жалдамасын және тұрмысқа қажетті шығыстарды сырттан түскен табысынан төледі, ал Петкус өзінің табысын өзінің атына банктік шотқа сақтады. 1961 жылы олар Квебек облысында ферма сатып алды. Ақша Петкустың шотынан төленді және сол кездегі әдет бойынша, меншік құқығы ("title") оның атына рәсімделді. Олар ферма жұмысын бірлесіп атқарды және екеуі де көп еңбек етті. Олар ферманы табысты ара шаруашылығына айналдырды. Бекер де біршама табыс тапты, ол тұрмыстық шығыстарға және ферма үйін жөндеуге жұмсалды. Олардың жинаған ақшалары фермаға немесе Петкустың банктік шотына салынды. 1971 жылы фермадан түскен пайда мен Петкустың банктік шотындағы ақшаға олар Онтариода жер сатып алып, оны қайтадан оның атына тіркеді. 1972 жылы Беккер Петкустан ажырасып кетті. Ол 3000 долларды еденге лақтырып, оған сонымен қатар көлік пен аралары бар қырық ұяны алып кетуін айтты. Оның өтінішімен, ол үш айдан кейін қайтадан онымен бірге тұруға келді. Ол машинамен қайтып келіп, оның шотына 1900 доллар салды және аралары жоқ қырық ұяны қайтарды. Содан кейін, осы қайтарылған мүліктермен, бірлескен жинақтарымен және Квебек жерін сатудан түскен ақшамен олар Петкустың атына тағы бір Онтарио фермасын сатып алды. Енді олардың екі құнды жері болды және 1974 жылы олар сол жерлердің біріне үй салып, көшіп кетті. Олар өркендеген ара шаруашылығынан түскен табысымен күнді көріп өтті. Сол жылдың күзінде ол оны тастап кетіп, машинаны және 2600 доллар ақшаны алып кетті. Сондай-ақ, ол мүліктердің жартысына, ара шаруашылығына және олардың бірлескен еңбектерімен сатып алынған мүліктерге үлесін талап етті. Петкус пен Беккер шамамен жиырма жыл бойы күйеу-әйелдей өмір сүрді. Онтарио заңнамасы бойынша сол кезде, заңды әйел күйеуінің мүлкіне ие болуға құқылы емес еді. Сондықтан, Беккерге қатысты кез келген шешім әділетті сенім туралы доктринаға және заңсыз байып алу қағидаларына негізделуі керек.
Соттың дәлелдеуі
Диксон судьясы конструктивті сенімгерлік табу үшін үш талап қойды. Олар: 1) байыту; 2) оған сәйкес кететін кемсіту; 3) байытудың заңдық негіздерінің болмауы. Осы жағдайда Диксон талаптар орындалғанын анықтады және Беккер активтердің жартысына құқылы екенін шешті. Ол былай деді: "Егер бір адам, ерлі-зайыптыларға тең жағдайдағы қарым-қатынаста, мүлікке ие болудың негізді үмітімен өзін зиянға ұшыратып, ал қарым-қатынастағы екінші адам бірінші адамның берген пайдасын, осы негізді үміт туралы білген немесе білуі тиіс болған жағдайда еркін қабылдаса, онда пайда алған адамға оны өздігінен қалдыруға рұқсат беру әділетсіз болар еді."
"where one person, in a relationship tantamount to spousal, prejudices herself in the reasonable expectation of receiving an interest in property, and the other person in the relationship freely accepts benefits conferred by the first person in circumstances where he knows or ought to have known of that reasonable expectation, it would be unjust to allow the recipient of the benefit to retain it."
Салдары
Бекердің пайдасына үкім шыққаннан кейін Петткус қарыз ақшаны төлеуден жалтарды. Петткус активтері сатылғаннан соң Бекердің адвокаты үлестің басым бөлігін алып, оны мүлде ештеңесіз қалдырды. 1986 жылдың 5 қарашасында Бекер трагикалық жағдайда басына оқ атып, өзіне қол жұмсады. Ол қалдырған хатында заң жүйесі оны осы қадамға итермелегенін жазды. Осыдан кейін бірнеше провинция өздерінің отбасылық құқық саласындағы заңдарын өзгертіп, жалпы құқық негізіндегі қатынастарды отбасылық мүлікті бөлуге қатысты реттеуді енгізді. (Канада Конституциясына сәйкес, ажырасу федералды заңмен, ал мүлік провинциялық заңмен реттеледі. Петткус ісіндегі конструктивті сенім туралы жаңа көзқарас Австралияда да қолданыс тапты. Австралияның Жоғарғы соты Muschinski v Dodds (1985) 160 CLR 583 және Baumgartner v Baumgartner (1987) 164 CLR 137 істерінде осыған ұқсас қағиданы бекітті, бірақ шағымданушы тарап қарым-қатынастың бұзылуына кінәлі болмауы керек екенін ескертті.)