Кіріспе

Норвегияның географиясы кең тау жоталарымен үстемдік етеді, олар аңғарлар мен фьордтармен бөлінген. Елдің жер аумағының 10%-дан азы ғана егіс үшін жарамды, ал қалғаны таулы келеді. Мұздықтар эрозияның негізгі себебі болып табылады, сондықтан норвегиялық таулардың жер бедері платолардан, көлдерден және шыңдардан тұрады. Бұл аймақтарда бай және әртүрлі фауна мен флора кездеседі. Ағаш шегінің биіктігі солтүстікке қарай жылдам төмендейді; солтүстік Финнмаркада ағаш шегі теңіз деңгейіне жетеді. Ағаш шегі жағалауға жақын жерлерде де төмен, ал таулардың шығыс беткейлерінде жоғарырақ орналасқан. Тау жоталары Норвегияның аймақтары арасындағы негізгі шекараларды да құрайды. Олар көбінесе солтүстік-оңтүстік бағытында созылады. Көптеген тау жоталарында тарихи тұстан бері жол және теміржол өткелдері бар; кейбіреулері жаңа, ал көптегені қыс айларында жабылады. Норвегия тау жоталары жаз бен қыс маусымдарында ең тартымды демалыс аймақтарын ұсынады. Норвегия тау туристік қауымдастығы тауларда бірнеше апта бойы үзіліссіз жаяу серуендеуге немесе тау шаңғысымен жүруге мүмкіндік беретін аралықта кабиналар мен жолдарды ұстап тұрады.

Жолдамалар

Норвегия тілінен басқа тілдердегі жолдаушылар аз. Төменде ағылшын тілінде басылған, қазіргі альпинизм және жаяу серуендеу бойынша нұсқаулықтардың тізімі келтірілген. А. Дайер және авторлар тобы "Норвегиядағы серуендер мен қиын өткелдер", Эд Вебстер "Сиқырлы аралдардағы альпинизм (Солтүстік Норвегия)", Тони Ховард "Ромсдалдағы альпинизм, қиын өткелдер және серуендер: Норвегия", Джон Хаукассвин және Том Атле Бордовик "Ауыр су – Рюкен мұзы", Питер Леннон "Скандинавия таулары", Констанс Роос "Норвегияда жаяу серуендеу", Джеймс Бакстер "Скандинавия таулары және Хуррунганедегі 2000 метрден жоғары шыңдар", Бернхард Поллманн "Норвегияның оңтүстігі".