Кіріспе

Phaeophyceae түрінің Fucus serratus - Солтүстік Атлант мұхитында өсетін теңіз балдыры, қалың тісті балдыр, тілімденген балдыр немесе араланған балдыр деп те аталады.

Сипаттама және көшірме

Fucus serratus - күшті балдыр, зәйтүн түсті және Fucus vesiculosus және Fucus spiralis балдырларына ұқсас. Fucus serratus – көпжасушалы өсімдіктердің бірі. Ол дискоидті тамырдан басталып, ұзынға дейін өседі. Жапырақтары жазық, шамамен кең, екіге бөлінетін және қысқа сабағымен қоса ұзынға жетеді. Ол біркелкі емес және дихотомиялық түрде бұтақталады. Жылтыр жапырақтың орталық тігі бар және тісті жиегі арқасында басқа түрлерден оңай ажыратылады. Онда F. vesiculosus балдырында кездесетіндей ауа қапшықтары жоқ, сондай-ақ F. spiralis балдыры сияқты спираль тәрізді бұрылысы да жоқ. Аталық және аналық репродуктивтік органдары әртүрлі өсімдіктерде орналасқан. Жапырақ тінінде криптостоматалар – түссіз түктер шығаратын кішкентай ойыстар бар. Жыныс жасушалары бұтақтардың ұштарына орналасқан репродуктивтік бөлікшелерде қалыптасады. Осы бөлікшелерде оогония және антеридиялар пайда болады, ал мейоз процесінен кейін олар босатылады. Ұрықтандыру одан кейін жүзеге асады және зигота дамып, орнығып, тікелей диплоидты спорофит өсімдігіне өседі. Fucus serratus балдырындағы ұрықтандыру жұмыртқа клеткасының белсенділігімен байланысты.

Тарату

Fucus serratus Еуропаның Атлантика жағалауында, Шпицбергеннен Португалияға дейін, Канар аралдарында және Солтүстік Американың солтүстік-шығыс жағалауында таралған. Соңғы 1000 жыл ішінде адамдар оны Исландия мен Фарер аралдарына әкелді, алғаш рет 1900 жылы фикологиялық зерттеулерде анықталды.

Экология

Fucus serratus суды жақсы өткізбейтін жағалауларда өте жақсы өседі, онда ол бүкіл жағалаудың үштен бір бөлігіне дейін алып жатуы мүмкін. Ол көбінесе төменгі жағалаудың тасты бөліктерін жабады, олар ашыққа немесе тасты шұңқырларға батып, ең ашық жағалаулардан басқа барлық жағалауларда кездеседі. "Жағалау аймағы, әсіресе тасты жағалауларда, Pelvetia, Ascophyllum, Egregia, Fucus және Laminaria сияқты Phaeophyta (қоңыр балдырлар) түрлерімен ерекшеленеді".

Қолданылуы

Fucus serratus Ирландия мен Францияда косметика жасау және талассотерапия үшін қолданылады. Шотландияның батыс аралдарында сұйық тыңайтқыш ретінде қолдану үшін жиналады. Себебі, бұл организмде триацилглицеролдар мен май қышқылдары кездеседі.