Кіріспе

Неміс дирижері (1959 жылы туған)

Кристиан Тилеманн (1 сәуір 1959 жылы туған) – неміс дирижері. Қазіргі таңда Дрезден мемлекеттік оркестрінің бас дирижері және Берлин мемлекеттік операсының (Staatsoper Unter den Linden) бас музыкалық жетекшісі болып тағайындалған.

Өмірбаян және мансап

Батыс Берлинде туған Тилеманн сонда скрипка мен фортепиано оқыды және композиция мен дирижерлік бойынша жеке сабақтар алды. 19 жасында Берлиндегі Deutsche Oper-де репетитор болып, Генрих Холлрайзермен және Герберт фон Караянның ассистенты болып жұмыс істеді. Ол Гелсенкирхендегі Музиктеатр им Ревьер, Карлсруэ, Ганновер, Дюссельдорфтың Deutsche Oper am Rhein-де бірінші капельмейстер ретінде және Нюрнбергте Generalmusikdirektor қызметтерін атқарды. 1991 жылы Берлиндегі Deutsche Oper-ге оралғанда Вагнердің «Лоэнгрин» операсын дирижерледі. Осы кезеңде ол Дэниел Баренбоймға Байройттегі Фестшпильхауста көмектесті. Тилеманн АҚШ-тағы тұңғыш өнерін 1991–1992 жылдары Сан-Францискода Штраустың «Электра» операсының жаңа қойылымымен жасады. Содан кейін Нью-Йорктегі Метрополитен опера театрында жұмыс істеді. 1997 жылы ол Берлиндегі Deutsche Oper театрының бас музыкалық директоры болды. 2000 жылы жарияланған хабарламада Тилеманнның 2001 жылы Deutsche Oper-ден сол кездегі жаңа көркемдік директор Удо Циммерманмен туындаған көркемдік қайшылықтарға байланысты кететіні айтылды. Тилеманн 2004 жылға дейін театрда қалды, содан кейін Deutsche Oper мен Staatsoper Unter den Linden арасындағы Берлин қаласының қаржыландыру мәселелеріне байланысты туындаған келіспеушіліктерге байланысты отставкаға кетті. 2004 жылдың қыркүйегінде Мюнхен филармониясының бас дирижері және музыкалық директоры болды. 2011 жылы оркестр басшылығымен қонақ дирижерлерді және оркестр репертуарын бекіту мәселесіндегі дауға байланысты Мюнхендегі лауазымынан кетті. 2009 жылдың қазан айында Sächsische Staatskapelle Dresden Тилеманнды 2012/13 маусымынан бастап өзінің келесі бас дирижері етіп тағайындағанын жариялады. Дрезденмен жасалған келісімшарты 2019 жылға дейін күшінде болды. 2017 жылдың қарашасында Дрезден штаткапелласы Тилеманның бас дирижер ретіндегі келісімшартын 2024 жылдың 31 шілдесіне дейін ұзарту туралы хабарлады. 2020 жылы Тилеманн Дрездендегі Карл Мария фон Вебер атындағы музыка академиясының құрметті профессоры атанды. 2021 жылдың мамырында Саксонияның мәдениет министрі Барбара Клепш Тилеманнның 2024 жылдың шілде айының соңында Дрезден штаткапелласымен өзінің қазіргі келісімшарты аяқталысымен байланысты қызметін аяқтайтынын мәлімдеді. Тилеманн 2013 жылдан 2022 жылға дейін Зальцбург Пасха фестивалінің көркемдік директоры болды. 2023 жылдың қаңтарында Тилеманн Даниель Баренбоймның ауыруына байланысты Штат операсының «Унтер ден Линден» театрында Рихард Вагнердің «Нибелунгтердің сақинасы» операсының жаңа қойылымында шұғыл түрде дирижерлік етті. 2023 жылдың қыркүйегінде Берлин Сенаты мен Staatsoper Unter den Linden Тилеманнның 2024 жылдың 1 қыркүйегінен бастап өзінің келесі Generalmusikdirektor (GMD) лауазымына тағайындалғанын жариялады. Тилеманн 2000 жылы Вагнердің «Нюрнбергтің шебер әншісі» операсымен дебют жасағаннан бері Байройт фестивалінде және Зальцбург фестивалінде тұрақты дирижер болып табылады. 2008 жылдың қыркүйегінде Рихард Вагнер фестивалі қоры Катарина Вагнер мен Ева Вагнер Паскьелерді Вольфганг Вагнердің орнына Байройт фестивалінің директорлары етіп тағайындағанда Тилеманн музыкалық кеңесші болып тағайындалды. 2015 жылдың маусым айында Байройт фестивалі Тилеманнның музыкалық директоры болып тағайындалғанын ресми түрде жариялады. 2018 жылы «Лоэнгрин» операсын дирижерлік еткеннен кейін Тилеманн Байройт фестивалінде Рихард Вагнердің он канондық операсын дирижерлеген Феликс Мотлдан кейінгі екінші дирижер атанды. Тилеманн 2020 жылы Байройт фестиваліндегі лауазымынан кетті. 2011 жылдың қазан айында Лондонның Корольдік музыка академиясының құрметті мүшесі болды. 2015 жылы Тилеманн Лейпцигтің Рихард Вагнер сыйлығын жеңіп алды. 2016 жылдың қаңтарында Оксфорд университетінде опера зерттеулерінен қонақ профессор ретінде Гуманитас бағдарламасы аясында қызмет атқарды. 2019 жылы ол Вена филармониясымен Жаңа жылдық концертте алғаш рет дирижерлік етті және 2024 жылғы концертті де дирижерледі.

Жарияланымдар

Кристиан Тилеманн, "Вагнермен өмірім". Мюнхен: Бек, 2012,

Кристиан Тилеманн, "Бетховенге саяхатым". Мюнхен: Бек, 2020.