Тын мұхиты ойындары – Океания елдерінің төрт жылда бір рет өткізілетін көп түрлі спорт жарысы. Тарихы, ұйымдастырушысы, мүмкіндігі шектеулі спортшылар туралы ақпарат.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Тынық мұхитының аралдық көптүрлі спорттық іс-шарасы
Pacific archipelagic multi sport event
Тынық мұхиты аймағы елдері арасындағы бұрынғы ойындар.
the former games between countries of the Pacific Rim
Тынық мұхиты ойындары (фр. Jeux du Pacifique) – Океаниядан келген спортшылар арасында төрт жылда бір рет өткізілетін континенттік көптүрлі спорттық іс-шара. Алғашқы ойындар 1963 жылы Фиджидегі Сува қаласында, ал соңғысы 2023 жылы Соломон аралдарындағы Хониара қаласында өтті. 1963 жылдан 2007 жылға дейін ойындар Оңтүстік Тынық мұхиты ойындары деп аталды. Тынық мұхиты ойындары кеңесі (ТМО) ойындарды ұйымдастырады және қабылдаушы қаланың дайындықтарын бақылайды. Мүгедек спортшылар ұлттық құрамаларының толыққанды мүшелері ретінде қатысады. Әр спорт түрінде бірінші орынға алтын медаль, екінші орынға күміс медаль және үшінші орынға қола медаль табыс етіледі. Тынық мұхиты ойындарын жеті ел мен аймақтағы он қала қабылдаған. Төрт ел ойындарды үш рет қабылдады: Фиджи (1963, 1979, 2003), Жаңа Каледония (1966, 1987, 2011), Папуа-Жаңа Гвинея (1969, 1991, 2015) және Самоа (1983, 2007, 2019). 1971 және 1995 жылдары ойындарды қабылдаған Француз Полинезиясы 2027 жылы үшінші рет ойындарды қабылдайтын бесінші ел болады. АҚШ-тың Гуам аймағы 1975 және 1999 жылдары екі рет ойындарды қабылдады. Соломон аралдары 2023 жылы бұл іс-шараны алғаш рет қабылдады. Тынық мұхиты ойындарының барлық кезеңіне тек алты ел қатысты: Фиджи, Француз Полинезиясы (Тахити), Жаңа Каледония, Папуа-Жаңа Гвинея, Тонга және Вануату. Жаңа Каледония он жеті Тынық мұхиты ойындарының он төртеуінде, Папуа-Жаңа Гвинея екеуінде, ал Фиджи біреуінде жеңіске жетті.
The Pacific Games (French: Jeux du Pacifique), is a continental multi sport event held every four years among athletes from Oceania. The inaugural Games took place in 1963 in Suva, Fiji, and most recently in 2023 in Honiara, Solomon Islands. The Games were called the South Pacific Games from 1963 to 2007. The Pacific Games Council (PGC) organises the Games and oversees the host city's preparations. Athletes with a disability are included as full members of their national teams. In each sporting event, gold medals are awarded for first place, silver medals are awarded for second place, and bronze medals are awarded for third place. Ten different cities in seven countries and territories have hosted the Pacific Games. Four countries have hosted the games three times: Fiji (1963, 1979, 2003), New Caledonia (1966, 1987, 2011), Papua New Guinea (1969, 1991, 2015) and Samoa (1983, 2007, 2019). French Polynesia, who hosted in 1971 and 1995, will become the fifth country to host the Games for the third time in 2027. The United States territory of Guam have hosted the Games twice in 1975 and 1999. The Solomon Islands hosted the event for the first time in 2023. Only six countries have attended every edition of the Pacific Games: Fiji, French Polynesia (Tahiti), New Caledonia, Papua New Guinea, Tonga, and Vanuatu. New Caledonia have dominated fourteen out of the seventeen Pacific Games, Papua New Guinea with two, and Fiji with one.
Тұжырымдама
Оңтүстік Тынық мұхит ойындарын өткізу идеясы 1959 жылы Рабаулда өткен Оңтүстік Тынық мұхит комиссиясының мәжілісінде Фиджи елдерінің өкілдерінің бірі болған доктор А. Х. Саху Ханнан бастау алды. Бұл идея қабылданды және 1961 жылдың наурыз айында Нумеада өткен тоғыз аумақтың мәжілісіне әкелді, онда Фиджиге алғашқы ойындарды қабылдау құрметі берілді. Дегенмен, аймақтағы басқа да ірі мемлекеттер немесе секулярлы мемлекеттермен байланысы бар елдер (мысалы, Кук аралдары (Жаңа Зеландия), Америка Самоасы (АҚШ) және Француз Полинезиясы (Франция)) осы мәселеде көбінесе жайлы көзқарасқа ие. Ойындар тарихына әртүрлі жаһандық және аймақтық оқиғалар да әсер етті. 1995 жылы, Таитидің Папеете қаласы ойындарды қабылдаған жылы, көптеген елдер Францияның Тынық мұхитындағы ядролық сынақтарына қарсы наразылық ретінде бойкотқа қатысуға шешім қабылдады. Бірақ, 1999 жылы Гуамда өткен келесі ойындарда аймақтық қатысу дерлік толыққанды болды. Тынық мұхит ойындары кеңесінің жарғысына сәйкес, бірінші мақсаты – «жарыс арқылы нәсіл, дін немесе саясатқа қарамастан, Тынық мұхиты елдерінің халқы арасында туыстық достық пен бауырластық байланыстарын құру». Ойындар Оңтүстік Тынық мұхиты елдері мен халықтары арасында спортты дамыту және насихаттау үшін ұйымдастырылды. 2007 жылғы Тынық мұхит ойындары Самоаға 92 миллион АҚШ долларының қарызын қалдырды деп күтілді, бұл көбінесе көпірлер мен жолдар сияқты ірі инфрақұрылымдық жобаларға жұмсалған шығындардың нәтижесінде болды. Борыштық жағдайларға қарамастан, бес ел (Папуа-Жаңа Гвинея, Вануату, Соломон аралдары, Тонга және Америка Самоасы) 2015 жылғы Тынық мұхит ойындарын қабылдауға үміткер болды. Ақтық шешім бойынша ойындар Порт-Морсбиге, Папуа-Жаңа Гвинеяға берілді және 2011 жылғы Тынық мұхит ойындарынан кейін Ноумеяда, Жаңа Каледонияда өткізілді. Дегенмен, шығындардың өсуі (шамамен 1 миллиард доллардан асып түседі) және ойындарды ұйымдастырудың логистикалық қиындықтары елдердің осы іс-шараны қабылдау мүмкіндігіне қауіп төндіруде.
The idea of holding the South Pacific Games originated with Dr A. H. Sahu Khan who was one of Fiji's representatives at a meeting of the South Pacific Commission held at Rabaul during 1959. The idea was adopted and led to a meeting of nine Territories, held in Nouméa during March 1961, which awarded Fiji the honour of hosting the very first Games. However other larger nations within the region or those loosely associated with more secular states (e. g. Cook Islands (New Zealand), American Samoa (United States), and French Polynesia (France)) are more moderate in this regard. Other global and regional events have also influenced and shaped the Games' history. In 1995, the year Papeete, Tahiti hosted the Games, many countries took the decision to boycott as a direct protest at French nuclear testing in the Pacific. The Games, however, returned to near full regional participation in the following event in 1999, held on Guam. The first objective of the Pacific Games Council, according to its Charter, is "To create bonds of kindred friendship and brotherhood amongst people of the countries of the Pacific region through sporting exchange without any distinctions as to race, religion or politics." The Games were initiated to promote and develop sport amongst the nations and peoples of the South Pacific. the 2007 Pacific Games were expected to leave Samoa US$92million in debt, predominantly as a result of expenditure on large scale infrastructure projects such as bridges and roads. Potential debt positions notwithstanding, five nations (Papua New Guinea, Vanuatu, Solomon Islands, Tonga and American Samoa) bid for the 2015 Pacific Games. The Games were ultimately awarded to Port Moresby, Papua New Guinea and follow the 2011 Pacific Games held in Nouméa, New Caledonia. However the rising cost (purportedly in excess of $1 billion) and the logistical burden of putting on the games continue to threaten countries' abilities to host the event.
Тынық мұхит ойындары кеңесі
Ойынды басқарушы орган – Тынық мұхит ойындары кеңесі. Әр ойынның соңында келесі ойындарды қабылдаушы елге Ойындар кеңесінің туы табыс етіледі. Тынық мұхит және Океаниядағы Тынық мұхит аралдары елдерінің кеңеюі мен экономикалық өсуіне байланысты, Оңтүстік Тынық мұхит ойындары кеңесі осы аймақтағы өзгерістерді және қоғамымыздағы спорттың өзгешеленуін ескере отырып, жарғысын жаңарту және қайта қарау қажет деп шешті. Сөйтіп, кеңес 2007 жылы жаңа жарғыны қабылдады. Қазіргі уақытта кеңестің президенті – Фиджи елдігіндегі Видхья Лакхан.
The games governing body is the Pacific Games Council. The Games council flag is presented to the host nation of the next games at the end of every games. With expansion and economic growth in the Pacific and Oceania countries of the Pacific Islands, the South Pacific Games Council decided to modernise and revise its charter in light of these changes in the region and the changing place of Sport in our society, thus the council adapted a new charter in 2007. The current President of the Council is Vidhya Lakhan from Fiji.
Қатысушы қауымдастықтар
Кеңес құрамына Тынық мұхит қауымдастығының мүшелері болып табылатын елдер мен аумақтардағы халықаралық деңгейде танылған ұлттық мультиспорттық ұйымдар кіреді. Қазіргі таңдағы мүшелер саны – 22, оның 15-і Халықаралық Олимпиада комитетінің (ХОК) құрамына кіреді. Австралия және Жаңа Зеландия шақыру арқылы жарысқа қатысуды жалғастыруда. 2018 жылы Кеңес Океания аймағындағы басқа аумақтар үшін «қосымша мүшелік» санатын енгізді. Мүшелікке үміткерлердің қатарында Пасха аралы, Батыс Жаңа Гвинея, Гавайи және Рождество аралы бар. Ұлттық ұйымның веб-сайты: Америкалық Самоа Ұлттық Олимпиада комитеті (ASNOC) asnoc.org/ Кук аралдарының спорт және ұлттық олимпиада комитеті (CISNOC) oceaniasport.com/cook Микронезия Федеративтік Штаттарының Ұлттық Олимпиада комитеті (FSMNOC) oceaniasport.com/fsm Фиджи спорт және ұлттық олимпиада комитеті (FASANOC) fijiolympiccommittee.com Гуам Ұлттық Олимпиада комитеті (GNOC) oceaniasport.com/guam Кирибати Ұлттық Олимпиада комитеті (KNOC) oceaniasport.com/kiribati Маршалл аралдарының Ұлттық Олимпиада комитеті (MINOC) oceaniasport.com/marshalls Науру Олимпиада комитеті oceaniasport.com/nauru Жаңа Каледонияның аумақтық олимпиадалық және спорт комитеті (CTOS) www.ctos.nc Ниуэ аралының спорт және Ұлттық ойындар қауымдастығы (NISCGA) oceaniasport.com/niue Норфолк аралының әуесқой спорт және Ұлттық ойындар қауымдастығы sportingpulse.com/assoc page.cgi?assoc=3852 Солтүстік Мариан аралдарының әуесқой спорт қауымдастығы sportingpulse.com/assoc page.cgi?assoc=3859 Палау Ұлттық Олимпиада комитеті (PNOC) oceaniasport.com/palau Папуа – Жаңа Гвинея Олимпиада комитеті oceaniasport.com/png Самоа спорт және ұлттық олимпиада комитеті (SASNOC) oceaniasport.com/samoa Соломон аралдарының Ұлттық Олимпиада комитеті (NOCSI) oceaniasport.com/solomon Француз Полинезиясының Олимпиада комитеті (COPF) www.copftahiti.com Токелау спорт федерациясы sportingpulse.com/assoc page.cgi?assoc=3861 Тонга спорт қауымдастығы және Ұлттық Олимпиада комитеті (TASANOC) oceaniasport.com/tonga Тувалу спорт және ұлттық олимпиада комитеті (TASNOC) oceaniasport.com/tuvalu Вануату спорт және ұлттық олимпиада комитеті (VASANOC) oceaniasport.com/vanuatu Уоллис және Футуна аралдарының аумақтық олимпиадалық және спорт комитеті (CTOSWF) wallisetfutuna.franceolympique.com
Membership of the Council includes internationally recognised National Multisport Organisations within countries and territories who are members of the Pacific Community. There are currently 22 members, 15 of which are members of the International Olympic Committee (IOC). Australia and New Zealand have since continued to compete on an invitational basis. In 2018, the Council created an "associate membership" category for other territories in Oceania. Potential candidates for membership include Easter Island, Western New Guinea, Hawaii and Christmas Island. Nation Organisation Website American Samoa National Olympic Committee (ASNOC) asnoc. org/ Cook Islands Sports and National Olympic Committee (CISNOC) oceaniasport. com/cookis Federated States of Micronesia National Olympic Committee (FSMNOC) oceaniasport. com/fsm Fiji Association of Sports and National Olympic Committee (FASANOC) fijiolympiccommittee. com Guam National Olympic Committee (GNOC) oceaniasport. com/guam Kiribati National Olympic Committee (KNOC) oceaniasport. com/kiribati Marshall Islands National Olympic Committee (MINOC) oceaniasport. com/marshalls Nauru Olympic Committee oceaniasport. com/nauru New Caledonia Comité territorial olympique et sportif de Nouvelle Calédonie (CTOS) www. ctos. nc Niue Island Sports and Commonwealth Games Association (NISCGA) oceaniasport. com/niue [[Norfolk Island Amateur Sports and Commonwealth Games Association sportingpulse. com/assoc page. cgi?assoc=3852 Northern Marianas Amateur Sports Association sportingpulse. com/assoc page. cgi?assoc=3859 Palau National Olympic Committee (PNOC) oceaniasport. com/palau [[Papua New Guinea Olympic Committee oceaniasport. com/png Samoa Association of Sports and National Olympic Committee (SASNOC) oceaniasport. com/samoa Solomon Islands National Olympic Committee (NOCSI) oceaniasport. com/solomon Comité olympique de Polynésie française (COPF) www. copftahiti. com Tokelau Sports Federation sportingpulse. com/assoc page. cgi?assoc=3861 Tonga Sports Association and National Olympic Committee (TASANOC) oceaniasport. com/tonga Tuvalu Association of Sports and National Olympic Committee (TASNOC) oceaniasport. com/tuvalu Vanuatu Association of Sports and National Olympic Committee (VASANOC) oceaniasport. com/vanuatuWallis and Futuna Comité territorial olympique et sportif des îles Wallis et Futuna (CTOSWF) wallisetfutuna. franceolympique. com
Басылымдар
+Тынық мұхит ойындарының жылдық басылымының шолуы Қонақ қала Қонақ қауымдастығы Ашылуы Спорт түрлері Командалар Басталу күні Аяқталу күні Қатысушылар Басты қауымдастық Сілтеме 1963 Сува Фиджи Сэр Кеннет Мэддокс 10 58 13 29 тамыз 8 қыркүйек 646 Фиджи 1966 Ноумея Жаңа Каледония Белгісіз 12 86 14 8 желтоқсан 18 желтоқсан 1200 Жаңа Каледония 1969 Порт-Морсби Папуа Жаңа Гвинея Принц Эдвард 15 95 12 13 тамыз 23 тамыз 1150 Жаңа Каледония 1971 Папете Таити Пьер Месмер 17 117 14 25 тамыз 5 қыркүйек 2000 Жаңа Каледония 1975 Тумон Рикардо Бордалло 16 119 13 1 тамыз 10 тамыз 1205 Жаңа Каледония 1979 Сува Белгісіз 18 129 19 28 тамыз 8 қыркүйек 2672 Жаңа Каледония 1983 Апия Батыс Самоа Малиетоа Танумафили II 15 97 13 5 қыркүйек 16 қыркүйек 2500 Жаңа Каледония 1987 Ноумея Жаңа Каледония Белгісіз 18 159 12 8 желтоқсан 20 желтоқсан 1650 Жаңа Каледония 1991 Порт-Морсби Принц Эндрю 17 164 16 7 қыркүйек 21 қыркүйек 2000 Жаңа Каледония 1995 Пираэ Таити Белгісіз 25 253 12 25 тамыз 5 қыркүйек 2000 Жаңа Каледония 1999 Санта-Рита Белгісіз 22 233 21 29 мамыр 12 маусым 3000+ Жаңа Каледония 2003 Сува Жозефа Илоило 32 309 22 28 маусым 12 шілде 5000 Жаңа Каледония 2007 Апия Туфуга Эфи 33 305 22 25 тамыз 8 қыркүйек 5000 Жаңа Каледония 2011 Ноумея Николя Саркози 27 305 22 27 тамыз 10 қыркүйек 4300 Жаңа Каледония 2015 Порт-Морсби Принц Эндрю 28 300 24 4 шілде 18 шілде 3700 Жаңа Каледония 2019 Апия Ва’алетоа Суалауви II 26 322 24 7 шілде 20 шілде 3500 Жаңа Каледония 2023 Хониара Манассе Согаваре 24 342 24 19 қараша 2 желтоқсан 5000 Жаңа Каледония 2027 Пираэ Белгіленбеді 24 Белгіленбеді 24 24 шілде 8 тамыз Белгіленбеді 2031 Белгіленбеді 24 Белгіленбеді 24 ''Белгіленбеді
+Overview of the Pacific Games Year Edition Host city Host Association Opened by Sports Events Teams Start date End date Competitors Top Association Ref 1963 Suva Fiji Sir Kenneth Maddocks 10 58 13 29 Aug. 8 Sep. 646 Fiji 1966 Nouméa New Caledonia Unknown 12 86 14 8 Dec. 18 Dec. 1200 New Caledonia 1969 Port Moresby Papua New Guinea Prince Edward 15 95 12 13 Aug. 23 Aug. 1150 New Caledonia 1971 Papeete Tahiti Pierre Messmer 17 117 14 25 Aug. 5 Sep. 2000 New Caledonia 1975 Tumon Ricardo Bordallo 16 119 13 1 Aug. 10 Aug. 1205 New Caledonia 1979 Suva Unknown 18 129 19 28 Aug. 8 Sep. 2672 New Caledonia 1983 Apia Western Samoa Malietoa Tanumafili II 15 97 13 5 Sep. 16 Sep. 2500 New Caledonia 1987 Nouméa New Caledonia Unknown 18 159 12 8 Dec. 20 Dec. 1650 New Caledonia 1991 Port Moresby Prince Andrew 17 164 16 7 Sep. 21 Sep. 2000 1995 Pirae Tahiti Unknown 25 253 12 25 Aug. 5 Sep. 2000 New Caledonia 1999 Santa Rita Unknown 22 233 21 29 May 12 Jun. 3000+ New Caledonia 2003 Suva Josefa Iloilo 32 309 22 28 Jun. 12 Jul. 5000 New Caledonia 2007 Apia Tufuga Efi 33 305 22 25 Aug. 8 Sep. 5000 New Caledonia 2011 Nouméa Nicolas Sarkozy 27 305 22 27 Aug. 10 Sep. 4300 2015 Port Moresby Prince Andrew 28 300 24 4 Jul. 18 Jul. 3700 2019 Apia Va'aletoa Sualauvi II 26 322 24 7 Jul. 20 Jul. 3500 2023 Honiara Manasseh Sogavare 24 342 24 19 Nov. 2 Dec. 5000 2027 Pirae TBA 24 TBD 24 24 Jul. 8 Aug. TBD 2031 TBA 24 TBD 24 ''TBD
Спорт
2017 жылдың желтоқсанына қарай Тынық мұхиты ойындары кеңесі 37 спорт түрін бекіткен. Тынық мұхиты ойындары хартасына сәйкес, 2023 жылғы ойындардан бастап және одан кейін әр ойында ең көп дегенде 24 спорт түрі өткізілуге тиіс.
There are 37 sports approved by the Pacific Games Council, as at December 2017. In accordance with the Pacific Games Charter, a maximum 24 sports shall be contested at every games starting from the 2023 games and onwards.
Бүкіл дәуірдің медальдар кестесі
Ресми түрде, Олимпиаданың соңғы медальдар есебі ешқандай жеңімпазды анықтамайды, бәсекелестік пен таза ойынға басымдық береді.
Officially, the final medal tally of the Games does not recognize a winner, regarding competition and fair play more highly.