Кіріспе
Спартан генералы (б.з.д. 371 жылы қайтыс болған)
Сфодриас (Σφοδρίας) (б.з.д. 371 жылы қайтыс болған) Грециядағы Спарта гегемониясы кезіндегі спартан генералы болды. Б.з.д. 378 жылы Теспайдың губернаторы ретінде, Спартадан ешқандай бұйрықсыз Афинаға қарсы сәтсіз шабуыл жасады. Ол осы әрекеті үшін сотталды, бірақ Клеомброт I және Агесилай II есімді екі спартан патшасының қолдауымен күтпеген жерден ақталды. Бұл ақтау Афинаны қатты ашуландырды, нәтижесінде Спартаға қарсы Тебамен одақ құрды. Сфодриас кейіннен б.з.д. 371 жылы Тебамен болған Левктра шайқасында қаза тапты.
Sphodrias (Σφοδρίας) (d. 371 BC) was a Spartan general during the Spartan Hegemony over Greece. As governor of Thespiai in 378 BC, he made an unsuccessful attack against Athens without any order from Sparta. He was put on trial for this act, but unexpectedly acquitted, thanks to the support of the two Spartan kings, Cleombrotus I and Agesilaus II. This acquittal greatly upset Athens which rapidly concluded an alliance with Thebes against Sparta as a result. Sphodrias later died at the battle of Leuctra against Thebes in 371 BC.
Өмір
Сфодриас – Агид патшасы Клеомброт I-нің (380–371 жылдары билеген) жанындағы спартандық офицер, ол ықпалын пайдаланып, Грекияның орталық бөлігіндегі Беотиядағы Теспай қаласына гармост (әскери губернатор) тағайындады. 378 жылдың наурыз айының бір түнінде Сфодриас күтпеген түнгі шабуыл жасап, Афина порты – Пирейді бақылауға алуға тырысты, ал дәл сол кезде спарталық делегация Афинада келіссөздер жүргізіп жатқан еді. Сфодриас Клеомброт пен оның достарының қолдауына сене алатын, бірақ шешуші қолдау 20 жылдан астам патшалық құрған Агесиладан келді. Ол, Герузияның ең үлкен мүшесі болуы мүмкін (геронттар сайлану үшін 60 жастан асқан болуы керек), сондай-ақ ең ықпалдысы да болды. Екі патшаның келісімімен, олар мен олардың жақтастары Герузиядағы кез келген үшінші топтан басымдық алатын еді. Ежелгі екі дерек Агесиланың осы әрекеттеріне қатысты себептерді айтады. Плутархтың сөзіне қарағанда, Сфодриастың ұлы Клеонимос Агесиластың ұлы Архидаммен (кейіннен 360–338 жылдары патша болған) жақын қарым-қатынаста болған, ол әкесін Сфодриасты кешіруге көндірген. Бірақ бұл, басымдықпен Агесиласқа қарсы айтылған жала болуы мүмкін, және басты себеп емес. Г. Э. М. де Стэ. Круаның пікірінше, олигантропия – спарталық азаматтардың санының азаюы – алаңдатарлық деңгейге жеткен, және Агесилас осы мәселеге үлес қосудан бас тартты.
Ежелгі дереккөздер
Плутарх, Параллель өмірлер (Агезилай). Ксенофонт, Эллин тарихы.
Қазіргі заманғы дереккөздер
Пол Картледж, Агесилаос және Спарта дағдарысы, Балтимор, Джонс Хопкинс университетінің баспасы, 1987. Г. Э. М. де Стэ. Круа, Пелопоннес соғысының бастауы, Лондон, Дакуорт, 1972.