Аркалохори: Миной тарихы мен қазіргі заманғы өмірі

Кіріспе

Аркалохори (Αρκαλοχώρι) – Грекияның Крит аралындағы Ираклион аймақтық бірлігіндегі қала және бұрынғы муниципалитет. 2011 жылғы жергілікті басқару реформасынан бері Миноа Педиада муниципалитетінің құрамына кіреді, оның муниципалдық бөлімшесі болып табылады. Муниципалдық бөлімшенің ауданы бар. Қала Криттің орталық бөлігінде, Ласити платосының батысында, Миноа Педиада жазығының батыс жиегінде орналасқан. Онда миной дәуіріне қатысты қасиетті үңгірдің археологиялық ескерткіші бар. Бұл қасиетті үңгір үшінші мыңжылдықтан шамамен б.з.д. 1450 жылға дейін пайдаланылған, содан кейін табиғи төбесі құлап, ондағы құрбандық заттарының бір бөлігін сақтап қалған.

Қала туралы мәліметтер

Партираға жақын орналасқан қала, Ираклионнан оңтүстікке қарай 32 шақырым қашықтықта жатыр. 2021 жылғы халық санауы бойынша, муниципалдық бірліктің халқы 8 547 адамды құрады. Аркалохори, Галатас шағын ауылында жақында ғана табылған Миной сарайынан оңтүстікке қарай 3 шақырым жерде орналасқан. Г. Ретемиотакис Аркалохори үңгірінен табылған құрбандық заттарын Галатас сарайымен байланыстырған. Қала әр жылғы қазан айында Крит жартылай марафонына төңкеріліс жасайды. Қала орталығында Наполеон Сукатзидистің ескерткіші орнатылған. Сукатзидис – грек коммунистік қарсылық күресшісі, оның отбасы 1923 жылғы халық алмасудан кейін Аркалохориге қоныстанған. 2021 жылдың қыркүйек айында қала Рихтер шкаласы бойынша 5.8 балдық жер сілкінісінен ауыр зардап шекті.

Археология және Аркалохори үңгірі

Аркалохори үңгірі алғаш рет 1912 жылы ғалымдардың назарына түскен, онда шаруалар үңгірден 20 килограмм қола дәуірі қаруларын жинап, оларды Кандия (Ираклион) портындағы металл тескілеуге сатқан. Үш бөліктен тұратын орталық үңгірдің алғашқы зерттеушісі, ефор Иосиф Хацидакис, қоладан жасалған көптеген құрбандық қаруларын және күміс лабрис (қос балта) тапты. 1934 жылға дейін алтын туралы Министрлікке хабарланбаған, сонда бір бала қоян қазып шығарған алтын лабристі тапты; ауыл тұрғындары оны іздеу үшін жиналды. Профессор Спиридон Маринатос дереу қазба жұмыстарын басқарып, үңгірдің табиғи төбесінің құлауынан қалған қиындылармен жабылған бүйір бөлмелерін тапты. Онда бұрын айналдырылмаған жүздеген қола балталар, жиырма бес алтын және жеті күміс балталар, Еуропадағы ең ұзын (1,055 м) қоладан жасалған қылыштар қоры, қанжарлар және алтыннан құйылған қару-жарақтардың үлгілері, мыс қорытпасынан құйылған «бұршақ» түріндегі қорытпалар, кішкентай құрбандық алаты және керамика сынықтары табылды, олар б.з.д. үшінші мыңжылдықтың соңынан бастап Миной дәуірінің соңғы кезеңіне (шамамен 1500-1425 ж.б.д.) дейінгі мерзімді анықтауға мүмкіндік берді. Нақты қарулар мен олардың құрбандық үлгілерінің соғысқа дайындық құралдары, басқа Миной үңгірлерінде табылған бейбіт бұйымдарға қатысты зор контраст құрайды. Үңгір құлағаннан кейін де естен шығарылмады, оның аузына құрбандықтар әкеліп қою дәстүрі жалғасты. Бұл төбе қасиетті болып сақталды, бірақ қазір ол пайғамбар Илиямен байланысты. Аркалохори үңгірінде қола және алтын қос балталардың арасында екінші мыңжылдыққа жататын қола балта Маринатос және Эдит Экклз тарапынан 1934-1935 жылдары қазылып алынды. Балтадағы белгілердің Түбіртек А жазуы болуы мүмкін деген болжам бар, бірақ профессор Гланвилл Прайс Луи Годартпен келісіп, «балтадағы таңбалар – басқа ұқсас балталардағы түпнұсқа Түбіртек А жазуларын түсінбей, сауатсыз адам салған «жалған жазулар» ғана» деген пікірді білдірді. Психро үңгірінде де лабрис құрбандықтары табылған.

The Arkalochori cave first came to scholarly attention in 1912, when peasants collected 20 kilos of Bronze Age weapons from the cave (known locally as "the treasure hole") and sold them for scrap metal in the port town of Candia (Iraklion). The ephor Iosif Hatzidakis, the first explorer of the central cave chamber of three, discovered masses of bronze votive weapons and a silver labrys (double axe). No gold was reported to the Ministry until 1934, when a child found a gold labrys that had been unearthed by a rabbit; the village turned out to rifle the site. Prof. Spyridon Marinatos immediately took charge of the site and discovered the side chambers, which had been blocked with debris from the collapse of the cave's natural roof. There were found, undisturbed, hundreds of bronze axes—twenty five gold ones and seven silver ones—a hoard of bronze long swords, the longest (to 1.055 m) discovered in Europe, and daggers and gold simulacra of weapons, cast "bun" ingots of copper alloy, a small altar, and pottery sherds that enabled the deposits to be given a date range of continuous occupation from the late third millennium BCE to Late Minoan II (ca. 1500 to 1425 BCE). The warlike implements, both actual weapons and their votive simulacra, are in strong contrast to the entirely peaceable finds at other Minoan cave sites. The cave was not forgotten after the collapse, and votive offerings continued to be deposited at its mouth. The hill has remained sacred, though now associated with the prophet Elias. At the Arkalochori cave, among the bronze and gold double axes, the second millennium bronze Arkalochori Axe was excavated by Marinatos and Edith Eccles from 1934 to 1935. It has been suggested that markings on the axe might be Linear A, but Professor Glanville Price agrees with Louis Godart that "the characters on the axe are no more than a 'pseudo inscription' engraved by an illiterate in uncomprehending imitation of authentic Linear A characters on other similar axes." The Psychro cave also contained labrys votive offerings.