Кіріспе

Инклюзивті демалыс, сондай-ақ бейімделген немесе қолжетімді демалыс деп аталады, бұл мүмкіндігі шектеулі адамдарға демалыс шараларына қатысу мүмкіндігін беретін ұғым. Іс-әрекеттерді өзгерту және көмекші технологияларды пайдалану арқылы, спортшылар немесе спорт пен басқа демалыс іс-шараларына қатысушылар мүгедектігі жоқ құрбыларымен бірге ойнай алады. Мысалы, Американың скауттар ұйымының бүкіл АҚШ бойынша 100 мыңға жуық денелік немесе ақыл-ой мүгедектігі бар мүшелері бар.

Қызметтің өзгеруі

Белсенділікті өзгерту – ойынға немесе іс-шараға енгізілген өзгерістер, олардың арқасында барлық ойыншылардың жақсы ойнау мүмкіндігі теңеседі немесе артады. Мысалы, мүгедектер коляскасындағы баскетбол ойынында ойыншылар коляскаларды пайдаланады. Ойыншылардың жүруге қабілетсіздігі олардың қаншалықты жақсы ойнайтынына кедерес келтірмейді.

Қосалқы құрылғылар

Көмекші құралдар – бұл аралас қабілеттер жарысында мүмкіндіктерді теңестіру үшін немесе олардың көмегі болмаса қатыса алмайтын адамға мүмкіндік беру үшін қолданылатын кез келген машиналар немесе жабдықтар. Көмекші құралдардың жақсы мысалдары – жүзушілерді бассейнге түсіретін бассейн лифттері және дөңгелек креслодағы адамдарға доп ойнаған кезде тұруға мүмкіндік беретін тік аяқ құрылғылары. АҚШ-тағы көптеген муниципалитеттер мүгедектерге қатысты заңның (ADA) талаптарын орындау үшін, әсіресе оның қоғамдық қызметтерге қатысты бөлімін орындау үшін бейімделуші демалысты пайдаланады. ADA заңына сәйкес, үкіметтер мүгедектерге спорт және демалыс бағдарламаларына қатысуға мүмкіндік беру үшін оларға қолайлы жағдай жасауға міндетті. 1. Электрлік дөңгелек креслода ойналатын "қуатты хоккей" көрсетілген, сондай-ақ төмен желілер де бар. 2. Көрсетілгені – пайдаланушымен безендірілген стимпанк стиліндегі дөңгелек кресло, ол Comic Con комикс жанкүйерлерінің конгресінде. 3. Арнайы жасалған кең дөңгелектері бар дөңгелек креслолармен құмды жағажайлар мен қар басқан саябақтарға кіруге болады. Кейбір мекемелер оларды пайдаланушыларға жалға береді, мысалы, Нидерландыдағы мысал. 4. Кейбір іс-шараларға аз түзетулер қажет. Мұнда дөңгелек креслодағы адамдар ұшқыштар ретінде планермен ұшады, Портмоак әуежайы, Шотландия, Ұлыбритания.

Бағдарламалар мен үлгілер

Кейбір ұйымдардың бір іс-әрекетте көптеген қатысушыларға арналған үлкен бағдарламаларды құруға мүмкіндігі бар. Инклюзивті демалыс құру жоспарына инклюзивті тәжірибе бойынша қызметкерлерді оқыту, барлыққа қолжетімді жабдықтарды сатып алу немесе жасау, жетістіктерді бақылау және қажеттілік туғанда қосымша қолжетімділік қажеттіліктерін шешу кіруі мүмкін. Инклюзивтілік тұжырымдары мен үлгілерінің алуан түрлілігі бар, олар инклюзивті демалыс бағдарламасының мазмұнына немесе инклюзивтілік процестеріне назар аударуы мүмкін. Олардың ішінде Цинциннати үлгісі, қолдаушы демалыс инклюзивтігі (SRI) үлгісі, «Біз бірге ойнаймыз» (TWP) қызмет көрсету үлгісі және CITI үлгісі бар. Қызметкерлерді оқыту – инклюзивті демалыс бағдарламасының сәттілігін қамтамасыз етудегі маңызды қадам. Қызметкерлердің хабардар болмауы демалысқа қатысушыларға кері әсер ете алады; мысалы, көру қабілеті нашар адаммен қатты және баяу сөйлеу керек деп дұрыс емес тұжырым жасау, қатысушының іс-әрекеттен бас тартуына әкелуі мүмкін. Оқу ұсыныстарына мүгедектермен жұмыс істеу арқылы «жеке байланыс және өзара әрекеттесу» арқылы теріс көзқарастар мен мінез-құлықты түзету кіруі мүмкін. Қызметкерлер демалысқа қатысушылардың «өздігінен шешім қабылдауын» қолдауға шақырылады, бұл «адамның білім алу және өзінің қабілетін сезінуін арттырады».

Терапиялық демалыс

Емдеу рекреациясы науқасқа созылмалы, қабілетін шектеуші жағдайға бейімделуге көмектесу мақсатында жасалады. Сертификатталған емдеу рекреациясы маманы өздерінің арнайы білімімен қатар, кәсіби стандарттарды қолданып, науқастардың жеке қажеттіліктерін ескеретін бағдарламаларды әзірлейді. Емдеу рекреациясы мектептің арнайы білім беру бағдарламасының, сондай-ақ аурухананың, қоғамның немесе ұйымның бағдарламаларының бір бөлігі болуы мүмкін.

Балалардың бейімделген демалу уақыты

1. Аутизм спектріндегі бұзылыстары бар балалар машықтанған серфингшілердің көмегімен серфинг үйренуде. 2010 жылғы Surfer's Healing Malibu іс-шарасы, Surfrider Beach, Калифорния. 2. Ойын алаңдарындағы жабдықтар дөңгелек креслодағылар үшін қолжетімді болуы мүмкін, мысалы, суретте көрсетілгендей пандустармен және басқа да жабдықтармен. 3. Германияның Нюрнберг қаласына жақын орналасқан Playmobil ойын-сауық паркінде дөңгелек креслодағы балалардың супарктегі ойындарға қатысуына мүмкіндік беретін жүзбелі сал бар.