Кіріспе

Кошарка клубы Cibona, көбінесе Cibona Zagreb немесе жай ғана Cibona деп аталады, Хорватияның Загреб қаласындағы кәсіби ерлер баскетбол клубы. Клуб Адриатика баскетбол қауымдастығының негізін қалаушы мүшесі және акционері болып табылады, сондай-ақ Адриатика лигасы мен Хорватия лигасына қатысады.

Алғашқы жүлделер

Локомотиваның алғашқы маңызды кубогы 1969 жылы Югославия кубогын жеңген кезде келді, осы ойынды әйгілі Mirko Novosel жетектеді. АШК Олимпияға қарсы финалдық ойын "Локомотиваның" жаңа баскетбол залы "Кутия шибица" ("Қазақшасы - Темірқұты") стадионында өтті. Ұлы үштік – Većeslav Kavedžija, Nikola Plećaš және Milivoj Omašić жетекшілік еткен "Локомотива" ойынды 78:77 есебімен жеңіп алды. Олардың алғашқы Еуропалық кубогы 1972 жылы ФИБА Корач кубогының бірінші турнирінде жеңіске жеткен кезде келді. Финалдағы қарсыласы ОКК Белград болды, ал бірінші ойын Белградта өтті. ОКК Белград бірінші ойынды 83:71 есебімен жеңді, бірақ қайта кездесуде ұлы Никола Плећаш (қарапайым тілде Sveti Nikola) 40 ұпай жинап, белградтық команданы 94:73 есебімен ойсырата жеңді.

Цибонаның даңқ жылдары

1975 жылдың қарашасында баскетбол клубы «Локомотива» спорт қоғамынан бөлініп, Загреб қаласы әкімшілігінің тікелей бақылауына өтті. Осы кезеңде Славко Шайбер сияқты саясаткерлер клубқа зор ықпал етіп, қаржылық қолдау көрсетуге кірісті. Осыған байланысты клубтың негізгі демеушілері Хорватия СР-ында орналасқан төрт ірі азық өнеркәсіп кәсіпорны болды (олардың барлығы сол кезде мемлекеттік меншікте болған): «Kraš», «Franck», «Badel» және «Voće». Клуб «Cibona» деп аталды, бұл латын тілінен алынған «cibus bonus» деген сөз, яғни «жақсы тағам». Жаңа «Cibona» атауымен алғашқы кубокты жеңіп алу үшін 1980 жылға дейін күтуге тура келді, ол кезде олар Югославия кубогын ұтты. Финалдық матч Борово қаласында өтті, ал «Cibona» қарсыласы – Богдан Таневичтің басшылығымен Мирза Делибашичтің ойын көрсеткен «Босна» командасы болды. Бірақ Андро Кнегоның жетекшілігіндегі «Cibona» оларды 68:62 есебімен жеңіп шықты. Бұл кубок екі ұлы баскетболшы және Даңқ залының мүшелері – Крешмир Ćосиќ пен Дражен Петровичтің ықпалымен «Cibona» клубының алтын дәуірінің басталуын қадағалады. 1980 және 1988 жылдар аралығында «Cibona» 14 маңызды кубокты жеңіп алды: 3 Югославия лигасының чемпионаты (1982, 1984, 1985), 7 Югославия кубогы (1980, 1981, 1982, 1983, 1985, 1986, 1988), 2 FIBA Еуропа чемпиондары кубогы (1985, 1986) және 2 Кубок иелері кубогы (1982, 1987). 1991 жылы бұрынғы Югославияда соғыс басталған кезде команда өз ойындарын өткізу үшін, сондай-ақ FIBA талап еткен минималды кепілдіктер бар аймақта эмиграцияға мәжбүр болды. Осы себепті клуб екі жыл бойы (1991–92 және 1992–93 маусымдары) Испанияда, атап айтқанда Пуэрто-Реал (Кадис) қаласында өнер көрсетті.

Хорватиялық қуат көзі

Тәуелсіз Хорватияда «Цибона» саяси және экономикалық тұрғыдан күшті қолдау алған үстем күшке айналды. Дәстүрлі түрде күшті «Дальмация» клубтары – «Сплит», «Задар» және «Шибеник» дағдарысқа ұшырады, соның нәтижесінде «Цибона» 11 рет қатарынан ұлттық чемпионатты жеңіп алды (1992 жылдан 2002 жылға дейін). Олар сондай-ақ Еуролиганың тұрақты қатысушылары болды, 1996/97 және 1999/00 маусымдарында жартылай финалға жетті. 2003 жылы Петар Сканси басқарған, аңызға айналған Дино Раджа және қайта жанданған талант иесі Жосип Сесар құрамындағы «Сплит» командасы чемпионатты жеңіп алды. «Цибона» келесі маусымда титулді қайтарып алды, бірақ бір маусымнан кейін финалда «Задардан» жеңілді. 2005/06 және 2006/07 маусымдарында «Цибона» финалдық серияда «Задарды» екі рет жеңіп, чемпионатты ұтты, бірақ 2007/08 маусымында «Сплит» оларды жартылай финалдық сериядан шығарып тастағандықтан финалдық серияға іліге алмады. 2001 жылы «Адриатика лигасы» деп аталатын аймақтық баскетбол лигасы құрылды және «Цибона» оған қатысты. Алғашқы екі маусымда көңіл көншітпейтін нәтижелер көрсеткеннен кейін, «Цибона» 2003/04 маусымында «Final Four» турнирін қабылдап, финалға өтті, бірақ өз алаңында «FMP Reflex» командасына есе жіберді.

Соңғы маусымдар

Соңғы маусымдар "Сибона" үшін табыс пен сәтсіздіктің араласуынан тұрды. Ұлттық чемпионатта "Сибона" соңғы бес лиганың төртеуінде жеңіске жетті, бірақ бұл үстемдік ірі компаниялардың қолдауымен қарқын алып келе жатқан "Цедевитаның" өсуімен күйреу қаупіне тап болды. Еуропалық жарыстарда "Сибона" құрылғаннан бері Еуролигада бақ сынасқаннан кейін 2011/12 маусымында Еуролига лицензиясынан айырылды. 2011/12 және 2012/13 маусымдарында "Сибона" Еурокубокта өнер көрсетті, бірақ ең бір ойынды жеңе алмады. Аймақтық АБА лигасында "Сибона" 2009/10 маусымында жарқын ойын көрсетті. "Сибона" командасы Арена Загребте өткен төрттік финалға ең жоғары көрсеткішпен іліккен команда ретінде қатысты. Жарым финалда "Юнион Олимпияны" жеңгеннен кейін, "Сибона" финалда "Партизанмен" кездесті. "Партизан" Дюшан Кечманның ойын соңында, төртінші желіштен жасаған үш ұпайлық лақтыруының арқасында жеңіске жетті, бұл "Сибона" ойыншылары мен штабының қуанышын (Боян Богданович "Сибона" үшін соңғы 0.6 секундта бұрыштық үш ұпайлық лақтыру жасаған кезде алаңға шабуылдаған) күрт тоқтатты. Финалдық есеп 75:74 болды және "Сибона" тағы да өз алаңында титул жеңуге қол жеткізе алмады. Аймақтық лигадағы келесі үш маусым "Сибона" үшін көңіл көншітпейтін болды, ол 12-ші, 7-ші және 11-ші орындарда қалды. 2013–14 маусымында бас бапкер Славэн Римактың жетекшілігімен "Сибона" клуб қаржылық қиындықтарға қарамастан АБА лигасының чемпионы атанды. Лига чемпионы ретінде "Сибонаның" Еуролигада тікелей қатысуға мүмкіндігі болды, бірақ қаржылық тұрақтылықты қамтамасыз ету үшін одан бас тартты. Соңында, турнир кестесінде үшінші орын алған "Крвена Звезда" Еуролигада "Сибонаның" орнын иеленді.