Кіріспе

Көл Супериор жанындағы шағын елді мекен

Росспорт (Ros Dumhach; сондай-ақ Росдоаг деп те аталады) – Ирландияның Майо округінің солтүстік-батысындағы Галтахт ауылы және қалашығы. Ол Эрис барониясы мен Килкоммон приходының шегінде орналасқан. Бродхейвен шығанағының сағасына жақын, үш өзеннің (Мюингнабо, Гленэмой және Гвидани) Срут Фада Конн шығанағына құятын жерде жатыр. Оның ауданы .

Тарих

1636 жылы Барретт тайпасы Росспортты меншікке алған.

Борн

1707 жылы Слиго округінен Кромвельдің өкілі Томас Борнс Артур Шейннен Росспорт пен көршілес Муингнабо жерлерін алды. 1727 жылы ол Росспорттағы мүліктің құқығын 1756 жылы қалаға көшіп келген ағасы Джорджқа берді. Борнс әулетінің тағы екі тармағы Стоунфилд және Портаклой шағын ауылдарына қоныстанды. Ауылдың үстіндегі төбедегі ескі протестант зираты жақсы жасырылған. Басқа жер иелері сияқты Борнстердің де шаруалары болды. Кейбір жер иелері шаруаларына жаман қарым-қатынас жасағанмен, Борнстер шаруаларына біршама мейірімділікпен қарағандығы туралы мәліметтерде көрсетілген. Бұрын айтылғандай, Джордж Борнс, бұл ер адамның шөбересі болуы мүмкін, Киллаланың протестант епископына аштықтан зардап шегіп жатқан шаруаларына көмек сұрап хат жазды. Епископ бірнеше тонна ұн мен картоп жіберді, ал Джордж оның бір бөлігін шаруаларына берді. Сэмюэл Борнс Росспортты әкесі Джорджтен мұра етіп алды және 1832 жылы қаланың оңтүстік жағындағы шаруаларды жерінен шығарып, екі қабатты, кеңсесі мен қоршалған бағы бар үй салды. Ол 1849 жылы 600 фунт стерлинг, ал 1859 жылы тағы 300 фунт стерлинг көмек алды. Борнс мүлігіндегі кейбір шаруалар тоқу және тігіс үйрететін өндірістік мектепте жұмыс істеді. 1845-47 жылдардағы ашаршылық кезінде Достар қоғамы (квакерлер) Росспорттағы Борнс шаруаларына азық-түлік көмегін жіберді. Борнс шаруалары емес, мүлдесіз және жақсы жағдайда емес көптеген адамдар болды, Борнстер олардан қорқыныш сезінді, себебі «халық қазір толыққанды тыныш болғанымен, олардың мұңайған жағдайы оларды басқалардың өмірін және мүлкін жоюға мәжбүр етуі мүмкін» (1846 жылғы наразылық қағаздары). Сэмюэл Борнс Росспортқа тәртіп сақтау үшін полиция күштерін шақыруды сұрады. 1866 жылы ауылдағы шағын саман үйінде полиция казармасы орналасты. 1881 жылы Борнс отбасы Лондонға қайта оралды. «Тартыс» кезінде казарма өртеніп, полиция Борнстің ескі үйіне көшіп, 1959 жылы ауданды тастағанға дейін онда тұрды. 1959 жылы ол ауылдың ортасында орналасқан қазіргі (орта мектеп) Колайсте Хомейннің алдындағы Gael Linn колледжіне айналды, ол 1968 жылы осы жерге көшті. Ескі полиция казармасы әлі де Срут-Фада-Конн шығанағына қарап тұрған далада тұр. М.Борнс кедейлерге әйелдердің ирландтық киім қоғамынан алған киімдерді таратты. Борнстер үйінен күнделікті қамыр мен сорпа таратты. Тамақ дайын болғанда үлкен қоңырау соғылды. Борнстер сонымен қатар мектеп ашты, ол басқа мектептер сияқты дін тарату үшін пайдаланылды, бірақ көптеген мектептерден айырмашылығы, мұғалім ирланд тілінде оқытты, басты мақсаты адамдарды протестанттарға айналдыру емес, білім беру болды.

Роберт Бьюкенен

Шотландиялық Роберт Бьюкенен Британиядағы медициналық білімін оқуды тастап, 1874 жылы Росспорт ложасына келді. Ол кәсіби емес дәрігер болған, ол және оның әйелі ауылдың ауру адамдарын емдеген. Олар барлық науқастар мен қиын жағдайдағыларға зор мейірімділік көрсетті. Ол әйелімен бірге аштықтан азап шеккен ауыл тұрғындарының жартысын тамақтандырды, ал ауыл тұрғындары оларға кеңдік көрсетті. Ол сонымен қатар ақын да еді. Бьюкенендердің иті өлгенде Росспорт ауылының тұрғындары көңіл айтуға және қайғыруға келді. Гленгадтың бір адамы "Мадад Бьюкенен" деген мазақ әнін жазды, ол Росспорт халқын Бьюкененнің иті үшін қайғырғаны үшін қынжырлап сөз қозды.

Аллан Сазерленд

1893 жылы Роспортқа бір ағылшын келді. Ол бай болып көрінді және өзін Аргилл Хайлендерлері мен 5-ші Лансерлердің капитаны Алан Сазерленд деп таныстырды. Оның ілесінде қызметшілер мен жұмысшылар тобы болды – аңшылар, иттер, қару-жарақ, ет, балық, виски, шарап және балық аулау құралдары. Ол Белмуллетке барғанда, дүкен иелері оның мәртебелі қонақ екеніне риза болып, барлығына несие берді. Алан Сазерленд мырза барған жерінен қарыз алып, ешкімге ақша төлемеді. Ол үнемі чек кітапшасын ұмытып кеткендей көрінетін. Ол жергілікті жерде жылқы сатып алды, оларды сынап көру үшін ұстады, бірақ шындығында оларды Дублинге әрқайсынан 10 фунтқа сатты. Лондондағы Борнс отбасы қаламаса да, ол Росспорт үйінде тұрды. Ол мүлікті "Филд" журналынан тауып алған, бірақ Борнстарға жалқы ақысын бір тиын да төлемеді. Ақыры заң оны жеті жылға қамауға үкім шығарды, ол жылқы ұрлығы және басқа да қылмыстарға кінәлі деп танылды. Ол барлық айыптауды мойындады. Сотта оның 4000 фунттан астам мұра алғаны және оның бәрін жылқы мен құмар ойындарына ысырап еткені анықталды.

"Росспорт бес" және Корриб газ даусы

Росспорт 2005 жылы жергілікті бес адам Royal Dutch Shell компаниясына өз жерлеріне кіруге рұқсат бермегені үшін түрмеге қамалып, ұлттық деңгейде танымал болды. Shell компаниясы, Ирландия үкіметінің көмегімен, Corrib газ кен орнынан ауылдың ішінде тікелей өтетін жоғары қысымды, иісі жоқ шикі газ құбырын салуды жоспарлап отыр. 2009 жылдың жазында Белмуллеттегі Broadhaven Bay қонақ үйінде өткен An Bord Pleanala жазбаша тыңдауына Rossport тұрғындары күн сайын қатысып, бұл маршруттың қауіпсіздік тұрғысынан қабылдауға болмайтынын мәлімдеді. Shell компаниясы құбырды Sruth Fada Conn шығанағы арқылы өткізу туралы ұсыныстар жасады және оларды 2010 жылдың мамырында An Bord Pleanala-ға ұсынды. 31 мамырда An Bord Pleanala 2010 жылғы жаңа экологиялық әсер туралы есеп алды.

2007 жылы Росспорт тумасы Уилли Кордуфф Corrib газ жобасына қарсылығы үшін Goldman Environmental Prize сыйлығына ие болды. 2011 жылы Ристер О'Домхнайлдың "The Pipe" деректі фильмі Ұлыбританияның Лестер қаласында өткен Green Film фестивалінде тұңғыш рет көрсетілді.