Кіріспе

Далзиел, Далзель, Дезелл немесе Далиел (/audio=Dalziel.ogg//d//i/'/ɛ//l/ diːˈɛl) – шотландтық тегі.

Айтуға

Атаудың түсініксіз жазылуы, оның шотланд гаэль тіліндегі Dail gheal сөзінің ағылшынша жөнелтуіне байланысты, ол "жарқын аңғар" дегенді білдіреді. Қазір "a" немесе "ы" арқылы жазылатын дыбыс, тарихи тұрғыдан жұмсарылған тар /ɡ/ дыбысы болып табылады, ол гаэль тілінде [j] (ағылшын тіліндегідей) деп айтылады. Атаудың ағылшын/шотландша түрі бастапқыда "йог" (ȝ) арқылы Dalȝiel деп жазылған; кейін ол йогқа ең ұқсас "a" немесе дыбысты жақсы көрсететін "ы" әрпімен ауыстырылды.

Шығармадағы кейіпкерлер

Эндрю Далзиел, әдебиет пен теледидардағы құрамындағы ойдан шығарылған детектив, Реджинальд Хилл жазған Далзиел мен Паско тобының мүшесі. Ройс Варисей, Вулверстоунның он бірінші герцогы, Стефани Лоуренстің «Бастион клубы» роман сериясындағы Наполеон соғыстары кезінде «Далзиел» (анасының тегі) кодын қолданды.

Басқа қолданыстар

Мадервеллде әлі де Шотландия шіркеуінің қауымы – Далзиелл епархиясы, сондай-ақ қазір Liberty House компаниясына тиесілі Далзелл болат зауыты бар. Далзель үйі, Далзель бароны Гамильтонның бұрынғы резиденциясы, қазір қаланың оңтүстік жағында орналасқан елдік саябақ. Далзиел регби клубы жақын маңдағы Карфиндегі Далзиел паркінде ойнайды. Бұл атау Мадервеллдегі бірнеше мекемелерде қолданылады, оның ішінде Далзиел орта мектебі және бұрынғы Далзиел кооперативтік қоғамы бар. Dalziel Park Stadium – XIX ғасырдағы футбол стадионы, ол қаланың футбол командасы – Motherwell F. C.-нің үй стадионы болған.