Кіріспе
Корейдің гисаены (1506–1567)
Хванг Цзини немесе Хванг Цзиньи (황진이; 1506–1567), сонымен қатар оның кисаенг есімі Мёнволь ("жарық ай", хангул=명월) арқылы да белгілі, Жосон кезеңінің ең танымал гисаендерінің бірі. Ол Жунжонг патшаның тұсында өмір сүрген. Ол өте әдемі сырт келбетімен, тартымды ептілігімен, ерекше интеллектуалдық қабілеттерімен және белсенді әрі тәуелсіз мінезімен танымал болды. Қазіргі Кореяда ол дерлік аңызға айналған тұлға, роман, опера, фильмдер мен телесериалдарға шабыт сыйлап келеді. Венерадағы кратер Хвангчини оның құрметіне аталған.
Өмірбаян
Хван 1506 жылы саясаткер Хван Цзин Саның (хангул=황진사) және Цзин Хён Гюм (хангул=진현금) деген әйелдің баласы болып дүниеге келді. Әңгіме бойынша, оның ата-анасы анасы кір жуған кезде кездесті, бірақ екеуі үйленбей қалды, ал ол Хванның кіші заңды емес қызы болды. Оның әкесі Кэсонның ақсүйектерінен еді. Аңыз бойынша ол соқыр қарапайым адамның қызы болып дүниеге келген. 1945 жылы азаттық кезінде де оның тұрған жері - Жанданның сағасындағы құдықтың төбесінен минералды су шығатын болған. Ол өзінің сұлулығы мен батыл мінезімен танымал болды. Хван Джиннің жасы ұлғайған сайын, оған үйленгісі келетін ер адамдар көп болды. Аңыз бойынша, бір күні оның үйінің алдында табыт өтіп бара жатқанда, табыт тоқтап, оның өлеңін оқып бергенін тыңдап, үйден қозғалмады. Содан кейін ол сыртқа жүгіріп шығып, сандықты жабу үшін ханбогынан сырт көйлегін шешті, содан кейін ғана сандық қайтадан қозғала бастады. Оның сүйіктісінің денесі жоғары таптан шыққан, бірақ оның төменгі мәртебесіне байланысты екеуі үйлене алмады және ер адам жүрегі жараланып қайтыс болды. Ол 15 жасында сүйіктісін жоғалтқаннан кейін кисаенг болуға шешім қабылдады. Жосон династиясы кезінде әйелдер үйге кіруден бас тартты және оларды меншікке санады. Олар өздері қалаған адамға үйленбейтін, некеден тыс туған қыздар да қол сұғылмайтын болып саналатын. Хван Джин Жосон династиясы кезінде әйелдер ұстануға тиіс қатаң ережелерден құтылу үшін кисаенг болуды таңдады. Хван Джин әйелдер үшін қатаң әлеуметтік нормаларды ұстанудан бас тартып, кисаенг өмірін таңдады. Бұл оған би мен музыканы ғана емес, сонымен қатар өнер, әдебиет және поэзия тақырыптарын үйрену еркіндігін берді. Хванг Джиннің сұлулығы бүкіл Корея түбегінде танымал болды. Оның сұлулығы тіпті бетін жалаңаш ұстап, шашын кері тартқанда да жарқырап тұрды. Ол ақылды, тапқыр, өнерлі қыз еді. Көптеген жоғары және төменгі таптағы ерлер оны және оның өнерлерін көру үшін барлық жерден келді. Сол кездегі басқа да көптеген кисаенгтер сияқты, ол өзіне қонаққа келген ер адамдарға жұмбақ сұрайды және тек өткендер ғана онымен қарым-қатынас жасай алады және сөйлесе алады. Бұл жұмбақ кейін "Jeomiligu Idubulchool" (점일이구 이두불출/點 一 二 口 牛 頭 不 出) деп аталды. Аңыз бойынша, ол өзі сияқты ақыл-парасаты бар еркекпен кездесу үшін осындай қиын жұмбақтарды берген, сонда ол бір күні күйеу таба алады, және оны шешкен жалғыз адам Сео Гёндок есімді янбан болды. Жарияланған блог
Women during the Joseon dynasty were restricted inside the houses and were considered property. They could not marry whoever they wanted and a daughter born out of wedlock was considered an untouchable. Hwang Jini chose to become a kisaeng in order to escape the strict rules that women had to follow during the Joseon Dynasty. Hwang Jini refused to follow strict social norms for women and chose the life of a kisaeng giving her the freedom to learn not only dance and music, but also art, literature, and poetry topics that were not normally taught to young women during the time. Hwang Jini's beauty was famous throughout the Korean peninsula. It is said that her beauty shone even if she was bare faced and had her hair pulled back out of her face. She was clever, witty, and artistic. Many men of the upper class and lower classes alike came from all over just to see her and her performances. Like many other kisaengs at the time, she asked a riddle to the men who came to visit her and only those who passed could interact and talk with her. The riddle would be later known as the "Jeomiligu Idubulchool" (점일이구 이두불출/點 一 二 口 牛 頭 不出). Legend has it that she gave such difficult riddles in order to meet a man that was just as intellectual as her so that she might one day also get a husband, and the only man who solved it was a yangban by the name of Seo Gyeong deok. Unreliable source: reason=Self published blog
Кисаенгтің өмірі
Кисаенгтер – еркектер басым қоғамда әйел ойыншылар болды, олардың тарихы Силла дәуіріне дейін жетеді. Олар жас кезінен бастап поэзия, музыка және биден білім алып, ресми түрде ойын-сауықпен айналысуға рұқсат алды. Кисаенгтер көптеген әйелдерге қарағанда білімді болғанымен, Чосон дәуірінде олар шеонмин деп аталатын ең төменгі әлеуметтік топқа жатты, себебі олардың кәсібі проституцияға жақын болды. Кисаенгтер көбінесе ең жоғары әлеуметтік топқа жататын янбандар үшін ән салу, сажо өлеңдерін оқу және билеу сияқты ойын-сауық көрсетті. Олар өмір бойы әртүрлі еркектерді көңілдіру үшін тәрбиеленді, бірақ кисаенгтер ешқашан янбан еркектерінің бірінші әйелдері бола алмайтындығын түсінді. Осы кезеңде кисаенгтер музыкалық аспаптарда орындау, сажо өлеңдері мен әндер жазу арқылы өздерін және өз сезімдерін білдіруге тырысты. Сонымен қатар, кисаенгтердің көптеген әндері қайғы мен махаббат туралы болды.
Хванг Джиннің жұмбағы
Хван Джини өзінің зиялы қабілетімен және өткір ойымен танымал болды. Оның ең әйгілі жазба жұмысы – "Jeomiligu Idubulchool" (점일이구 이두불출/點 一 二 口 牛 頭 不出). Ол бұл жұмбақты өзінің ғашығы болғысы келген әрбір ер адамға берді және бір адам келгенше, оны шешіп бергенше көп жылдар күтті. Алайда, жұмбақтың жауабы атаудың өзінде жасырылған еді. "Атаудың әртүрлі нұсқаларын біріктіргенде, бірінші бөлік – "Jeomiligu" (점일이구/點 一 二 口) сөзді білдіретін (言) қытай иероглифін, ал екінші бөлік – Idubulchool (이두불출/ 牛 頭 不出) күнды (午) білдіретін қытай иероглифін құрайды. Екі иероглифті біріктіргенде келісімді (許) білдіретін қытай иероглифі пайда болады. Оның себебі, кім оның жұмбағын шешсе, сол адамды үйіне кіргізіп, ортақ төсекке жатқанына рұқсат беретін еді". Осы шығармасы оның зиялы қабілеті мен өткір ойын көрсетеді, сол кезде көптеген әйелдер мұндай мүмкіндікке ие болмады.
Көк ағын
"Көк ағын" – оның өміріндегі түрлі жайттарды бейнелейтін, метафораларға толы өлең. Бұл өлеңде "Көк ағын" сөзі Хван Джиннің сүйіктісі Ли Чангонды, сондай-ақ Бёк Кье Су және Ли Чонсук есімдерін білдіретін керемет метафора ретінде қолданылған. Бірінші жол Ли Чангондан өзінен алыстамауын сұрағанын көрсетеді, ол өзін тау, ал оны өзен ретінде бейнелейді. Өзен – Ли Чангон теңізге жеткен соң, қайта оралмайды. Үшінші жолдағы "Ай сәулесі" сөзі Хван Джиннің кисанг есімі, "Мёнволь", яғни жарқын ай сәулесін білдіреді; өлеңде өзін бейнелеу үшін ай сәулесі метафора ретінде қолданылған. Осы тұрғыдан алғанда, өлеңде ол оған қайта келмейтіні айтылады. Кисанг ретінде оның өмірі ең төменгі әлеуметтік топтың шектеулерімен байланысты. Осы өлең арқылы Хван Джин Ли Чангондан асықпауын және онымен бірге уақыт өткізуін өтінеді. Бұл өлең сағыныш пен махаббатты, сондай-ақ жақынынан айырылғысы келмейтін сезімдерін көрсетеді. Хван Джиннің кисанг мамандығы клиентке ғашық болса қиындыққа ұшырауы мүмкін, ал бұл өлең сол кезде көптеген кисангтердің күрделі эмоцияларын көрсетеді. Олар қарапайым әйелдерге қарағанда поэзия оқып, өлең жазу, музыка мен би өнерін үйренуде еркіндікке ие болды. Дегенмен, кисангтер ешқашан янбанның бірінші әйелі бола алмайды немесе әлеуметтік жағдайлары мен стереотиптеріне байланысты әйел ретінде құрметке ие бола алмайды. Бұл шындық олардың жұмысының бір бөлігі болғамен, "Көк ағын" өлеңі кисангтердің сезімдері мен еңбегіндегі қиындықтарды өте жақсы бейнелейді.