Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Американдық лепидоптерист, жазушы және педагог Роберт Майкл Пайл (19 шілде 1947 жылы туған) – американдық лепидоптерист, жазушы, педагог және омыртқасыздарды қорғау жөніндегі «Ксеркес» қоғамын құрған адам. Оның өмір тарихының көп бөлігі 2020 жылы түсірілген «Қараңғы ажырым» толық метражды фильмінде баяндалған, онда Пайл рөлін Дэвид Кросс сомдады.
American lepidopterist, writer, and teacher
Robert Michael Pyle (born 19 July 1947) is an American lepidopterist, writer, teacher, and founder of the Xerces Society for Invertebrate Conservation. Much of his life story is told in the 2020 feature film The Dark Divide, where Pyle is played by David Cross.
Ерте өмір және білім
Пайл Денвер және Колорадо штатының Аврора қаласында өсті. Ол өзінің барлық бастапқы білімін Аврора мемлекеттік мектептерінде алып, 1965 жылы бітірді. Ол Вашингтон университетіне түсіп, «Табиғатты қабылдау және қорғау» мамандығы бойынша жалпы білім беру бағдарламасында бакалавр дәрежесін алды. Содан кейін ол Вашингтон университеті Орман ресурстары колледжінің табиғатты түсіндіру мамандығы бойынша магистрлік дәрежесін алды. Ол оқып жүрген кезінде экологиялық қозғалысқа да қатысты, университеттің табиғатты қорғау кеңесінде жұмыс істеді және тұрақты емес даму жоспарларына қарсы куәлік берді. 1971-72 жылдарғы Фулбрайт стипендиясы Пайлға Англияның Риптон қаласындағы Монкс Вуд эксперименталды станциясында Джон Хит және басқа да тәлімгерлермен бірге көбелектерді қорғауды зерттеуге мүмкіндік берді, нәтижесінде ол 1971 жылы Xerces қоғамын құрды. Одан кейін ол Йель университетінің аспирантурасына түсіп, Чарльз Ремингтонпен бірге жәндіктерді қорғау экологиясын зерттеді. Ол 1976 жылы Йель орман шаруашылығы және қоршаған ортаны зерттеу мектебінен «Лепидоптераларды қорғаудың экогеографиясы» тақырыбында философия докторы ғылымын қорғады. 1966 жылдың 30 шілдесінде ол орта мектептегі сүйіктісі Джоанн Р. Кларкқа үйленді, ол да биологияны оқыды. Олар 1973 жылы ажырасып, 1974 жылдың 7 маусымында ботаник Салли Хьюзге үйленді. Бұл екінші неке он жылға созылды. 1985 жылдың 19 қазанында ол Теа Линнеа Петерсон Хеллэйерге (ботаник және жібек экран суретшісі) үйленді. Ол 2013 жылдың 20 қарашасында аналық безінің қатерлі ісігінен қайтыс болды. 2022 жылы Пайлдың New Riverside Press баспасы «Менің бір бөлігім: Тея Линнея Пайлдың өлеңдері мен басқа да жазбалары» атты кітабын жариялады.
Pyle grew up in Denver and Aurora, Colorado, and took all of his early education in Aurora Public Schools, graduating in 1965. He attended the University of Washington, where he received a B. S. degree in "Nature Perception and Protection" in a self styled General Studies program. This was followed by an M. S. in Nature Interpretation from the UW College of Forest Resources. During his time there he was also involved in environmental activism, serving on the university Conservation Council and testifying against unsustainable development plans. A Fulbright Scholarship in 1971 72 enabled Pyle to study butterfly conservation at the Monks Wood Experimental Station in Abbot's Ripton, England, with John Heath and other mentors, which led to his founding of the Xerces Society in 1971. From there he entered Yale University Graduate School to study insect conservation ecology with Charles Remington. He received his Ph. D. ("The Eco geography of Lepidoptera Conservation") from the Yale School of Forestry & Environmental Studies in 1976. On July 30, 1966, he married his high school sweetheart JoAnne R. Clark, who was also a student of biology. They divorced amicably in 1973, and he married botanist Sally Hughes on June 7, 1974. This second marriage would last a decade. He married Thea Linnaea Peterson Hellyer (a botanist and silk screen artist) on October 19, 1985. She died of ovarian cancer on November 20, 2013. In 2022, Pyle's New Riverside Press published Part of Me: Poems and Other Writings of Thea Linnaea Pyle.
Қорғау биологиясы және зерттеулер
Пайл Секуоя ұлттық паркінде табиғатты зерттеуші, Папуа-Жаңа Гвинеяның жабайы табиғат бөлімінің көбелектерді қорғау жөніндегі консультанты, «Табиғатты қорғау» ұйымының Солтүстік-Батыс аймағының жерді басқарушысы және Ұлыбританияның Кембридж қаласындағы Түрлерді қорғау мониторингі орталығының әрі-тең басқарушысы болып жұмыс істеді, онда ол IUCN-ның жұмырқашалылардың (инвертебраттардың) қызыл кітабын бірлесіп құрастырды. 1975 жылдан бері монарх көбелектерін қорғау ісіне терең қатысып келеді, Мексиканың Морелос штатында монарх көбелектерін қорғау және биологиясы жөніндегі алғашқы конференцияны ұйымдастырды, ал Линкольн Броуэр және Мелоди Маккей Алленмен бірге «Ксеркес қоғамының» монарх жобасын басқарды. Ол сонымен қатар Тынық мұхитының солтүстік-батысындағы ескі өрмелі ормандарды қорғау ісінде де белсенділік танытты. Бұл жұмыстар әлі де жалғасуда. Пайл көбелектерді қорғау, экология және биогеография салаларында көптеген мақалалар жариялады және Вашингтон көбелектерді зерттеу тобының координаторы ретінде далалық жұмыстарын жалғастыруда. (Пол Хаммондпен бірге) Mariposa Copper көбелегін (Lycaena mariposa) зерттейтін және тоғыз жаңа түршесін сипаттайтын маңызды мақаланың авторы. Оның соңғы мақаласы күннің толық тұтылуы кезінде орманды шұбарбалықтардың (Ochlodes sylvanoides) мінез-құлқы туралы мәліметтер келтіреді. Ағымдағы зерттеулер бір зерттеу алаңындағы көбелектердің фенологиясын қырық жыл бойы бақылау және климаттық өзгерістерге қатысты солтүстікке қарай жылжыған түрлердің биологиясын зерттеуге арналған.
Pyle worked as ranger naturalist in Sequoia National Park, butterfly conservation consultant for the Wildlife Division of Papua New Guinea, Northwest Land Steward for The Nature Conservancy, and co manager of the Species Conservation Monitoring Center in Cambridge, UK, where he co compiled the IUCN Invertebrate Red Data Book. He has been deeply involved in Monarch butterfly conservation since 1975, convening the First Conference on Monarch Conservation and biology in Morelos, Mexico, and chairing The Monarch Project of the Xerces Society with Lincoln Brower and Melody Mackey Allen. He has also been active in old growth forest conservation in the Pacific Northwest. These involvements continue. Pyle has published many papers on butterfly conservation ecology and biogeography, and he continues field work as Co coordinator of the Washington Butterfly Survey. He co authored (with Paul Hammond) a major paper reviewing the Mariposa Copper butterfly (Lycaena mariposa) and describing nine new subspecies. His most recent paper reports on the behavior of the Woodland Skipper (Ochlodes sylvanoides) during a total eclipse of the sun. Ongoing studies concern forty years of monitoring butterfly phenology at one study site and the biology of a northerly migrant species, both pertaining to climate change.
Оқыту және сөйлеу
Пайл әлемнің көптеген колледждері мен институттарында жазу, табиғатты қорғау биологиясы және табиғи тарих бойынша семинарлар оқыды, сондай-ақ жүздеген шақырылған лекциялар мен негізгі баяндамалар жасады. Ол Юта штатының мемлекеттік университетінде қоршаған ортаны жазу бойынша қонақ профессор, Монтана университетінде Киттредж атындағы көрнекті қонақ жазушы, ал Таджикистандағы Ага Хан гуманитарлық жобасы мен Тасмания жазушылар орталығында жергілікті жазу бойынша оқытушы болып жұмыс істеді. 1976 жылдан 2013 жылға дейін жиырма бес рет Ұлттық жабайы табиғат федерациясының жыл сайынғы апталық консервациялық саммиттерінде және олардың жалғасы, Отбасылық табиғат саммиттерінде баяндамашы және саяхат жетекшісі болды. Ол сонымен қатар Cloud Ridge Naturalists, North Cascades, Olympic Park және Glacier Park институттары үшін, сондай-ақ көптеген басқа орындарда табиғи тарих семинарларын өткізді. Ол Sitka институты, Fishtrap, Haystack, Art of the Wild, Breadloaf және көптеген басқа жазушылар конференциялары мен шараларының оқытушысы болып қызмет етті, ал Ұлттық Аудубон қоғамы, Смитсонов институты, Wilderness Society, Аризона-Сонора шөлі мұражайы, Табиғатты қорғау қоры және Green & Pleasant Tours ("Британ құстары мен сыралары") сияқты ұйымдар үшін табиғи тарих бойынша турларға жетекшілік етті.
Pyle has taught writing, conservation biology, and natural history seminars for many colleges and institutes around the world, and presented hundreds of invited lectures and keynote addresses. He has served as Visiting Professor of Environmental Writing at Utah State University; as Kittredge Distinguished Visiting Writer at the University of Montana; and as place based writing instructor for the Aga Khan Humanities Project in Tajikistan and the Writers' Centre of Tasmania. On twenty five occasions from 1976 to 2013, he was a presenter and field trip leader at the annual week long National Wildlife Federation Conservation Summits and their successors, Family Nature Summits. He has also led natural history seminars for Cloud Ridge Naturalists, the North Cascades, Olympic Park, and Glacier Park Institutes, and in numerous other settings. He has served on the faculty of the Sitka Institute, Fishtrap, Haystack, Art of the Wild, Breadloaf, and many other writers' conferences and events and has led natural history tours for the National Audubon Society, the Smithsonian Institution, the Wilderness Society, the Arizona Sonora Desert Museum, and The Nature Conservancy, and Green & Pleasant Tours ("Birds and Beers of Britain") among others.
Басқа салымдар
Жер және Эрос ("Жер үндеп, жырлайды") деген алғы сөз. 2015 жыл. Ақ бұлт баспасы. Моральдық негіз: Қауіпке ұшыраған планета үшін этикалық іс-қимыл ("Күн батқанда бейімделе алмаған маймыл") эссесі. 2010 жыл. Тринити университетінің баспасы. Туған жер: Америка ландшафты үшін тіл (бірнеше жазба). 2006 жыл. Тринити университетінің баспасы. Табиғи тарих жолы ("Таңғаларлық замандағы табиғат зерттеушісі") эссесі. 2010 жыл. Тринити университетінің баспасы. Қаладағы жабайы ("Бос орын жоқ" кіріспе және "Жарқын көбелектер, үлкен қала" тарауы). 2011 жыл. Орегон мемлекеттік университетінің баспасы. Табиғаттың өшіп бара жатқан әнұраны: Амфибиялар туралы классикалық және заманауи жазбалар ("Алтын көзбен көрініс" прологы және "Су өткізбейтін жануарлар" тарауы). 2000 жыл. Арал баспасы. Арыстанға қарама-қарсы: Өмір мен шеберлік туралы жазушылар ("Сөйлейтін жапырақтың құпиялары") эссесі. 1996 жыл. Бикон Пресс. "Жерден шыққан сөздер" II том ("Керемет жаңалық") эссесі. 1995 жыл. Невада университетінің баспасы. Нортонның табиғат туралы кітабы ("Және койоттар аяқтарын көтереді") 1990 жыл. Нортон. Көбелектерді өсіру: Бақшаңызда жазғы кереметті жасау ("Көбелектерді бақылауға кеңестер") аяқ сөз және тарау. 1990; жаңа басылым, 1998. Ксеркес қоғамы/Серра клубы кітаптары. Көбелек өнері (аяқ сөз). 1990 жыл. Хроника/Маркуан.
Earth & Eros (foreword "The Earth Whispers and Croons"). 2015. White Cloud Press. Moral Ground: Ethical Action for a Planet in Peril (essay "Evening Falls on the Maladaptive Ape"). 2010. Trinity University Press. Home Ground: Language for an American Landscape (several entries). 2006. Trinity University Press. The Way of Natural History (essay "A Natural Histerrical Feller in an Unwondering Age"). 2010. Trinity University Press. Wild in the City (introduction "No vacancy" and chapter "Bright Butterflies, Big City."). 2011. Oregon State University Press. Nature's Fading Chorus: Classic and Contemporary Writings on Amphibians (prologue "Reflections in a Golden Eye," and chapter "Waterproof Wildlife.") 2000. Island Press. Facing the Lion: Writers on Life and Craft (essay "Secrets of the Talking Leaf"). 1996. Beacon Press. Words From the Land, Volume II (essay "A Grand Surprise"). 1995. University of Nevada Press. The Norton Book of Nature Writing (essay "And the Coyotes Will Lift A Leg"). 1990. Norton. Butterfly Gardening: Creating Summer Magic in Your Garden (afterword and chapter "Butterfly Watching Tips"). 1990; new edition, 1998. Xerces Society/Sierra Club Books. The Art of the Butterfly (afterword). 1990. Chronicle/Marquand.