Кіріспе

1997 жылы Айен Софтли түсірген фильм

«Көгершіннің қанаттары» – Айен Софтли режиссерлік еткен, Хелена Бонэм Картер, Линус Роуч және Элисон Эллиотт бас рөлдерде ойнаған 1997 жылғы британдық-американдық романтикалық драма. Хосейн Амини жазған сценарий Генри Джеймстің 1902 жылғы осы аттас романы негізінде жасалған. Фильм төрт «Оскар» және бес «БАФТА» сыйлығына ие болды, онда Хелена Бонэм Картердің актерлік шеберлігі, сценарий, костюмдер дизайны және операторлық жұмысы жоғары бағаланды.

Сюжет

1910 жылы Лондонда Кейт Крой (Хелена Бонэм Картер) өзінің үстемдік еткен Мауд әпкесі (Шарлотта Рэмплинг) мұқият бақылауында тұрады. Бай Мод ақшасы жоқ Кейтті өзінің қамқорлығына алды, оны бай адамға үйлендіруді және Кейттің өз әкесінің, Лайонелдің (Майкл Гэмбон) қалыңдыққа үйленген кездегі жаңа ғана қайтыс болған анасының тағдырын құтқарып қалуды көздеді. Лорд Марк (Алекс Дженнингс), үлкен мүлкі бар, күрделі аристократ, Модтың келісімімен Кейтке соққы бере бастайды. Алайда, Кейт жасырын түрде Мертон Деншер (Линус Роуш) есімді жас журналистке ғашық, оның әпкесі оның қарапайым жағдайына байланысты қарым-қатынасқа түсуге тыйым салған. Дегенмен, ол Мертонмен жасырын кездесуді жалғастырды, бірақ ол оның әпкесінен кетіп, өзімен үйленуі үшін күтіп отыр. Мод әпке Кейтке Мертонмен қарым-қатынасын жалғастыра беру туралы айтады және Кейт пен оның әкесінен қаржылық қолдауды алып тастаумен қорқытады. Кейт Мертонмен ажырасып, онымен кездесуден бас тартады. Бірнеше айдан кейін, әпкесі берген кешкі ас табынында Кейт бай американдық жетім және мұрагер Милли Теалмен (Эллисон Эллиот) танысады, ол өзінің саяхаттасушы серігі Сьюзан Стрингеммен (Элизабет МакГоверн) бірге Еуропаға ұзақ сапарға шығады. Киникалық Кейт Миллидің сұлулығына, жан-жақтылығына және әзіл-сықағына қызығады, екеуі берік достыққа бөленеді. Кейт пен Мертон татуласып, құпия кездесулерін жалғастырады; бір күні олар Миллиге тап болады, ал Кейт Мертонды отбасы досы ретінде таныстырады. Көп ұзамай Милли Кейтті Сьюзанмен бірге Венецияға шақырады. Кетер алдында Лорд Марк Кейтке Миллидің өлім аузында екенін және Кейтке құмар болғанымен, ол Миллиге және оның байлығына үйленуі керек екенін жасырын түрде айтады. Милли Лорд Маркқа бей-жай қарағанын, бірақ Мертонға ғашық екенін білген Кейт Мертонды Венецияға шақырады және оны Миллиге сүйіспеншілік танытуға көндіреді. Кейт жетім және жалғыз қалған Милли өлгеннен кейін оған байлығын қалдырады деп күтеді. Кейт, Милли және Мертонның Венеция арқылы экскурсиясы кезінде Кейт біртіндеп Миллидің Мертонға деген қызығушылығына қызғанышпен қарай бастайды, сондықтан ол оны бір түнде жыныстық қатынасқа түсуге азғырады. Келесі күні таңертең Милли онымен бетпе-бет келеді, бірақ Кейт Мертонның оның сүйіктісі екенін жоққа шығарады. Ол өзінің жоспары сәтті болғысы келсе, Мертонға ескертусіз Венециядан кету керектігін түсінеді. Венецияда жалғыз қалған Мертонның Миллиге деген сүйіспеншілігі артады және екеуі оның жағдайы нашарлаған кезде де берік байланыс жасайды. Бір күні Мертон Лорд Маркты кафеде көріп, үрейленіп, Миллиге барады, бірақ оған кіруге рұқсат берілмейді. Сюзан оған келіп, Мертон Кейт бүкіл схеманы саботаждау үшін олардың құпиясын лорд Маркқа ашқанын түсінеді, өйткені Марк Миллиге оны қабылдамағаны үшін кек алу үшін айтатынын біледі. Дегенмен, Милли Мертонмен кездесуге келіседі және екеуі оны кешіретін және олардың әрекеттеріне қарамастан, ол оны және Кейтті әлі де жақсы көретінін айтады. Бірнеше күннен кейін Милли қайтыс болады және Мертон мен Сьюзан оның жерлеу рәсіміне қатысады. Мертон Лондонға оралғаннан кейін, Кейт Мертонның пәтеріне келеді. Ол Мертоннан қайтып келген апталарда неге келмегенін сұрайды және Миллидің заңгерлерінен келген хатты тауып, Мертонға Миллидің иесінің едәуір бөлігін оған мұра етіп қалдырғанын хабарлайды. Мертон Кейтке ақшаны қабылдамайтынын айтады, егер олар бірге болғысы келсе, ол ақшасыз үйленуі керек. Олар махаббат жасайды, содан кейін Кейт келіседі, бірақ ол оған өзінің Милли туралы естеліктеріне әлі де ғашық емес екенін айтады. Ол оны тастап кете алмайды, Кейт оны тастап кетеді, оның құпиясы кері әсер еткенін біледі. Мертон Венецияға жалғыз оралады, ал фоннан Миллидің дауысы оның Мертон өзінен ертерек келеді деген сенімді мәлімдемесін қайталайды.

Өндіріс

"Көгершіннің қанаттары" фильмінің түсірілімі 1996 жылдың жазында өтті, оның сегіз аптасы Лондон қаласында, ал алты аптасы Венецияда өткізілді. Лондонның түсірілім алаңдарына Фулхэм жолындағы Бромптон зираты; Сент-Джеймстегі Карлтон Хаус террасасы (Мауд әпкенің үйі); Ұлы Королева көшесіндегі Эркіндіктер залы (Мертонның газет кеңсесі); Кенсингтон бақтары; Уайтхоллдағы Ұлттық Либералдық клубы; Ричмонд қоры; және Гринвичтегі Ескі Корольдік Теңізшілер колледжі кіреді. Гертфордширдегі Кнебворт үйі Лорд Марктың ауылдық емес үйі ретінде, ал Кенсингтондағы Дебенхам үйі оның лондондық үйі ретінде қолданылды. Лондондағы Syon House фильмнің басындағы үйлену тойы сахнасына түсірілу үшін пайдаланылды. Шеппертон студиясы Довер-стрит және Найтсбридж метро станцияларын бейнелейтін платформа туннелі мен дәліздердің макеттерін жасау үшін қолданылды. Венециядағы түсірілім алаңдарына Сан-Марко алаңы және Палаццо Барбаро кіреді. Палаццо Барбаро Генри Джеймстің түпнұсқа романын жазған жері болды және кітапта сипатталған Миллидің сарайына шабыт көзі болды деп саналады.

Кассалық жинақ

Фильм АҚШ және Канадада 13 718 385 доллар жинады. Ұлыбританияда 2 142 932 фунт стерлинг (3,6 миллион доллар) жинап, жалпы әлемдік кассасы 17 миллион доллардан асты.

Сыни қабылдау

Rotten Tomatoes сайтында фильмнің рейтингі 34 сынға сүйене отырып, 85% құрайды, ал орташа рейтингі 7.9/10. Сайттың консенсусы былай дейді: "Көгершіннің қанаттары" 20-ғасырдың басындағы Еуропадағы әлеуметтік жіктелуді, жақсы жазылған және керемет ойналған бақытсыз махаббат оқиғасы арқылы шыдамдылықпен зерттейді". Metacritic-те фильм 18 сынға сүйене отырып, 100 балдық шкала бойынша 73 балға ие, бұл "жалпы алғанда жағымды пікірлерді" көрсетеді. The New York Times газетінде Стивен Холден фильмді "керемет экрандық бейімдеу" деп атады, ол "Джеймс романының басқа фильмдік нұсқалары мүжілген жерде табысқа жетеді. Бұл тамаша фильм қандай құндылықтар ең маңызды екенін, неге мән беру керектігін сезіндіреді, бірақ ол адамның кемшіліктеріне соншалықты ақылды және мейірімді, оларды айқын жеткізбейді. Оларды кейіпкерлердің бұрынғысы бар үнсіздігінде сезінесіз". Эдвард Гутманн San Francisco Chronicle газетінде былай деп жазды: "Көгершіннің қанаттары" Генри Джеймстің "Вашингтон сквері" және "Леди портреті" сияқты жоғары бағаланған романдарынан басым түсетін, бірақ бұрынғы фильмдік бейімдеулерде қатаң және формалды көрінген шағын әдеби туынды. Бұл Софтли үшін үлкен қадам, өйткені оның бұрынғы фильмдері – "Backbeat" және "Hackers" оның бұл жерде көрсеткен стилі мен күрделілігіне тек меңзепті. Сонымен қатар, бұл Роуч, Эллиотт және Бонэм Картер үшін керемет мүмкіндік, Бонэм Картер өзінің ең жақсы рөлін ойнайды". Ол "Мен тек визуалды сұлулық туралы айтпаймын. Мен драмалық сұлулық туралы айтып отырмын, кейіпкерлердің қабат-қабат ашылатын, ойдан сезімге және керісінше ағылатын, ой мен сезім драмаға айналғаншағы бір сәттен екінші сәтке дейінгі тартымдылығы. Режиссер Иэн Софтли керемет романның мәнін ғана емес, оны сезіну тәжірибесін де еске түсіретін сирек фильмдердің бірін жасады. Менің ойымша, "Көгершіннің қанаттары" – керемет фильм, ол жаңа экрандық таланттардың келуін растайды: режиссер Софтли, өзін-өзі алдаудың күрделілігіне жоғары сезімталдықпен жұмыс істейді; Бонэм Картер мен Роуч, Джеймс ережелерінің шеңберінде керемет жақындық химиясын жасайды; және "Спитфайр гриль" фильмінен таныс Элисон Эллиот, өзінің сұлулығымен және Мона Лиза күлімсіреуімен актрисаның ең қиын міндеттерінің бірін орындайды – ол жақсылықты өмірге әкеледі". Variety журналында Дэвид Страттон фильмнің "Хелена Бонэм Картерге соңғы кездегі ең жақсы рөлдердің бірін ұсынатынын, ол оны қуанышпен қабылдайды, рөлінде жанды және толық сенімді көрінеді" деді. "Көгершіннің қанаттары" британдық әдеби кино мектебінің үлгісі болуы мүмкін, бірақ Софтлидің кейбір маңызды элементтерді, соның ішінде кейінірек кезеңдердегі ерекше ашық махаббат көрінесін қолдануы әрқашан жаңашыл. Өндіріс сапасы жоғары деңгейде". Time Out New York журналында Эндрю Джонстон "Софтли мен Амини сюжеттің сенсациялық ерекшеліктерін күшейту арқылы өз фильмдерін анахронизмге ұшырату тәуекеліне барады, бірақ талантты актерлер оны іске асыруға көмектеседі" деп атап өтті. Ол сондай-ақ "көркемдік дизайн ғасыр басындағы Лондон мен Венецияны жанды және шынайы көрсетіп, керемет" екенін айтты. "Көгершіннің қанаттары" – шеберлікпен жасалған және терең әсерлі фильм, ол әдетте статикалық жанрға шынайы мән қосады".