Кіріспе
Германияның батыс бөлігіндегі Мерцбах аңғарындағы Лангвайлер – Германияның батыс бөлігіндегі Альденховенер жазығындағы Мерцбах аңғарында орналасқан археологиялық ескерткіш. Жүйелі қазба жұмыстары нәтижесінде сегіз түрлі елді мекенге жататын 160 үй, сондай-ақ үш қоршау және б.з.д. 5300-4900 жылдар аралығына жататын зират табылды. Бұл аймақ Батыс Орталық Еуропаның ең алғашқы шаруа қожалықтарының мәнін түсіну үшін маңызды болып табылады (Бандкерамик дәуірі). 1973 жылдан 1981 жылға дейін жүргізілген кең ауқымды зерттеулер, аймақ кен өндіру үшін жойылмас бұрын, аңғардағы ең ірі елді мекендерді анықтауға көмектесті.
Langweiler is an archaeological site situated in the Merzbach Valley on the Aldenhovener Plateau of western Germany. Systematic excavations have revealed evidence of 160 houses from eight distinct settlement sites, plus three enclosures and a cemetery, belonging to the period 5300 4900 BC. The site is a key region for understanding the nature of the earliest farming societies in west central Europe (Bandkeramik era). Extensive surveys done from 1973 to 1981 contributed to recovery of the largest settlements in the valley before destruction of the area for mining.
Есеп айырысу түрлері
Лангвайлерде әртүрлі типтес қоныстар кездеседі. Аумақтарды өлшемдеріне сәйкес үш топқа бөлуге болады: жалғыз шаруашылықтар, 2-3 шаруашылықтан тұратын топтамалар және II шаруашылықтар. Әрбір қоныс аңғардың бір бөлігіне қол жеткізген, мүмкін мал жаюға арналған маусымдық жайылымдарға, ал құрғақ қиыршық тасты террасаларға егін шаруашылығына. Лангвайлер 8 қонысы 300 жылдан астам сақталған, онда шамамен 15 үй тұрақты түрде орналасқан.
Үй түрлері
Лангвайлер елді мекендерінің үйлері үш типке жатады: ұзын, орташа және кішкентай – және олардың арақатынасы 83:12:5 құрайды. Орташа және кішкентай үйлер Лангвайлер елді мекендер циклінің ортаңғы және кейінгі кезеңдерінде ғана кездеседі. Көптеген үйлер солтүстік-батыс/оңтүстік-шығысқа қарай бағытталған, бұл Орталық және Батыс Еуропадағы басым жел бағытына байланысты болуы мүмкін, сонымен қатар ұзақ жылдар бойы қалыптасқан мәдени үрдіске сәйкестігін көрсетеді. Лангвайлер 9-шы елді мекенінің құрылыс алаңшаларында төртке дейін контурлар табылды, бұл сол жерде бірнеше рет қайта жаңартылғанын көрсетеді.
Ауыл шаруашылығы
Бандкерамик елді мекендерінің ауыл шаруашылығы негізі елді мекендерге жақын орналасқан белгілі бір учаскелерде шағын көлемде дәнді дақылдар өсіру арқылы жаңартылды. Бұл Бандкерамик шаруашылығының ең көп таралған түрі ретінде кесіп-жарып өртеу әдісін қолдануды ұсынған бұрынғы модельді толықтырады. Егіншілік үшін жерді өсімдіктерді өртеу арқылы дайындау мүмкін болған, бірақ арамшөп тұқымдарының көптігі егістіктердің арамшөптердің тұрақты қауымдастығы қалыптасуына жететіндей ұзақ мерзімге пайдаланылғандығын көрсетеді.
Ритуалдық іс-әрекеттер
Мерцбах Бандкерамик кезеңінің соңғы сатысында, бүкіл қауымдардың әлеуметтік немесе ритуалдық шаралары өткізілуі мүмкін арнайы қоршаулар салынды. Бұл қоршаулар үйлерден алыс немесе елді мекендердің шетінде, арнайы жиындар үшін салынғандай болып орналасқан. Лангвайлер 9-дағы қоршау, іргелес елді мекен тасталып кеткеннен кейін де (қайта-қайта тойлар үшін) пайдаланыла берген деп саналады. Одан немесе көп ұзамай, Мерцбах аңғарындағы Бандкерамик мәдениетінің орны толыққанды аяқталды.