Кіріспе

Jūbango (十番碁) – екі ойыншының келісімімен он ойыннан тұратын жапондық го матчы. Шешуші жеңіс қарсыластың дәрежесін төмендетуге әкеледі. Егер ойыншы қарсыласынан жалпы есеп бойынша төрт ойынға қалып қойса, оның дәрежесі төмендетіледі. Бұл бір дәреже айырмашылыққа сәйкес келетін еңбек ақының өзгеруін білдіреді. Белгілі тарихи jūbango ойыншылары: Го Сейген (1914–2014), Китани Минору (1909–75), Хонинбо Шуэй (1852–1907) және Хашимото Утаро (1907–94). Мұндай матчтар көбінесе ұзақ уақытқа созылады, ал ойындар арасында айлар бойы үзіліс болуы мүмкін. Олар сонымен қатар көшпенді болып келді (әртүрлі жерлерде өтті). Осы екі ерекшелік оларды қазіргі заманғы зияткерлік спорт матчтарынан ерекшелендіреді, олар әдетте қысқа мерзімде белгілі бір орында өткізіледі. Қазіргі заманғы го титулдық матчтары jūbango-ның осы ерекшеліктерін қабылдады.

Дәстүрлі пішім

Басқа ресми матчтардың қатарында, джубанго – Эдо дәуіріндегі дәстүрлі жарыс түрі болатын, онда ойыншылар өзара жақын бәсекелеспен күшін анықтау мақсатымен мұндай матч өткізетін. Сол заманда жоғары деңгейге жету өте қиын болды. Көбінесе матчтар тең дәрежедегі ойыншылар арасында басталатын, яғни тагайсен шартында. Бұл қара және ақ түстерді кезекпен таңдауды білдірді, бұл комиго дәуірінен бұрынғы қағида еді. Бірақ барлық матчтар тагайсен шартында өткізілмейтін. Келісім бойынша, егер бір ойыншы айтарлықтай басымдыққа ие болса, үш ойынның екісінде қара түспен ойнау мүмкіндігі қарастырылатын. Ерекше жағдайларда, бір ойыншыға әрқашан қара түс беру арқылы екі кәсіби разрядқа тең кедергі жасауға болады. Толығырақ ақпарат алу үшін кәсіби го мүгедектігі туралы қараңыз. Учикикоми джубанго – бұл «басып тастау» принципі қолданылған матч.

Қазіргі заманғы джубанго

Бұл конвенциялар ХХ ғасырда "Йомиури Шимбун" демеушілік еткен бірқатар жоғары деңгейдегі матчтар арқылы қайта жаңғыртылып, нақтырақ айқындалды. 1930 және 1960 жылдар аралығында жүбанго жапон кәсіби го-сындағы беделі жоғары ең маңызды ойындардың көп бөлігін қамтыды. 1960 жылдан кейін газеттер ұйымдастырған жыл сайынғы титулдық матчтар қоғамдық мүдделерге қызмет етті. Жүбанго дәуірінде Го Сейген үстемдік құрды, ол осы ойындарда өзінің қарсыластарына қарсы тамаша нәтижелер көрсетті. 10 жылдық үзілістен кейін 2014 жылы 26 қаңтардан 28 қыркүйекке дейін әлемнің жетекші ойыншылары Гу Ли мен Ли Седоль арасында жүбанго матчы өтті. Матч форматы бойынша алғашқы 6 жеңіске жеткен ойыншы жеңімпаз атанды. Бұл матч 8 ойынға созылды, нәтижесінде Ли Седоль 6 жеңіс, 2 жеңіліс және тең түсусіз жеңіске ие болды. Жүлде қоры 5 000 000 иенді (~800 000 АҚШ доллары) құрады. 1, 3 және 5, 8-ші ойындар Қытайдың түрлі қалаларында өтті. 4-ші ойын Оңтүстік Кореяның Шинан қаласында өткізілді.