Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Жапон журналисі (1901–1944)
Japanese journalist (1901–1944)
Хоцуми Озаки (尾崎 秀実) – "Асахи Шимбун" газетінде жұмыс істеген жапон журналисі, коммунист, Кеңес Одағының барлау қызметкері және премьер-министр Фумимаро Коноэдің кеңесшісі. Екінші дүниежүзілік соғыс кезінде Жапон империясының үкіметі тарапынан мемлекетке опасыздық жасағаны үшін (Тыныштықты сақтау заңының талаптарына сәйкес) асылған жалғыз жапон азаматы, Озаки Кеңес агенті Ричард Сорджтың хабарласы ретінде танымал.
Hotsumi Ozaki (尾崎 秀実) was a Japanese journalist working for the Asahi Shimbun newspaper, communist, Soviet intelligence agent, and advisor to Prime Minister Fumimaro Konoe. The only Japanese person to be hanged for treason (under the provisions of the Peace Preservation Law) by the Imperial Japanese government during World War II, Ozaki is well known as an informant of the Soviet agent Richard Sorge.
Өмірбаян
Озаки қазіргі Ширакава, Гифу қаласында дүниеге келді, және ол самурайлар әулетінің ұрпағы еді. Ол жас кезінде отбасымен Тайваньға көшіп келді, және Тайбэйде өсті. Тайваньда өскендіктен, Озаки Қытай мәдениетіне терең құрмет пен сүйіспеншілікпен қарады, сондай-ақ балалық шағын өткізген аралды өте жақсы көретін. Озакидің әкесі жапон отаршылдық үкіметінде жұмыс істеді және ұлына Жапония Азия елдерінің ішіндегі ең дамыған мемлекет болғандықтан, Тайваньда ғана емес, бүкіл Азияда ерекше "мәдениеттік миссиясы" бар екенін үйретті. Озаки екі тілде тәрбиеленді, және Қытайды жақсырақ түсіну үшін жапон және қытай әдебиетінің классикалық туындыларын оқыды. 1922 жылы ол Жапонияға оралып, Токио император университетінің құқық факультетіне түсті. 1923 жылғы Ұлы Канто жер сілкінісінен кейін оның өмірінде маңызды өзгеріс болды, сол кезде өте оңшыл топтар этникалық корейлерді және солшылдарды жазасыз өлтірді, ал олар тонаумен айналысып жатыр деген қауесет тарады. Озаки үкіметтің осы кісі өлтірулерге мойын бұруына қатты ашуланды. Қытай демонстранттарының "Жапонияны қуу керек!" және "Жапон тауарларын бойкоттау керек!" деп айқайлағанын естігенде ол қатты таң қалды. 1932 жылы Озаки Шанхай шайқасының бірінші кезеңін жариялады, және Шанхай көшелерінде жапон сарбаздарының қытай соғыс тұтқындарын "құмырсқалар" деп санап, жазалап өлтіргенін көріп қатты шошыды, бұл оқиға оны терең түрде жарақаттады. Жапонияға оралғаннан кейін, 1934 жылы ол Токиоға қайтып келді, онда ол Соржбен байланыс жасады. Озаки кітаптар мен мақалалар жазып, Қытай-Жапон қарым-қатынастары бойынша сарапшы ретінде танылды. Сондықтан, 1937 жылы Рюносуке Гото оны премьер-министр Фумимаро Коноэ құрған "Шова Кенкюкай" ой-санау орталығына қабылдады. 1938 жылдан бастап Коноэ оны өзінің ішкі шеңберіне, яғни әртүрлі мәселелерді таңғы ас үстінде талқылайтын таңдалған мүшелердің "Таңғы клуб" құрамына шақырды. Озаки, демек, ол анықтауға тиіс шешімдер қабылдануына қатыса алатын жағдайда болды.
Ozaki was born in what is now the town of Shirakawa, Gifu, and a descendant of a samurai family. His family relocated to Taiwan when he was a youth, and he grew up in Taipei. Growing up in Taiwan left Ozaki with a deep respect and affection for Chinese culture, and was very fond of the island, where he spent his childhood. Ozaki's father worked for the Japanese colonial government and taught his son that as Japan was the most advanced of the Asian nations it had a special "civilizing mission" not only in Taiwan, but in all of Asia. Ozaki was brought up bilingual, and had an education steeped in the classics of both Japanese and Chinese literature in order to better understand China. He returned to Japan in 1922, and enrolled in the Legal department of Tokyo Imperial University. He reached a turning point in the aftermath of the 1923 Great Kantō earthquake, wherein extreme right wing groups engaged in vigilante killings of ethnic Koreans and left wingers with impunity, amidst rumors that these groups were looting. Ozaki was greatly upset at the way that the government tolerated these killings It was a great shock to him to hear Chinese demonstrators shout "Expel Japan!" and "Boycott Japanese goods!". In 1932, Ozaki covered the First Battle of Shanghai, and was shocked to see Japanese soldiers execute Chinese POWs on the streets of Shanghai on the grounds that Chinese were mere "ants", not human beings, an event that deeply traumatized him. After his return to Japan, he moved back to Tokyo in 1934 where he linked up with Sorge. By writing books and articles Ozaki established himself as an expert in Sino Japanese relations. Thus he was recruited by Ryūnosuke Gotō in 1937 to join the Shōwa Kenkyūkai, a think tank established by Prime Minister Fumimaro Konoe. From 1938, he was invited by Konoe to become a member of his inner circle, or "Breakfast Club", of select members with whom he would confer on current events each week over breakfast. Ozaki, therefore, was in a position to participate in the making of decisions he was supposed to uncover.
Соғыстан кейінгі мұра
Соғыстан кейін Хоцуми Озаки шейіт ретінде қарастырылды. 1975 жылдан бері жыл сайын Хоцуми Озаки мен Ричард Сорге қабірлеріне зиярат етіліп келеді. Дегенмен, Хоцуми Озакиге ескерткіш орнатылмаған.
After the war, Hotsumi Ozaki became viewed as a martyr. Annual visits to the tombs of Hotsumi Ozaki and Richard Sorge have been made since 1975. However, there is no monument to Hotsumi Ozaki.
Өнер саласында
Жастарымызға өкініш жоқ – Акира Куросава жазған және түсірген, Озаки өміріне шала-шарпы негізделген жапондық фильм. 2003 жылғы Масахиро Шиноданың режиссерлік еткен "Спий Сорж" фильмінде, Ричард Сордж өміріне негізделген туындыда, Озаки рөлін Масахиро Мотоки сомдады. Киношита Джунджи, "Отто деп аталатын жапон". Озакиге арналған бұл пьеса алғаш рет 1962 жылы сахнаға қойылды және содан бері Жапонияда бірнеше рет қайта қойылды, соңғысы 2008 жылы болды. Лоуренс Роджерс жасаған ағылшын тіліне аудармасы 2009 жылы "Патриоттар мен сатқындар: Сорж және Озаки: жапондық мәдени зерттеулер жинағы", Merwin Asia баспасында жарық көрді.
No Regrets for Our Youth is a Japanese film loosely based on Ozaki, written and directed by Akira Kurosawa. In the 2003 film Spy Sorge, directed by Masahiro Shinoda and based on the life of Richard Sorge, Ozaki is played by Masahiro Motoki. Kinoshita Junji, A Japanese Called Otto オットーと呼ばれる日本人. This play, centered on Ozaki, was first performed in 1962 and has been produced in Japan a number of times since, most recently in 2008. An English translation by Lawrence Rogers was published in Patriots and Traitors: Sorge and Ozaki: A Japanese Cultural Casebook, Merwin Asia, 2009.