Кіріспе

1771 жылы Вольфганг Амадей Моцарттың пасторальдық операсы.

«Альбадағы Асканио», К. 111 – Джузеппе Паринидің итальяндық либреттосына негіделген, Вольфганг Амадей Моцарттың екі бөлімнен тұратын пасторальдық операсы (Festa teatrale in due parti). Бұл опера 1771 жылғы 15 қазанда императрица Мария Терезаның ұлы, эрцгерцог Фердинанд Карл мен Мария Беатриче д’Эстенің үйлену тойы үшін тапсырыс берілген.

Өнер тарихы

Ол алғаш рет 1771 жылдың 17 қазанында Миланның Регио Дукале театрында қойылды. 2006 жылдың қазан айында Моцарттың туғанына 250 жыл толуына арналған шара аясында Миланның Ла Скала театрында Джованни Антонинидің дирижерлігімен орындалды. Екі бөлімді байланыстырған балет 2006 жылы Бостондағы Гендель және Хайдн қоғамының оркестрімен екі рет орындалды.

1-бөлік

Алғашқы сахнада Венера мен Асканио, оның Энейден туған ұлы таныстырылады. (Көптеген классикалық дереккөздерде Венера/Афродита Энейдің анасы болып табылады.) Құдайша Альбаның сұлулығын мақтап, ұлын сол жерге билік етуге шақырады. Ол өзін Сильвияға, оған белгіленген нимфаға ашпауын, бірақ оның мінез-құлқын сынау үшін жалған есіммен танысуын өтінеді. Бақташылар уәде етілген билеушісін шақырып жатқанда, Фауно Ацтедің күлімдеген жүзі – бұл күннің ұлы бақыт әкелетінінің белгісі екенін айтады. Құдайшаның бұйрығымен, Асканио осы жердің сұлулығына таңсыққан шет елден келген адам болып әрекет етеді. Ацеста бақташыларға олардың аңғарында ұлы қала бой көтеретінін және күн батқанға дейін Асканио олардың билеушісі болатынын жеткізеді. Ол сондай-ақ Сильвияға Асканио оның күйеуі болатынын айтады, бірақ ол түсінде көрген жас жігітті сүйетінін жауап береді. Діни қызметкер оны сендіріп, түсіндегі жас жігіт Асканиодан басқа ешкім емес дейді. Содан кейін Венера Асканиоға көрініп, оның кім екенін жарияламас бұрын, осы қызды тағы да бірқалыпты сынап көруін сұрайды.

2-бөлік

Асканио Сильвияны қойшылардың арасында көріп, онымен сөйлесуге тырысады. Қыз жігітті бірден арманынан таниды. Фауно араласып, "шетелдікке" (Асканиоға) Алба қаласын шет елдерде жариялауды ұсынады. Осылайша, шетелдіктің Асканио емес екеніне көз жеткізген Сильвия қатты мұңайады. Соңында ол тағдырына мойынұсынып, Асканиодан басқа ешкімді жамандамайтынын айтады. Ацеста Сильвияны тыныштандырып, оның қиындықтарының соңы жақын екенін жеткізеді. Керемет хор Венераны шақырады. Сильвия мен Асканио хорға дауыстарын қосып, құдайша бұлттармен оранылған көлігімен түседі. Венера екі ғашықты біріктіріп, ұлына болашақ әйелінің ізгілігін қалай тануы керек болғанын түсіндіреді. Ацеста Венераға адалдық пен салтанатты серт береді, сосын ол кетеді. Асканиоға Энейдің ұрпағын жалғастырып, Альба қаласын гүлдендіруді қалдырды.