Кіріспе
1966 жылғы Гонконг көтерілісі, сондай-ақ 1966 жылғы «Жұлдызды паром» көтерілісі деп те аталады, 1966 жылдың көктемінде Гонконгтың Коулун ауданында төрт түнге созылған тәртіпсіздіктер. Көтеріліс британдық отарлық үкіметінің «Жұлдызды паром» арқылы жүргіншілерді тасымалдау бағасын 25 пайызға өсіру шешіміне қарсы басталган бейбіт наразылықтар ретінде басталды. Көтеріліс кезінде бір адам қаза тапты, ондаған адам жарақат алды және 1800-нен астам адам тұтқындалды.
The 1966 Hong Kong riots, also known as the 1966 Star Ferry riots, were a series of disturbances that took place over four nights on the streets of Kowloon, Hong Kong in the spring of 1966. The riots started as peaceful demonstrations against the British colonial government's decision to increase the fare of Star Ferry foot passenger harbour crossing by 25 percent. One person died in the riots, dozens were injured, and over 1,800 people were arrested during the turmoil.
Тікелей себеп
1972 жылы Крос-Харбор туннелі салынғанға дейін «Жұлдызды паром» Коулун түбегі мен Гонконг аралы арасындағы маңызды байланыс болып келді. 1965 жылдың қазан айында үкімет Star Ferry компаниясының бағасын 50-100 пайызға көтеру туралы өтініш білдіргенін хабарлады. Бұл құпия деп санайтын Star Ferry компаниясы, өтініштің жарияланғанына наразылық білдірді. Сонымен қатар, Star Ferry компаниясы Гонконг пен Яумати паромдарының бағаны көтеру туралы пікірін сұрағаны белгілі болды. Бұл, егер баға көтерілісіне рұқсат берілсе, басқа да қоғамдық көлік түрлері де бағаларын көтереді деген халық арасында алаңдаушылық тудырды. 1966 жылдың наурыз айында Транспорттық кеңесші комитеті (TAC) Star Ferry компаниясының бағасын көтеруін мақұлдағанда, қалалық кеңесші және TAC мүшесі Элси Эллиот баға көтеруге қарсы петиция құрып, 20 000 азаматтың қолтаңбасын жинады. Екі адам бейбіт және салауатты наразылық акциясын өткізді. Бірақ, Гонконг үкіметі оны күшпен тоқтатты. Халықтың наразылығы күшейді.
Негізгі себеп
1960 жылдар британдық отаршылдық үкімшілігіне наразылықтың күшейген кезеңі болды. Халықтың көпшілігінің тұру және жұмыс жағдайлары нашар болды, ал мемлекеттік қызметкерлер арасында сыбайлас жемқорлық кеңінен таралды. Азаматтар осы сыбайлас жемқорлыққа толы полицияға және полицияның теңсіздігіне сенімсіздікпен қарады.
Салдары
1966 жылғы тәртіпсіздіктер Гонконгтағы азаматтық белсенділіктің бастауын қалады. Бұл Гонконгтағы жастардың көп қатысуымен болған алғашқы ірі әлеуметтік қозғалыс. Ол сонымен қатар 1967 жылы бүкіл аумақты қамтыған солшыл тәртіпсіздіктерге әкелген кең тараған әлеуметтік наразылықты көрсетті. Тәртіпсіздіктердің ошағы болған Эдинбург Плейс Стар Ферри пирсі 2007 жылы даулы Орталық жағалауды қайта құру жобасына қосылды. Көптеген наразылар пирстің бұзылуына қарсы наразылықтарын Соның іс-әрекетімен байланыстырды.