Кіріспе

"The Captive City" – Роберт Уайздың 1952 жылғы американдық нуарлық қылмыстық фильмі. Фильмді Роберт Уайз режиссерлік етіп, Джон Форсайт бас рөлде ойнады. Сценарий Time журналының тілшісі Элвин М. Джозефи, кішінің, өмірдегі оқиғалары негізінде жазылған, ол сценарийдің авторларының бірі болды.

Сюжет

Газет редакторы және серіктесі Джим Остин әйелімен бірге Кеннингтоннан қашып келеді, онда олар тұрады және жұмыс істейді, себебі ол АҚШ Сенатының арнайы комитеті алдында мемлекетаралық саудадағы қылмысты тергеуде куәлік беруі керек. Оларды өз қалаларынан қылмыстық топ қуып жетеді, сондықтан олар Уоррен деген жерде тас жолдан түсіп, полиция бөлімшесінде паналады. Остин комитет орналасқан жерге қауіпсіз жеткізілуін қамтамасыз ету үшін күзет сұрайды. Сонымен қатар, ол станцияның таспаға жазу құралын пайдалануға рұқсат алады, онда ол осы жағдайға жеткізген оқиғаларды тіркеп алады. Остин жеке детектив Клайд Нельсонның күмәнді өлімінен кейін қаладағы тікелей ставкаларды (букмекерлік кеңселерді) тергеуді бастады, ол Нельсонның полицияның заңсыз құмар ойындарымен байланысын анықтағанын білді. Нельсонның бұрынғы күйеуі Мюррей Сирак Кеннингтонның ірі ставка жасаушысы еді. Остин полицияның Нельсонның өліміне реакциясын күмәнданып, полиция бастығының ынталандыруымен өзі тергеуді бастады. Остин мафиямен байланысы бар қылмыскер Доминик Фабретти қалаға көшіп келгенін, содан кейін Сирак Остинның әрекетін парамен тоқтатуға тырысқанын, ал Остин мен оның әйеліне үнемі қысым көрсетілгенін анықтады. Қала басшылары, полиция және қоғамның беделді өкілдері құмар ойындарына келісім берді, тікелей ставкалар сөзсіз болатынын және оны жария ету қаланың беделін жоятынын айтты. Сирак әйелі Фабреттидің Нельсонды өлтіргеніне кінәлі екенін айтқаннан кейін өлтірілді. Остинның газеттегі серіктесі оның күресінен жарнама берушілер мен жеткізушілерді жоғалтқандықтан, оны қолдаудан бас тартты. Фабретти мен оның іс-әрекетін тоқтату үшін Остин соңғы шара ретінде жергілікті дін қызметкерлерінен көмек сұрады. Олар да араласудан бас тартқан соң, Остин Сенаттың қылмыс жөніндегі комиссиясына жүгінуге шешім қабылдады. Сирактың қауіпті ескертуі Остин мен оның әйелін түн ортасында қашуға мәжбүр етті, ал Фабреттидің қолдаушылары оларды қуды. Олар сұраған полиция күзетімен комиссия отырысына қауіпсіз жетеді.

Өмірбаян

"Қомағы бар қала" киносының сценарийі Кефаувер комитетінің тыңдауларынан шабыттанды. Телевизиядағы тыңдаулар зор қызығушылық тудырып, кең көрерменді қалалық сыбайлас жемқорлық және ұйымдасқан қылмыс мәселелерімен таныстырды. Бұл хабар таратудың үлкен табысы құқық қорғау органдарының күрделі қылмыстық ұйымдарды жою туралы "әшкерелеу" қылмыс фильмдерінің толық циклінің жасалуына әкелді. "Қомағы бар қала" фильмі сенатор Кефаувердің өзінің қолдауына ие болды: Роберт Уайз фильмнің көшірмесін Вашингтон қаласына алып барып, сенатор Кефауверге көрсетті, ол оны мақұлдаған ғана емес, сонымен қатар прологта жазбаша мәлімдеме жасады және эпилогта ұйымдасқан қылмыстың зыяндылығы туралы ескерту жасап пайда болды. "Әшкерелеу" фильмдерінің басқа да көрнекті мысалдары: "Худлум империясы" (1952) және "Тернлинг Пойнт" (1952).