Гилдфорд қалысындағы сарай – Англияның Суррей графтығындағы тарихи орын. 1066 жылғы Норман шапқынынан кейін салынған, Вильгельм I немесе оның барондарымен тұрғызылған.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Суррейдегі сарай, Англия.
Castle in Surrey, England
Гилфорд сарайы Англияның Суррей графтығындағы Гилфорд қаласында орналасқан. Ол 1066 жылы Англияға жасалған шапқындардан кейін, Жеңімпаз Уильям немесе оның барондарының бірі салған деп саналады.
Guildford Castle is in Guildford, Surrey, England. It is thought to have been built by William the Conqueror, or one of his barons, shortly after the 1066 invasion of England.
Құрылыс және даму
1066 жылы Гастингс шайқасынан кейін Уильям әскерін Кентербериге бастап келді, содан кейін Ғилдфордты қоса алғанда, қажылар жолындағы қалаларды тонады. Кейін Уильям немесе оның барондарының бірі Ғилдфорд қамалын салды. Бұл туралы «Domesday Book» кітабында жазба жоқ, сондықтан құрылыс 1086 жылдан кейін басталған болуы мүмкін. Қамалда алдымен мот (төбешік) салынды, оның айналасында ор және ағаш қоршаумен қорғалған қамал болды. Қамалдың шекарасы Касл көшесі, Оңтүстік төбе, қазіргі Ракс Клоуз және Карри көшесі бойымен (шамалы шығысқа қарай) жүрді. Егер ол стандартты нормандық үлгіге сай болса, қамал сыртқы және ішкі қамал болып екіге бөлінген болар еді. Ішкі қамал мотты қамтыған, ал оның үстінде ағаштан жасалған бекініс сарбаздардың күзет бекеті ретінде орналасқан. 11 ғасырдың соңында немесе 12 ғасырдың басында Баргейт тасынан қабырға моттың үстіне салынды, бұл қабырғалық бекініс деп аталды, содан кейін 1130 жылдары қамал (мұнара) қосылды, ол да жақын маңдағы Годалмингтен әкелінген Баргейт тасынан, берік және мықты цементпен біріктірілген. Мүмкін, қабырғалық бекіністің бір бөлігі қабырғаға қосылған, ал оның негізі бор тасқа дейін жеткен. Оның сыртқы өлшемдері 14 метрге 45 метр болды. Қабырғалар негізде 3 метрге дейін жуандықпен келді және жоғары қарай тарылды. Мұнарада жер және бірінші қабаттар болды, ал кіреберіс бірінші қабатта қорғану үшін орналасқан. Бұл ғимарат патшаның жеке пәтері ретінде пайдаланылған болуы мүмкін. Жер қабатында терезелер болмады. Бірінші қабатта бас бөлме, шағын ғибадатхана және киім-кешек шкафы болды, сондай-ақ дәретхана да бар еді. Біраз уақыттан кейін екінші қабатқа екі орындық дәретхана қосылды. Екінші қабатты қосу мұнараның биіктігін 21 метрден асырды. Ғимараттың шатыры қорғасыннан жасалған, ал ішкі қабырғалары гипстен жабылып, әктелген. 12 ғасырда патша қамалдағы жақсырақ пәтерлерге көшіп өтті. Басты қамал ғимараттарына үлкен зал, патша мен патшайымның пәтерлері және олардың ғибадатханалары кірді. Үлкен зал Касл-Хилл төбесіндегі екі үйдің орнында орналасқан деп есептеледі және тастан салынған. Генрих III 13 ғасырда бірнеше жақсартулар жасады, нәтижесінде қамал сарай ретінде танылды. Корольдік пәтер үлкен жаңа терезелермен жақсартылды және екі мәрмәр бағана қосылды. Үлкен зал боялған шыны терезелермен және суреттермен безендірілді. Генрих патша бөлмесін алтын және күміс жұлдыздары бар жасыл түске бояп, оның айналасына мәрмәр бағаналармен қоршалған бақ салдырды. 1254 жылы зал өрттен зардап шекті, бірақ ғимараттарды өзгерту жалғасты. Генрих 1245 жылы қамалды кеңейту үшін қосымша жер сатып алды, осылайша оған Эдуард үшін, оның ұлы және таққа мұрагері үшін бөлмелер салуға мүмкіндік берді, олар 1246 жылы аяқталды. Quarry Street қақпасы 1256 жылы аяқталды, бұл Генрих қамалды өзгертіп жасқанын көрсетеді, бірақ бұрынғы қақпаның (Тунскейтке қарама-қарсы болған деп есептеледі) ешқандай дәлелі жоқ.
After the Battle of Hastings in 1066 William led his army to Canterbury and then sacked towns along the Pilgrims' Way, including Guildford. Later William, or one of his barons, built Guildford Castle. There is no record of it in the Domesday Book so construction probably started after 1086. First to be built at the Castle would have been the motte (a mound) around which was a ditch and a bailey protected by a wooden palisade. The bailey's boundary would have run along Castle Street, South Hill, what is now Racks Close and parallel with Quarry Street (although slightly to the east). If it followed a typical Norman design the bailey would have been divided with a palisade, into two parts the outer and inner bail. The inner bailey would have encompassed the motte on which a wooden keep would have been built as a look out post for the soldiers stationed there. Late 11th or early 12th century, a wall made of Bargate stone was built around the top of the motte creating what is known as a shell keep, and then around the 1130s a keep (tower) was added, again made of Bargate stone from nearby Godalming bonded with hard and durable mortar. The keep may have been built over part of the shell keep and its foundations went down to the chalk bedrock. The general form was quadrangular, its exterior dimensions being 47 feet (14 m) by 45.5 feet (14 m). The walls are about 10 feet (3 m) thick at the base and taper towards the top. The keep had a ground and first floor with the entrance located in the first floor to aid in defence. The keep was most likely used as a private apartment for the King. The ground floor was windowless. On the first floor there was a main chamber, a chapel, and wardrobe with latrine. A second floor was added shortly afterwards containing a two seater latrine. The addition of the second floor made the keep over 70 feet (21 m) high. The roof of the building was made of lead and the inner walls were covered in plaster and then whitewashed. In the 12th century the King moved to better apartments located in the bailey. The main bailey buildings would have included a great hall, apartments for the King and Queen and their chapels. The great hall is thought to have been located at the site of the two houses at the bottom of Castle Hill and was made of stone. Henry III made a number of improvements in the 13th century which resulted in the castle being known as a palace. The Queen's apartment was improved with large new windows and two marble columns were added. The great hall was decorated with coloured glass windows and paintings. King Henry had his room painted green with gold and silver stars and he also built a garden surrounded by marble columns. A fire damaged the hall in 1254 but the changes to the buildings continued. Henry purchased some extra land in 1245 to extend the bailey so allow him to build a set of room for Edward, his son and heir to the throne, which were completed in 1246. The gate at Quarry Street was completed in 1256 which suggests that Henry made changes to the castle but no evidence of the previous gate (thought to have been opposite Tunsgate) remains.
Әскери мақсатта
Қалашық негізінен патшалық резиденция ретінде қолданылды, бірақ ол сонымен қатар бекініс болды және соғыс қимылдарында да рөл атқарды. Қалашыққа ешқашан шабуыл жасалмаса да, тарихының әртүрлі кезеңдерінде нығайтылып келді. Степан билік құрған жылдары (1135–1154) болған азаматтық соғыс кезінде және Генрих II ұлдарының көтерілісі (1173–1174 жылдардағы көтеріліс) барысында қамал күшейтілген деп саналады. 1216 жылдың 9 шілдесінде ханзада Людовик король Джонға қарсы Бірінші барон соғысы кезінде қалашықты басып алды, бірақ қалашық ешқандай қақтығыс ошағы болған жоқ. 1260 жылдары Симон де Монфорттың көтерілісі кезінде де шайқас болған жоқ. Дегенмен, Генрих III-нің ұлы, принц Эдвард (болашақтағы Эдвард I) Альтон шайқасында Адам Гурдон атты көтерілісшіні тұтқындап, оны Гилфорд қалашығына әкелді. Сонымен қатар, қалашық король Эдвард I-нің шетелдегі соғыстары кезінде әскер жиналатын орын ретінде пайдаланылды.
The castle was mainly used as a royal residence but it was also a fortress and did play a part in warfare and although the Castle was never attacked it was strengthened at various points in its history. The keep is thought to have been heightened during the civil war which took place during Stephen's reign (1135–1154) and during the rebellion of Henry II's sons (the revolt of 1173–1174) the castle was strengthened. On 9 July 1216 Prince Louis took possession of the castle during the First Barons' War against King John, but the castle was not a scene of conflict. During the rebellion of Simon de Montfort in the 1260s there was no fighting either. However King Henry III's son Prince Edward (the future Edward I) did capture a rebel named Adam Gurdon in a battle at Alton and brought him to Guildford Castle and it was used as a mustering point during King Edward I's foreign wars.
Констебльдер мен шерифтер
1218 жылы (Генрих III билігінің 10-шы жылы) Уильям де Кониерс қамалдың констеблі болды; сол биліктің 39-шы жылы (1247) бұл лауазымға Элиас де Маунсел ие болды; ал Генрихтің 51-ші жылы (1259) қамалдың күзеті Уильям де Агильонға, сол кездегі Суррей шерифіне сеніп тапсырылды; бұл, әдетте, түрме ретінде пайдалану үшін болған. 1307 жылы (Эдвард I билігінің 35-ші жылы) корольдің тұтқындарының сақтаушысы Эдвард де Сейге түрмені жөндеуге бұйрық берілді. 1322 жылы (Эдуард II билігінің 15-ші жылы) Оливер де Бурдегала губернатор болды. 1337 жылы сэр Джон де Брокас констебль болып тағайындалды. 1367 жылы (Эдвард III билігінің 41-ші жылы) ол Суррей және Сассекс шерифі Эндрю Саквиллге түрме және тұрғын үй ретінде берілді. 1377 жылы (Ричард II билігінің 1-ші жылы) сэр Саймон Берли (Ричардтың тәрбиешісі болған) констебль болды.
In 1218 (the 10th year of the reign of Henry III), William de Coniers was constable of the castle; in the 39th of the same reign (1247), that office was held by Elias de Maunsel; and in Henry's 51st year (1259), the custody of the castle was in trusted to William de Aguillon, the then sheriff of Surrey; probably, in order that it might be used for a prison. In 1307 (the 35th year of the reign of Edward I) Edward de Say, the keeper of the King's prisoners had orders to repair the prison. In 1322 (the 15th year of the reign of Edward II), Oliver de Burdegala was governor. In 1337 Sir John de Brocas was made constable. In 1367 (the 41st year of the reign of Edward III), it was given to Andrew Sackville, sheriff of Surrey and Sussex both for a prison and as a dwelling. In 1377 (In the 1st year of the reign of Richard II) Sir Simon Burleigh (who had been tutor to Richard), was constable.
Он төртінші ғасырдан жиырмасыншы ғасырға дейін
Гилдфорд, басқа да бірнеше патшалық ішкі қамалдармен бірге, қорғанысқа қажеттілігін жойды және ұмытылды. 1360 жылдардан бастап, өзеннің арғы бетінде орналасқан патшалық орманшылық үйі жақсартылып, кеңейтілді, сондықтан патшалық отбасы аймаққа келгенде қамалдың орнына сол жерде тұруды жөн көрді. Қамал ішіндегі патшалық пәтерлерге немқұрайлы қаралып, 1379 жылға қарай патшаның ғана үлкен залы қалды, ал қалған пәтерлер жөндеуге келмейтіндей күйге жетті. Бұл қамал 1487 жылға дейін (Генрих VII билігінің үшінші жылы) Суррей және Сассекс округтері үшін жалпы түрме ретінде пайдаланылды. Одан кейін Сассекс тұрғындары парламентке тұтқындарды жақсырақ күзетілген және ыңғайлырақ орналасқан Леуес қаласына көшіру туралы петиция жіберді. Петиция мақұлданды. 1544 жылы Джон Даборн қамал бағының сақшысы болып тағайындалды. Оның отбасы 16 ғасырдың соңына дейін қамалмен байланыста болды және кірпіштен жасалған терезелер мен каминдерді олар қосыпты деседі. 1611 жылы Джеймс I қамал мүлігін Фрэнсис Картерге сыйлады. 1630 жылдары мұнараның шатыры алынып тасталғаннан кейін, ол тауысқыштарға арналған арена ретінде пайдаланылды. Қамалдың жерлері шаруашылыққа жұмсалып, түрлі адамдарға жалға берілді. 1820 жылдар шамасында Норфолк герцогы оны сатып алды. 1885 жылы қамалдың көп бөлігіне ие болған Вонерш лорды Грантли оны Гилдфорд қалалық әкімшілігіне сатты. Мұнара мен қабырғалар 1888 жылы Виктория патшайымның алтын юбилейін мерекелеу үшін қалпына келтіріліп, халыққа ақылы бақ ретінде ашылды.
Guildford, along with some other royal inland castles, was no longer needed for defence and were neglected. From the 1360s a royal moated hunting lodge (situated on the other side the river from the castle) was improved and enlarged, so royalty chose to stay there when visiting the area rather than the castle. The royal apartments at the castle were neglected and by 1379 only the King's great chamber remained, the rest of the royal apartments having decayed beyond repair. This castle keep continued to be used as the common gaol for both Surrey and Sussex until 1487 (in the third year of the reign of Henry VII), when the inhabitants of Sussex petitioned parliament that the prisoners be moved to Lewes, which had a more secure establishment and location. The petition was granted. In 1544 John Daborne was made keeper of the castle garden. His family were involved with the castle for the rest of the 16th century and is thought to have been they who added the brick windows and fireplaces. In 1611 the castle estate was granted to Francis Carter by James I. In the 1630s, once the tower's roof was removed, it was used as a cockpit. Areas of the castle grounds were used for farming and rented out to various people. Around 1820 the Duke of Norfolk purchased it. In 1885 Lord Grantley of Wonersh, who owned a large part of the castle, sold it to the Guildford Corporation. The tower and walls were restored and opened to the public as pleasure gardens in 1888 to mark Queen Victoria's Golden Jubilee of the previous year.
ХХІ ғасыр
Бақтар "өте танымал, 12 ғасырдағы қамалдың төңірегінде орналасқан түрлі-түсті гүлзардың керемет жиынтығын көрсетеді" және Льюис Кэрроллға арналған ескерткіш – "Көзілдірік арқылы Алисаның" толық мөлшердегі мүсіні бар, ол 1868 жылдан 1898 жылға дейін қайтыс болғанша, әпкелерінің үйі – The Chestnuts-та тұрған. 2003 жылдан бастап бір жылдық консервация жобасы жүргізілді. Қамалдың бір бөлігі жаңартылды, бірінші қабат еденмен жабылып, шатыры орнатылды. 2004 жылы аяқталған бұл жоба барысында, тісті қабырғалар (кренеллер) сияқты бастапқы элементтердің сақталғаны анықталды. Қамалдың ішінде сәуір мен қыркүйек айлары аралығында ашық болатын келушілер орталығы орналасқан, онда қамал тарихын баяндайтын ақпараттық тақталар мен шамамен 1300 жылғы қамалдың макеті қойылған. Мұнараның шатырына баспалдақпен көтерілуге болады, онда аумақ пен Гилфордтың бір бөлігі көрінеді. Қамалдың ескі қақпасының ғимаратында қазір Гилдфорд мұражайының бөлігі орналасқан, ол жергілікті тарих және археология мұражайы, сондай-ақ арнайы тігін коллекциясын қамтиды.
The gardens are "extremely popular, displaying an amazing array of colourful bedding, centred on the 12th Century Castle Keep", and include a life size statue of Alice Through the Looking Glass, which is a memorial to Lewis Carroll who stayed nearby in The Chestnuts, his sisters' house, from 1868 until he died in 1898. Starting in 2003 there was a year long conservation project. The keep was partially renovated, and the first floor was floored and roofed. During this project which ended in 2004 original features such as crenellations were found to still exist. The keep now contains a visitor centre, open between April and September, that includes written panels describing the history of the castle and a model of the place as it appeared in about 1300. The roof of the tower is reachable by a staircase which allows views of the grounds and parts of Guildford. The castle's old gatehouse now houses part of Guildford Museum, a local history and archaeology museum with a specialist needlework collection.