Кіріспе

Аргейлер дәстүрі – ежелгі Римде 16 және 17 наурыз, сондай-ақ 14 немесе 15 мамыр күндері өткізілетін ежелгі діни рәсімдер. Август тұсында осы рәсімдердің мағынасы оларды атқарушылардың өзіне де түсініксіз болған. Мамыр айындағы рәсімдерде понтификтер, вестальдар және преторлар 27 станцияны (сацелла немесе сакрария) аралап өтіп, әр станциядан қамыс, құрақ және сабаннан жасалған, қол-аяғы байланған адамдарға ұқсайтын адам бейнесін алып шығатын. Барлық станциялар араланғаннан кейін, шеруге аза күйіндегі Фламиника Диалис қосылды. Бұл рәсімдердің кейінгі тарихи кезеңге дейін жалғасуы, олардың мағынасы жойылған кезде де римдіктердің дінге деген салттық көзқарасын көрсетеді.

Түсіндірме

Ритуал басталғанға дейін 27 (немесе кейбір дереккөздерде 24 немесе 30) әрқайсысына бейне қойылды. Бірақ ритуалдың мәні қазірдің өзінде түсініксіз болып кетті, ал Овидий антикварлық түсіндірмелер ұсынады. Респонсум Тибрдің жағасында тұратын әрбір гентеске (отбасы немесе ру) бір адамнан құрбандық шалуды бұйырған. Бұл ертедегі халық грек тегінен шыққан деп саналады, сондықтан Аргейлер Аргивтерден (грек этнонимі "Аргивтер") алынған, атап айтқанда Эвандердің серіктерінен және кейін Геркулестің сол жерде қалуға және өмір сүруге шешім қабылдағандарынан. Бұл респонсум Римнің құрылуына дейін жасалған. Аргейлер рәсімін түсіндірудің бір жолы – Римнің ертедегі тұрғындары белгіленгендей адам құрбандығын жасаған; алайда, Овидий Геркулес оны тоқтатқан деп мәлімдейді және адам құрбандығы римдіктердің өзі үшін ешқашан әдетке айналмаған. Овидий өзеннің бейнесі болған Тибериннің аузынан басқа бір түсінік айтады. Ол бұл ертедегі тұрғындар гректер болғандықтан, қарт жаста үй сағынышына шалдыққандарын және өлгеннен кейін отанына қайта оралудың символдық белгісі ретінде өзенге жерленуді сұрағанын айтты. Бұл соңғы түсінік бұрынғысымен үйлеспейтін сияқты көрінеді, бірақ ол әлемнің көптеген аймақтарындағы примитивті халықтар арасында суға жерлеу салтымен ұқсас болуы мүмкін. Дионисий Галикарнасский де бұл рәсімді адам құрбандығы ретінде түсіндіріп, Тибериннің осы үнемі келіп түсетін құрбандықтарды қабылдағандығын айтады. Қазіргі заманғы баламалы түсіндірмелерге императорлық кезеңге дейінгі жаңбыр шақыру рәсімі немесе 27 грек соғыс тұтқынының суға батырып өлім жазасын орындауын қайта жасау кіреді.