Вацлав Ян Пржездзецкий: Польский генерал және әскери қолбасшы
Wacław Przeździecki
Вацлав Пшездзецкий – польский генерал, герой обороны Польши в 1939 г. Командир кавалерийской бригады, участник битвы за Гродно. Биография и военный путь.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Кіріспе
Вацлав Ян Пжездецкий (15 шілде 1883 – 29 маусым 1964) – поляк әскери қолбасшысы және Польша армиясының бригадир-генералы. 1939 жылғы Польшаға жасалған шабуыл кезінде ол Гродно шайқасында күрескен Волковыск кавалериялық бригадасының командирі болды. Вацлав Ян Пжездецкий 1883 жылғы 15 шілдеде Ленчицаның жанындағы Лесьмьерде дүниеге келді, ол қаңтар көтерілісінен кейін Ресей билігінен барлық мүлкін жоғалтқан отбасында өсті. 1903 жылы ол Лодзьдегі Жоғары сауда мектебін бітірді, содан кейін Харьковтағы Технологиялық институтқа (қазіргі Украина) түсті. 1904 жылы ол құпия поляк қарсылық ұйымының мүшесі болғандықтан институттан қуылды. Оны қабылдаған жалғыз оқу орны – Казандағы әскери училище болды, оны ол 1906 жылы бітірді. Пжездецкий содан кейін Ресей императорлық армиясына қосылып, Батумда орналасқан 260-шы жаяу әскер полкінің офицерлер мектебінде адъютант болып қызмет етті. 1913 жылы ол капитан шеніне көтерілді. Бірінші дүниежүзілік соғыс кезінде ол рота, содан кейін батальон командирі ретінде ерлікпен шайқасты. Пруссияда ауыр жарақат алғаннан кейін, ол әскери қызметке жарамсыз деп танылып, босатылды. Ақпан революциясынан кейін ол Ресейдегі түрлі поляк ұйымдарына, оның ішінде Орталық поляк әскери комитетіне (NPKW) қосылды және Ресей азамат соғысы кезінде 1-ші поляк корпусының қатарында күресті. 1918 жылы ол Польшаға оралып, қайта құрылған Польша армиясына қосылды. Польшаның 12-ші жаяу әскер дивизиясының командирі ретінде ол Польша-Совет соғысында шайқасты. Рига бейбіт шартынан кейін ол түрлі штабтық лауазымдарда қызмет етті. 1926 жылы ол Польшаның 21-ші таулық жаяу әскер дивизиясының командирі болды, ал келесі жылы бригадир-генерал шеніне көтерілді. 1936 жылы зейнеткерлікке шығып, Варшавадан оңтүстікке қарай бірнеше шақырым жердегі Натолиндегі шағын виллада қоныстанды. 1939 жылғы Польшаға жасалған шабуыл кезінде ол қайтадан әскери қызметке кірісіп, неміс, содан кейін совет майдандарында резервтік және жедел құрылған бөлімдерді құруға қатысты. Волковыск кавалериялық бригадасының командирі ретінде ол соғыстың ең маңызды поляк-совет шайқастарының бірі болған Гродно шайқасына қатысты. Шайқас аяқталғаннан кейін ол Литва шекарасын өтіп, сол жерде әскерімен бірге тұтқындалды. 1940 жылы Балтық елдері КСРО-ға қосылғаннан кейін, ол НКВД-мен тұтқындалып, Козельск лагеріне жіберілді. Біраз уақыттан кейін ол Любянка түрмесіне ауыстырылды, онда оған КСРО-ның одақтасы ретінде құрылған поляк дивизиясын басқару ұсынылды. Ол бас тартқаннан кейін және Польша эмигранттық үкіметінің шешіміне сүйенгендіктен, ол Грязовецтегі арнайы НКВД ұстау орталығына жіберілді. Сикорский-Майский келісімінен кейін ол түрмеден босатылып, Польшаның II корпусына қосылуға рұқсат алды, ол онымен бірге Парсы, Ирак және соңында Палестинаға көшті. Сол жерде ол (58 жасында) әскери қызметке тым ескі деп танылды. Соғыстан кейін ол Палестинада қалды, ал 1947 жылы Ұлыбританияға көшіп, Уэльстегі Пенлидегі поляк госпиталінде жұмыс істеді. Вацлав Пжездецкий 1964 жылғы 29 маусымда 80 жасында қайтыс болды. Оның ең маңызды әскери наградаларының ішінде Virtuti Militari күміс кресті, Polonia Restituta командирлік кресті, Тәуелсіздік кресті (Krzyż Niepodległości) және Батылдық кресті (Krzyż Walecznych) үш рет болды.
Wacław Jan Przeździecki (; 15 July 1883 – 29 June 1964) was a Polish military commander and Brigadier General of the Polish Army. During the Invasion of Poland in 1939, he was the commanding officer of the reserve Wołkowysk Cavalry Brigade that fought in the battle of Grodno. Wacław Jan Przeździecki was born on 15 July 1883 in Leśmierz near Łęczyca deprived of all their property by the Russian authorities after the January Uprising. In 1903 he graduated from the Higher Trade School in Łódź, after which he joined the Technological Institute in Kharkiv (modern Ukraine). In 1904 he was relegated from the institute for being a member of a secret Polish resistance organisation. The only school to accept him was a military college in Kazan, from which he graduated in 1906. Przeździecki then joined the Imperial Russian Army and served as an adjutant in the officers school and the 260th Infantry Regiment stationed in Batum. In 1913 he was promoted to the rank of Captain. During the First World War he served with distinction in the first line as the company and then battalion commander. After receiving a heavy wound in Prussia, he was declared ineligible for service and dismissed. After the February Revolution he joined various Polish organisations in Russia, including the Central Polish Military Committee (NPKW), and fought in the ranks of the 1st Polish Corps during the Russian Civil War. In 1918 he returned to Poland and joined the renascent Polish Army. As the commanding officer of the Polish 12th Infantry Division he fought in the Polish Bolshevik War. After the Peace of Riga he remained in service at various staff posts. In 1926 he became the commanding officer of the Polish 21st Mountain Infantry Division and the following year he was promoted to the rank of Brigadier General. Retired in 1936, he settled in a small villa in Natolin, several kilometres to the south of Warsaw. During the Invasion of Poland in 1939, he returned to active service and took part in formation of various reserve and improvised units for the German and then Soviet fronts. As the commanding officer of the Wołkowysk Cavalry Brigade he took part in the battle of Grodno, one of the most important Polish Soviet battles of the war. After the battle he crossed the border with Lithuania, where he was interned with his soldiers. In 1940 however, after the Baltic States were annexed by the Soviet Union he was arrested by the NKVD and sent to the Kozielsk camp. Soon afterwards he was transferred to Lubyanka prison, where he was offered to lead a Polish Division created as an ally of the Soviet Union. When he refused and relied his reaction on the decision of the Polish Government in Exile, he was transferred to a special NKVD detention centre in Gryazovets. After the Sikorski Mayski Agreement he was released from the prison and allowed to join the Polish II Corps, with which he moved to Persia, Iraq and finally to Palestine. There he was judged (at age 58) to be too elderly for active service. After the war he remained in Palestine, and in 1947 moved to Great Britain, where he was given a role at the Polish Hospital in Penley, Wales. Wacław Przeździecki died there on 29 June 1964, aged 80. Among the most notable of his military decorations were the Silver Cross of the Virtuti Militari, Commander's Cross of the Polonia Restituta, Cross of Independence (Krzyż Niepodległości), and the Cross of Valour (Krzyż Walecznych), three times.