Кіріспе

Алсеу Аморосо Лима (Petrópolis, 11 желтоқсан 1893 – Рио-де-Жанейро, 14 тамыз 1983) – Бразилиялық жазушы, журналист, қоғамдық белсенді және Бразилия христиан демократиясының негізін қалаушы. 1919 жылы ол Тристоа де Атаиде деген псевдонимді қабылдады. 1928 жылы католицизмге көшті және Бразилиядағы Католиктік әрекеттің жетекшісі болды. Бастапқыда бразилиялық интегрализмнің кейбір мақсаттарына симпатия танытса да, ол авторитаризмнің барлық түрлеріне, әсіресе фашизмге қарсы күресті. Бұл Жаку Маритеннің ықпалымен болды. Әскери диктатура кезінде ол баспасөз бостандығын қорғаушысы болды.

Өмірбаян

Рио-де-Жанейрода орта таптық отбасында дүниеге келген Альсеу Аморосо Лима Педро II колледжінде оқып, «атеист және якобин» болды. 1913 жылы заң факультетін бітірді. Позитивизмнің ықпалымен Парижге сапар шекті, бірақ Бірінші дүниежүзілік соғыстың қатты әсерінен Джексон де Фигейредо, Г. К. Честертон және Жак Маританның көмегімен одан алыстады. 1928 жылы Джексон де Фигейредомен пікір келіспеуден кейін, «негізгі католицизм» (модернизммен) жақтасы ретінде Лима католицизмге көшті, бұл оқиға «Адеус à disponibilidade e outros adeuses» (1968) еңбегінде баяндалған. Сол жылы Фигейредо құрған Dom Vital орталығының жетекшісі болды, ол антикоммунистік, антилибералдық және антимодернистік идеяларды таратып келді. Лима әдеби сыншылық жұмыстарын Тристао де Атаиде псевдонимімен жазды, сонымен қатар әкесінен мұра болған Cometa компаниясын басқарды. Мария Тереза де Фарияға (1981 жылы қайтыс болды) үйленді, ол жазушы Альберто де Фарияның қызы еді. 1933 жылғы сайлау алдында Рио-де-Жанейроның кардинал архиепискобы Себастьян Леме да Сильвейра Синтра құрған Католик сайлау лигасының хатшысы болды, ол саяси аренада партиясыз әрекет етуге бағытталған. Лима 1935 жылы құрылған Католик әрекеттерінің ұлттық кеңесінің төрағасы болды және 1945 жылға дейін қызмет етті. 1932 жылы Католик жоғары оқу орнын, ал 1937 жылы Риодағы Санта-Урсула университетін (жекеменшік) құрды. 1935 жылы Бразилия әдеби академиясына қабылданды, 1964 жылы Juca Pato сыйлығын, ал 1979 жылы Jabuti әдебиет сыйлығын алды. 1930 жылы Аморосо Лима Плиньо Сальгадоның фашистік қозғалысы – Бразилиялық интегрализмге жақын болды, бірақ Жак Маританның ықпалымен одан алшақтады, олар хат алмасып тұрды. Содан кейін ол антисемитизмге ұқсас мәлімдемелер жасады. Альсеу Лима 1947 жылы Американың Христиандық-демократиялық ұйымының (ODCA) негізін қалаушылардың бірі болды, оның ішінде болашақ Чили президенті Эдуардо Фрей Монтальва да бар еді. Екінші Ватикан кеңесінде Бразилияның өкілі, архиепископ Хельдер Камарамен бірге, Бразилияның Христиандық-демократиялық партиясын құруға атсалысты. 1967 жылдан 1972 жылға дейін Әділет және бейбітшілік жөніндегі Папалық кеңестің мүшесі болды. Рио-де-Жанейро нормальдық мектебінде әлеуметтану, Бразилия университеті мен Рио-де-Жанейро Папалық католиктік университетінің құқық және бразилия әдебиеті факультетінде саяси экономикадан дәріс берді, содан кейін 1928-1968 жылдар аралығында Федералды округ университетінің ректоры және Dom Vital орталығының президенті болды. Ол сонымен қатар Ұлттық білім кеңесінің мүшесі болды. Лима Францияда тұрып, Сорбоннада «Бразилия өркениеті» тақырыбында лекция оқыды, ал 1950 жылдардың басында АҚШ-қа барды. Бразилияның әскери үкіметі тұсында (1964-85) цензураны қатаң сынады.