Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Креймсмунстер аббаттығы (Stift Kremsmünster) – Жоғарғы Австриядағы Креймсмунстерде орналасқан бенедиктин монастыры.
Benedictine monastery in Upper Austria
Kremsmünster Abbey (Stift Kremsmünster) is a Benedictine monastery in Kremsmünster in Upper Austria.
Тарих
Монастырь 777 жылы Бавария герцогы Тассило III-ге негізделген. Негізгі аңыз бойынша, Тассило монастырды ұлы Гюнтер аң аулау кезінде жабайы шошқаның шабуылынан қаза тапқан жерде салған. Монахтардың алғашқы тобы Төменгі Бавариядан келді, алғашқы абат – Фатерик болды. Жаңа негізделген монастырьға негізін қалаушы, сондай-ақ Карл I және оның ізбасарлары жомарт үлестерін қосты. Көп ұзамай аббаттықтың мәртебесі мен беделі артып, епископтың (Пассау) қатысуы болмағанда, абаттары епископтық билікті жүзеге асырды. 10 ғасырда монастырь мажарлардың шабуылынан қирады, ал оның мүліктері Бавария герцогы, басқа да ақсүйектер мен епископтар арасында бөлісті. Бірақ ол қайта жаңғыртылып, император II Генрих тұсында, Сент-Готтард абат болған кезде, мүлкін қайта алды. Кремсмюнстер, басқа діни орындар сияқты, құлдырауға ұшырады, бірақ Пассау епископы Альтманның шаралары арқасында бұл процеске тоқтау салынды. Альтман Готтесаудан келіп, аббатқа Клюни реформасын енгізді. Содан кейін ол Германиядағы ең гүлденген монастырьлардың бірі ретінде танылды. Аноним автордың айтуынша, ол "барлық басқа аббаттықтардан жоғары тұрды, тәртібі мен ізгілігімен, жерлерімен, ғимараттарымен, кітаптарымен, суреттерімен және басқа да мүліктерімен, сондай-ақ білім мен өнерде көзге түсетін мүшелерінің санымен". Монастырь кітапханасы әйгілі болды және көптеген көрнекті ғалымдарды Кремсмюнстерге тартты, онда Пассау епископтары мен Бавария герцогтарының тарихы, сондай-ақ аббаттың өзінің жылнамалары сияқты маңызды тарихи еңбектер жазылды. Шрёдль 11-16 ғасырларда Кремсмюнстермен байланысты жазушылардың тізімін және олардың әдеби еңбектерін келтіреді. Ең танымал абаттардың бірі – Ульрих Шоппензаун (1454–1484), сонымен қатар оның шәкірті және ізбасары Иоганн Шрайнер (1505–1524) Реформация кезінде Кремсмюнстердің аман қалуына үлкен үлес қосты. Реформациядан кейін қабілетті абаттар монастырьды дұрыс жолға қойды. 16 ғасырдың ортасында абат Грегор Лехнер (1543–1558) бұрын жекеменшік болған монахтар мектебін мемлекеттік мектепке айналдырып, аймақтағы католицизмді сақтауға үлкен үлес қосты. Бірақ оның ізбасары, абат Вайнер (1558–1565) протестанттық ілімдерге жақын болды, бұл монастырьде келіспеушіліктерге әкеп соқты, олар монастырьдің тұрақтылығына қауіп төндірді. Бұл келесі абаттардың, әсіресе Вольфратттың (1613–1639) шараларымен болдырғысы келмеді, ол монастырьді осылай гүлденген жағдайға жеткізді, осылайша ол үшінші негізін қалаушы ретінде танылды. Оның ізбасары Пласид Бухауэр (1644–1669) кезінде монастырь ғылым мен білім ошағы ретінде одан әрі дамыды. 18 ғасырдағы абаттардың ішінде ең көрнектісі Александр Фиксмиллер (1731–1759) болды, ол үлкен обсерватория салдырып, монастырь жерінде көптеген жолдар салдырды, сондай-ақ ізгі өмір сүрді және кедейлерге көп көмек қойды. Оның туысы Плацид Фиксмиллер, Уран планетасының орбитасын есептеген алғашқы астроном, кейіннен обсерватория директоры болып тағайындалды. 18 ғасырдың соңында император II Иосифтің діни орындарға қатысты саясаты Кремсмюнстердің де жабылу қаупіне ұшырауына себеп болды, бірақ ол бұл жағдайдан құтыла алды. Аббат Наполеон соғыстары кезінде көп зардап шекті және өзінің беделін қайтаруына көп уақыт кетті. Тек Томас Миттерндорфердің (1840–1860) абаттығы кезінде ғана, материалдық жағдайын жақсартып, білім мен тәртіпті қайта орнатып, бұрынғы мәртебесіне қайта қол жеткізді. 19 ғасырдағы абат Целестин Гангльбауэр (1889 жылы қайтыс болды), 1877 жылы негіздің 1100 жылдығын тойлаған, 1881 жылы Вена архиепископы болып тағайындалды және 1884 жылы кардинал дәрежесіне көтерілді. 20 ғасырда энтомолог Леандер Черни 1905 жылдан 1929 жылға дейін абат болды. 1625 жылдан бері монастырь Австрия конгрегациясының мүшесі болып табылады, қазір Бенедиктин конфедерациясының құрамында. Аббат Екінші дүниежүзілік соғыстың аяқталуында да маңызды рөл атқарды, өйткені 1945 жылдың 8 мамырында, эмиграциядағы Словакия үкіметі 3-ші АҚШ армиясының XX корпусын басқарған генерал Уолтон Уокерге берілді.
The monastery was founded in 777 AD by Tassilo III, Duke of Bavaria. According to the foundation legend, Tassilo founded the monastery on the site where his son, Gunther, had been attacked and killed by a wild boar during a hunting trip. The first colony of monks came from Lower Bavaria, under Fateric, the first abbot. The new foundation received generous endowments from the founder and also from Charlemagne and his successors. The position and reputation of the abbey soon became such that its abbots, in the absence of the bishop of the diocese (Passau), exercised the episcopal jurisdiction. In the 10th century the abbey was destroyed in a raid by the Hungarians, and its possessions were divided among the Duke of Bavaria and other nobles and the bishops. It was restored, however, and recovered its property, under the emperor Henry II, when Saint Gotthard became abbot. Kremsmünster, in common with other religious houses, then fell into a decline, which was fortunately halted by the action of bishop Altmann of Passau, who brought a community from Gottesau, and introduced the reformed observance of Cluny into the abbey. After this it became known as one of the most flourishing houses in Germany, "excelling all other abbeys" says an anonymous chronicler, "in observance and piety, also in respect to its lands, buildings, books, paintings, and other possessions, and in the number of its members prominent in learning and in art". The monastic library was famous, and drew eminent scholars to Kremsmünster, where several important historical works were written, including histories of the bishops of Passau and of the dukes of Bavaria, and the chronicles of the abbey itself. Schrodl gives a list of writers connected with Kremsmünster from the eleventh to the 16th centuries, and of their literary labours. One of the most distinguished abbots was Ulrich Schoppenzaun (1454–1484), to whom, and to his disciple and successor Johann Schreiner (1505–1524), it is due that Kremsmünster survived the Reformation. From the Reformation period onwards a succession of able abbots kept the abbey on track. Abbot Gregor Lechner (1543–1558), towards the middle of the 16th century, made the monastic school, previously private, into a public school, and did much to preserve Catholicism in the district, where the Protestant doctrines had become widely prevalent to the extent that his successor, Abbot Weiner (1558–1565) favoured them and thus introduced dissension into the abbey, dissension which risked developing into serious disruption. This was prevented by succeeding abbots: Abbot Wolfradt especially (1613–1639) brought the monastery into so highly flourishing a condition that he was known as its third founder. Its reputation as a house of studies and learning was increased still further under his successor, Placid Buchauer (1644–1669). Among the abbots of the 18th century the most prominent and distinguished was Alexander Fixlmillner (1731–1759), who built the great observatory, constructed many roads on the monastic estate, and was a man of edifying life and great charity to the poor. His nephew Placidus Fixlmillner, the first astronomer to compute the orbit of Uranus, was later appointed the director of the observatory. Towards the end of the 18th century the policy of Emperor Joseph II with regard to the religious houses of his empire threatened to close Kremsmünster, like many others, but it was fortunate enough to escape. The abbey suffered a great deal during the Napoleonic wars, and was slow in recovering its position. It was not until the abbacy of Thomas Mitterndorfer (1840–1860) that, having recovered its material security, and re established learning and discipline, it regained its former prestige. 19th century abbot Cölestin Ganglbauer (died 1889), who celebrated in 1877 the 1100th anniversary of the foundation, became Archbishop of Vienna in 1881 and was raised to the cardinalate in 1884. In the 20th century, Leander Czerny, the entomologist, was abbot from 1905 to 1929. Since 1625 the abbey has been a member of the Austrian Congregation, now within the Benedictine Confederation. The abbey also played a role in the end of World War II, as it was here that on May 8, 1945, the exiled Slovak government capitulated to General Walton Walker leading the XX Corps of the 3rd US Army.
Ғимараттар
XVII ғасырдың ортасынан бастап, көне құрылыс материалдарын кеңінен қайта пайдалану жобасының арқасында, кешен осыншалықты кеңейді ki, Австрияда бүкіл ел бойынша тек Мелкке ғана екінші орынды иеленді. Сәулетшісі және құрылысшысы Якоб Прандтауэр болды, ол Мелк аббат шіркеуін салуға да жауапты болған. Кремсмюнстердің ең үлкен көлемі оңтүстік қанатында шамамен 290 метрге дейін жетті. Онда ең маңызды бөлмелер орналасқан: асхана, кітапхана және Императорлар залы. Қанат шығыс жағында 51 метрлік математикалық мұнарамен аяқталады, онда обсерватория орналасқан (Кремсмюнстер обсерваториясы). Сегіз қабатты обсерваторияның төменгі бөлігінде табиғат тарихына қатысты қызықты заттардың жинағы бар; сонымен қатар, мүсіндермен және колоннадамен әсемделген балық аквариумдары ерекше назар аударарлық жайт.
From the middle of the 17th century, thanks to an extensive programme of construction largely reusing older building materials, the premises grew so large that in the whole of Austria they were second only to Melk. The architect and builder was Jakob Prandtauer, who was also responsible for the abbey church at Melk. Kremsmünster reached its greatest extent in the south wing, which is about 290 metres long. The most important rooms were situated here: the refectory, the library and the Emperor's Hall. The wing terminates to the east in the Mathematical Tower, 51 metres high, where the observatory is located (the Kremsmünster Sternwarte). There is an interesting collection of objects of natural history in the lower part of the observatory, which is eight stories high; and a curious feature is the series of fish tanks decorated with statues and a colonnade.
Аббат шіркеуі
Негізгі шіркеу "Құтқарушы Мәсіхке және Киелі Агапитусқа" (Zum Heiligen Erlöser und zum Heiligen Agapitos) арналған. Құрылысы 1277 жылы кешкі романдық және ерте готикалық стильдерде аяқталды. 1613 жылдан кейін шіркеу барокко стилінде қайта жаңартылды. 1680 мен 1720 жылдар аралығында шіркеудің ішкі жағы Карло Антонио Карлоне, Джованни Баттиста Коломба және Джованни Баттиста Барберинидің жобалары бойынша әсем барокколық өрнектермен қайта безендірілді. 1712 жылы Жохан Андреас Вольф жасаған барокко стиліндегі бас құрбандық үстелі, он екі жылдық жобалау және дайындықтан кейін, ерекше көзге түседі. Көптеген қосалқы құрбандық үстелдерінің жанында тізе бүгіп тұрған және тұрып тұрған Иоганн Михаэль Цюрнның кіші ұлының періштелері де австриялық барокконың тамаша үлгілері болып табылады. Шіркеуде Гунтердің мәшһүр қабірі де бар, ол бастапқыда бас құрбандық үстелінің алдына қойылған кенотаф, ал қазіргі түрі 1304 жылға дейінгі кезге жатады.
The main church is dedicated to "Christ the Saviour and St. Agapitus" (Zum Heiligen Erlöser und zum Heiligen Agapitos). Construction was completed in 1277, in the late Romanesque and early Gothic styles. After 1613 the church was remodelled in the Baroque style. Between 1680 and 1720, the interior of the church was redecorated with splendid Baroque ornamentation to designs by Carlo Antonio Carlone, Giovanni Battista Colomba and Giovanni Battista Barberini. Of especial note is the Baroque high altar, created by Johann Andreas Wolf in 1712, after twelve years of design and preparation. The angels by Johann Michael Zürn the younger, who kneel and stand at the numerous side altars, are also impressive examples of the Austrian Baroque. The church also contains the celebrated Grave of Gunther, a cenotaph which originally had been placed in front of the high altar, and in its current form dates from sometime prior to 1304.
Мектеп
Монастырь мектебі кем дегенде 1549 жылдан бері бар. Ақын және жазушы Адалберт Стифтер осы мектепте тәрбиеленген. Монахтар бүгінге дейін білім беру ісімен айналысып, мектепті ұстап тұр, сондай-ақ діни қызмет көрсетіп келеді.
The monastery school has existed since at least 1549. The poet and writer Adalbert Stifter was educated here. The monks still work today in education and maintain a school, as well as in pastoral care.
Балаларды қорлау
2010 жылдың наурыз айында бірнеше монахтар жыныстық тұрпайылық пен физикалық зорлық-зомбылық туралы ауыр айыптаулар бойынша қызметтен шеттетілді. 1970 жылдардан 1990 жылдардың соңына дейінгі кезеңде болған оқиғалар полиция тергеуіне алынды. Үш айыпталушы дін қызметкерінің екеуіне қатысты қылмыстық іс мерзімнің өтуіне байланысты жабылды, бірақ интернат-мектептің бұрынғы директоры Август Мандорферге (әке Альфонс) қарсы 30-ға жуық іс бойынша үш жылдық тергеу жүргізілді. 2010 жылы монастырдағы тінтеу кезінде айыпталушы мұғалімнің басқа қарулармен қатар, сорғылы мылтығы да табылды. Бірнеше құрбандардың көрсетуіне сәйкес, Кремсмюнстер аббаттығы балаларды жүйелі түрде зорлаудың ұзақ тарихына ие. Әке Альфонсқа қатысты ағымдағы оқиғалардан ондаған жыл бұрын, сондай-ақ әке Бенедикт пен әке Петрусқа қатысты істердің тоқтатылуына дейін, 1960 жылдары әке Георг пен 1950 жылдарға дейін және оның ішінде әке Алтман Келлнердің қатысуымен жасалған жыныстық зорлық-зомбылықтың ауыр оқиғаларына күшті дәлелдер бар. 2013 жылдың шілдесінде австриялық сот Мандорферді 24 расталган жағдайда балаларды зорлау және жыныстық зорлық-зомбылық жасағаны үшін кінәлі деп тапты және бұрынғы дін қызметкерін он екі жылға бас бостандығынан айырды. 2015 жылдың наурыз айында неміс социологы Хайнер Кеупп басқаратын зерттеу тобы Кремсмюнстер интернатындағы жыныстық зорлық-зомбылық, психологиялық және физикалық зорлық-зомбылық тақырыбындағы ғылыми зерттеудің нәтижелерін ұсынды. Зерттеу 1945 жылдан 2000 жылға дейінгі кезеңде 16 зорлық-зомбылық және 8 жыныстық зорлық-зомбылық жасаушыны анықтады. 2013 жылы мектептің даудың басталуынан бері шамамен 700 000 евро өтемақы төлегені белгілі болды.
In March 2010 several monks were suspended for severe allegations of sexual abuse and physical violence, the reported incidences that range over a period from the 1970s until the late 1990s have been subject to police investigation. While further charges against two of the three accused priests were dropped due to expiration of the statute of limitations, there followed three years of investigations in almost 30 cases against August Mandorfer (Father Alfons), the former director of the boarding school. Search and seizure at the monastery in 2010 revealed that the accused teacher also owned a pump action shotgun amongst other weapons. According to investigations by several victims, the Kremsmünster Abbey has a long criminal tradition in systematic child abuse. Decades before the currently reported cases around Father Alfons and in addition to the already expired charges against Father Benedikt and Father Petrus there exists strong evidence for severe previous incidences of sexual abuse involving Father Georg in the 1960s and Father Altman Kellner before and during the 1950s. In July 2013 an Austrian court found Mandorfer guilty in 24 documented cases of child abuse and sexual violence, and sentenced the now defrocked priest to twelve years in prison. In March 2015, a research team led by the German sociologist Heiner Keupp presented the results of a scientific study on the topic Sexual Abuse, psychological and physical Violence at the Kremsmünster boarding school, which identified a total of 16 violent and 8 sexual abusers within a period from 1945 until 2000. In 2013, it was revealed that the school had paid approximately €700,000 in compensation since the scandal erupted.
Кітапхана
Керемет монастырь кітапханасы 1680 және 1689 жылдар аралығында, Карло Антонио Карлонемен салынған. Бұл Австрияның ең маңызды кітапханаларының бірі және 160 000 томдық кітаптан, сондай-ақ 1 700 қолжазбадан және шамамен 2 000 баспадан тұрады. Ең құнды кітап – "Codex Millenarius", шамамен 800 жылы Мондзее монастырында жазылған Ілтебіл кітабы. Осы кодекстің көшірмелерін әлемдегі көптеген университеттердің кітапханаларында табуға болады.
The magnificent monastery library was built between 1680 and 1689, also by Carlo Antonio Carlone. It is one of the great libraries of Austria and contains about 160,000 volumes, besides 1,700 manuscripts and nearly 2,000 incunabula. The most valuable book is the "Codex Millenarius", a Gospel Book written around 800 in Mondsee Abbey. Facsimiles of this codex may be found in the libraries of a number of universities throughout the world.
Қазыналар
Монастырь қазынасының ең әйгілі нәрсесі – монастырға негізін қалаушы Тассило III сыйлаған Тассило тостағаны. Мыс және күміспен жалатылған (алтынмен қапталған) тостағанның биіктігі 25,5 см, салмағы 3 кг, сыйымдылығы 1,75 литр. Ол шамамен 768/769 және 788 жылдар аралығында, мүмкін Мондзее немесе Зальцбургта жасалған. Тассилоның екі шамдығы бастапқыда Тассилоның скипетрінен (сабынан) жасалған деп есептелген, бірақ қазір олар 10-ғасырдың ортасына жататын туындылар екені анықталды. Тассило тостағаны, шамдықтар және "Мыңжылдық кодексі" осы күнгә дейін діни қызметтерде қолданылып келеді, бірақ тек ерекше жағдайларда ғана.
The most famous item of the treasury of the monastery is the Tassilo Chalice, donated to the monastery by its founder, Tassilo III. The copper and silver gilt goblet (25.5 cm high, weighing 3 kg and holding 1.75 litres) was created some time between 768/769 and 788, possibly in Mondsee or Salzburg. The two Tassilo Candlesticks were originally thought to have been worked from the sceptre of Tassilo, but today are recognized as works of the mid 10th century. The Tassilo Chalice, the candlesticks and the Codex Millenarius are still used in religious services to this day, though only on special occasions.