Кіріспе
"Бірлікте тұрамыз, бөлініп құлаймыз" – бірлікке және ынтымақтастыққа шабыт беру үшін түрлі девиздерде жиі қолданылатын сөз тіркесі. Оның мәні коллективистік идеяда: ортақ мүдделер мен ұстанымдар біріктірген топтың мүшелері команда болып жұмыс істемей, жеке-жеке әрекет етсе, олардың әрқайсысы сәтсіздікке ұшырап, барлығы жеңіліске ұшырайды. Бұл фраза көбінесе "Бірлікте тұрамыз" деп те айтылады.
"United we stand, divided we fall" is a phrase used in many different kinds of mottos, most often to inspire unity and collaboration. Its core concept lies in the collectivist notion that if individual members of a certain group with binding ideals – such as a union, coalition, confederation or alliance – work on their own instead of as a team, they are each doomed to fail and will all be defeated. The phrase is also often referred to with only the words "United we stand".
Тарихи шығу тегі
Бұл сөз тіркесі ежелгі грек әңгімешісі Эзопқа тікелей "Төрт өгіз бен арыстан" мысалында да, жанама түрде "Таяқтардың шоғы" мысалында да жатқызылған.
Христиандық Киелі кітап сілтемелері
Осыған ұқсас сөз тіркесі "Жаңа өсиет" кітабында да кездеседі – Марк 3:25-те ежелгі грек тілінен ағылшын тіліне аударылғанда: "Егер үй өзіне-өзіне қарсы бөлінген болса, ол тұра алмайды". Христиан Киелі кітабының ұқсас аяттарына Матай 12:25 ("Иса олардың ойларын біліп, оларға былай деді: "Бөлінген әрбір патшалық құлайды, және бөлінген әрбір қала немесе үй тұра алмайды") және Луқа 11:17 ("Бірақ ол олардың ойларын біліп, оларға былай деді: "Бөлінген әрбір патшалық құлайды, және үй өзіне-өзіне қарсы құлайды") жатады. 1911 жылғы "Британ энциклопедиясы" Роберт Гросетесттің (1253 жылы қайтыс болған) "Біріккенде тұрамыз, бөлінгенде құлаймыз" деген сөзін келтіреді.
АҚШ тарихындағы қолданысы
Қазіргі замандағы алғашқы пайдалануы Американ революциясына дейінгі "Еркіндік әніндегі" негізін қалаушы Джон Дикинсонға жатқызылады, ол алғаш рет 1768 жылдың 7 шілдесінде "Пенсильвания журналы" және "Пенсильвания газеті" газеттерінде жарияланды. Әнінде Дикинсон былай деп жазды: "Содан, қолдарымызды бірге ұстайық, барлық батыл американдықтар! Бірлікте тұрып, бөлініп құлаймыз!". Патрик Генри бұл фразаны 1799 жылдың наурыз айындағы соңғы публицистік сөйлеуінде қолданды, онда Кентукки және Вирджиния резолюцияларын айыптады. Қолын қысып, тепе-теңдігін жоғалтқан Генри: "Құдайға және болашақта дұрыс шешімдер қабылдауымызға сенейік. Бірлікте тұрып, бөлініп құлаймыз. Бізді бірлікте ұстап тұратын одақты жоятын фракцияларға бөлінбеуіміз керек" деді. Сөйлеуін аяқтағаннан кейін Генри жанындағылардың құшағына құлап, жақын маңдағы тавернаға көтерілді, ол жартылай есінен айырылғандай еді. Екі айдан кейін ол қайтыс болды. 1858 жылы Стивен Дугласқа қарсы өткен сәтсіз сайлау кампаниясы барысында Авраам Линкольн, құлдық мәселесі бойынша барлық штаттар үшін бірыңғай шешім қабылдау қажеттігін көрсету үшін, бөлінген үй туралы аналогияға негізделген сөз сөйледі. 1942 жылдан бері бұл фраза Кентукки штатының ресми ағылшын тіліндегі ұраны болып табылады. Миссури штатының туында бұл фраза ортадағы шеңбердің іргесінде жазылған.